Rutte: 'Sterke overheid nodig' • Prinsjesdag 'mooi en veilig'
- De regering gaat niet bezuinigen, maar wil investeren in onder meer baanbehoud, zei de koning in de Troonrede.
- Prinsjesdag verliep vanwege de coronamaatregelen anders dan normaal: zonder rijtour met de Glazen Koets en zonder balkonscène.
- Koning Willem-Alexander las de Troonrede voor in de Grote Kerk in plaats van in de Ridderzaal.
- Hier lees je de hoofdpunten uit de Miljoenennota.
Liveblog gesloten
We sluiten nu dit blog met live updates over Prinsjesdag. Houd NOS.nl of de NOS-app in de gaten voor meer nieuws en achtergronden over de derde dinsdag van september.
In de video blikken we terug op deze 'anders dan andere' Prinsjesdag:
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675771/1024x576a.jpg)
Minder verkeersboetes tegenvaller voor Justitie
Door de coronamaatregelen was er veel minder verkeer op de weg en zijn er dus ook minder verkeersboetes uitgedeeld. Dat levert het ministerie van Justitie en Veiligheid dit jaar een tegenvaller op de begroting op van 147 miljoen euro.
Overdrachtsbelasting afgeschaft voor kopers onder de 35, inclusief doorstromers
Dat de overdrachtsbelasting voor starters op de woningmarkt vanaf volgend jaar wordt afgeschaft, was al uitgelekt. Vandaag werd duidelijk dat het afschaffen van die belasting geldt voor alle huizenkopers onder de 35, als zij maar zelf in het gekochte huis gaan wonen. De regeling gaat dus ook op voor mensen die al eerder een huis hebben gekocht en die bij doorstromen naar een nieuw koophuis nog steeds jonger zijn dan 35.
Doorstromers boven die leeftijd blijven 2 procent overdrachtsbelasting betalen. Voor vakantiewoningen en kopers die een woning niet zelf als hoofdverblijf gaan gebruiken (zoals ouders die een huis kopen voor hun kind) geldt een nieuw tarief van 8 procent.
De Miljoenennota met 1000 euro
Stel: de volledige rijksbegroting bestaat uit slechts 1000 euro. Wat zijn dan de verhoudingen tussen uitgaven aan bijvoorbeeld de zorg, het onderwijs en infrastructuur?
De uitgaven voor zorg en sociale zekerheid blijken zo groot dat ze samen meer dan de helft van de begroting opslokken. Van elke 1000 euro gaat er volgend jaar 291 naar sociale zekerheid en 258 euro naar de zorg. Ter vergelijking: defensie krijgt 33 euro en landbouw 5.
Bekijk hieronder de interactieve Miljoenennota van NOS op 3:
Nederland staat voor ruim 27 miljard garant voor Europees coronafonds
Nederland staat volgend jaar voor 27,4 miljard euro garant voor het Europese coronaherstelfonds, waarover de EU-lidstaten in juli na nachtenlange onderhandelingen een akkoord bereikten. In totaal zit er 750 miljard euro in dat fonds. De Europese Commissie leent het geld op de financiële markten. Doordat de EU-lidstaten samen garant staan voor het totaalbedrag, kan de Commissie het daar tegen een lagere rente ophalen.
Dit artikel schreven we in juli over het herstelfonds.
Corona leidt nog jaren tot overschrijdingen van begroting
De rijksbegroting wordt nog tot 2024 overschreden door de coronamaatregelen. Het kabinet verwacht dat het in dat jaar nog 'slechts' 100 miljoen euro buiten de begroting om moet uitgeven aan het uitvoeren van de maatregelen. In 2020 is dat bedrag 30,9 miljard euro en in 2021 naar verwachting 12,3 miljard euro.
De bedragen zijn wel met veel onzekerheid omgeven, staat in de Miljoenennota. Hoeveel er uiteindelijk aan de maatregelen moet worden uitgegeven, hangt sterk af van hoeveel mensen en bedrijven er uiteindelijk een beroep op doen. Daarnaast is uiteraard veel afhankelijk van de manier waarop de coronacrisis zich in de komende maanden en jaren ontwikkelt.
Máxima hergebruikt jurk
De jurk die koningin Máxima vandaag aan had, droeg ze twee jaar geleden ook tijdens een staatsbezoek aan Jordanië. Op verzoek van de koningin is de jurk enkele tinten donkerder gemaakt, weet modejournalist Josine Droogendijk.
Rutte: 'Sterke overheid nodig in dit soort moeilijke tijden'
Premier Rutte erkent dat er door de coronacrisis veel onzekerheden in de begroting zitten. Maar volgens hem is het kabinet zuinig geweest en waren er genoeg buffers. Daardoor was er de afgelopen maanden ruimte om veel extra's te doen en bijvoorbeeld banen te behouden, zegt de premier tegen de NOS. Hij voegt eraan toe dat er ook nog wel ruimte is om nieuwe tegenvallers op te vangen.
Rutte vindt dat in dit soort moeilijke tijden een sterke overheid nodig is. "Dat zit ook in het liberalisme: een overheid die niet onnodig in de weg loopt, maar die er is als je haar nodig hebt." De premier herhaalt dat het jammer was dat door de coronaregels de Troonrede niet in de Ridderzaal kon zijn. "Maar ik vind dat ze het in de Grote Kerk heel mooi gedaan hebben. Met alle beperkingen was het toch een mooie bijeenkomst."
Op Twitter plaatste Rutte een video met zijn reactie op de Troonrede:
Volgend jaar CO2-heffing, maar bedrijven merken daar nog niet veel van
Vanaf volgend jaar wordt er een CO2-heffing ingevoerd om ervoor te zorgen dat de industrie aan de doelstellingen van het Klimaatakkoord voldoet. Vanwege de coronacrisis heeft het kabinet besloten om tegelijkertijd veel zogeheten 'dispensatierechten' toe te voegen, de vrijgestelde uitstoot. Het ministerie van Financiën verwacht dat de meeste bedrijven daardoor pas in 2024 iets van de CO2-heffing merken. De nationale CO2-heffing is een van de meest omstreden maatregelen uit het Klimaatakkoord.
Kijk hier de volledige Troonrede terug
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675776/1024x576a.jpg)
94-jarige briefschrijver ontroerd door Troonrede
Dat koning Willem-Alexander zijn brief zou aanhalen in de Troonrede had de 94-jarige Jan Hoek nooit kunnen denken. De Rotterdammer schreef vorige maand een brief naar het AD, waarin hij jongeren opriep zich aan de coronamaatregelen te houden.
"Deze brief raakt de kern van Prinsjesdag", zei de koning in de Troonrede. "Want perspectief voor de toekomst begint altijd in het hier en nu. Dat is de spiegel die de volwassenen van morgen voorhouden aan de volwassenen van vandaag."
Tegen het AD zegt Hoek dat hij niet eens doorhad dat de passage over hem ging. Als een verslaggever van de krant het stukje aan hem voorleest, zegt hij: "Het ontroert me werkelijk. Dit had ik nooit kunnen denken, dat de koning op Prinsjesdag stil zou staan bij mijn brief. Weet u wat ik het liefste zou willen, nu? Een stevig potje janken."
Amalia krijgt volgend jaar salaris en onkostenvergoeding
Kroonprinses Amalia wordt volgend jaar 18 jaar. Vanaf haar verjaardag op 7 december ontvangt ze tot de rest van het jaar 20.000 euro aan inkomen en 91.000 euro voor onkosten aan personeel en materieel. Daarna ontvangt Amalia per jaar 1.634.000 euro, waarvan 296.000 als inkomen en 1.338.000 voor personele en materiële uitgaven. Dat staat in de begroting van de koning, die net als alle andere begrotingsstukken vandaag is gepubliceerd.
Opnieuw extra geld voor openbaar vervoer
Het openbaar vervoer krijgt ook volgend jaar extra financiële steun van de overheid. Het kabinet trok dit jaar al 1,5 miljard euro uit om een groot deel van de teruggelopen inkomsten te compenseren. Volgend jaar komt daar nog eens 740 miljoen euro bij, bedoeld voor de eerste helft van 2021.
Haagse burgemeester: Prinsjesdag was 'mooi en veilig'
De Haagse burgemeester Van Zanen is vooralsnog tevreden met hoe Prinsjesdag is verlopen. "We hebben het mooi en veilig voor elkaar gekregen. Er zijn geen grote publieksstromen ontstaan."
Er kwamen uiteindelijk enkele tientallen mensen naar paleis Noordeinde. Onder hen waren demonstranten van de klimaatactiegroep Extinction Rebellion, die zich vastketenden aan het hek om te pleiten voor een 'burgerberaad' over het klimaat. De politie heeft hen aangehouden.
Geld om onderwijsachterstanden weg te werken
Het kabinet trekt 244 miljoen euro uit voor het onderwijs, om achterstanden weg te werken bij leerlingen en studenten die vertraging hebben opgelopen toen de scholen gesloten waren.
Raad van State kritisch over kosten coronacrisis
Het kabinet moet duidelijker aangeven wat de huidige miljardenuitgaven in de coronacrisis betekenen voor de volgende generatie, of voor lastenverzwaringen in de toekomst. Dat zegt de Raad van State, het onafhankelijke adviesorgaan van de regering. "Op dit moment heeft niemand het erover dat we dit ooit moeten terugbetalen", zegt Frank de Grave, die lid is van de adviesraad.
De Raad van State vindt dat in de Miljoenennota niet duidelijk staat beschreven wat een eventuele tweede besmettingsgolf zou doen met de overheidsfinanciën. De Grave pleit daarom voor een 'stresstest' voor de Nederlandse begroting. "Begin daar nu aan", zegt hij, dan kun je nu al voorbereidingen treffen.
Hoekstra: 'We klimmen uit het dal'
Minister Hoekstra van Financiën heeft zijn koffertje met de Miljoenennota en rijksbegroting aangeboden aan de Tweede Kamer.
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675750/1024x576a.jpg)
In zijn aanbiedingstoespraak zei hij dat de wereld de afgelopen maanden economisch totaal is veranderd. Dat de economie in februari nog groeide, voor het 23e kwartaal op rij, lijkt wel een eeuw geleden, vindt Hoekstra. "Er waren in Nederland meer mensen aan het werk dan ooit. Nu hebben we te maken met de sterkste economische krimp sinds de Tweede Wereldoorlog."
Hoekstra verwacht dat de klap voor het grootste deel nog moet komen. Volgens de Miljoenennota is er volgend jaar wel sprake van herstel, maar loopt de werkloosheid op. "We gaan door een diep dal", zei de minister. Toch kijkt hij "met enig optimisme" naar de toekomst. "Onze overheidsfinanciën zijn goed op orde. We klimmen uit het dal en zorgen voor perspectief."
Fractievoorzitters van een aantal partijen reageren op de Troonrede
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675719/1024x576a.jpg)
Klimaatplannen: genoeg of niet?
GroenLinks-leider Klaver vindt dat het kabinet niet genoeg investeert in de strijd tegen klimaatverandering. Het moet volgens hem niet meer alleen gaan om economische groei. "Dat is oude politiek." De verduurzaming van de samenleving is ook goed voor de werkgelegenheid, aldus Klaver.
Volgens FvD-leider Baudet doet het kabinet juist te veel aan verduurzaming en klimaat. Het stelt "precies de verkeerde prioriteiten", zegt hij. "Het grote plaatje is dat we ons land in de uitverkoop zetten", vindt Baudet. Volgens hem komt dat door immigratie, de klimaatplannen en geld voor de EU.
PvdA en SP: 'Meer aandacht voor de zorg'
SP-leider Marijnissen vindt dat het kabinet meer moet investeren in de salarissen voor zorgpersoneel, in plaats van dat geld in een investeringsfonds te stoppen. Zorgverleners worden nu "afgescheept met een bonus en een applaus", zegt ze. En dat is ongehoord, vindt de SP-leider.
PvdA-leider Asscher vraagt zich bovendien af hoe het kabinet aan extra zorgpersoneel wil komen. Ook pleit zijn partij voor een baangarantie. Mensen die hun baan dreigen kwijt te raken, moeten aan ander werk worden geholpen, vindt Asscher. Dat is voor hem een belangrijke voorwaarde om het pakket van het kabinet te steunen.
D66-fractievoorzitter Jetten blij met aandacht koning voor discriminatie
D66-fractievoorzitter Jetten is blij dat de koning vanmiddag stilstond bij racisme en discriminatie. Hij noemt dat gedeelte het "hoogtepunt" van de Troonrede. "Dat de koning daar iets over zegt, is een belangrijk signaal." Jetten doelt op het deel van de Troonrede waarin Willem-Alexander inging op de kwaliteit van de rechtsstaat in Nederland. Volgens de koning is het een "wezenlijke bedreiging" dat "in ons land iemands huidskleur of naam nog te vaak bepalend is voor zijn of haar kansen". Dat noemde hij "onaanvaardbaar".
VVD en PVV reageren op Troonrede
Op het Binnenhof reageren de fractievoorzitters van de Tweede Kamer op de Troonrede. VVD-fractievoorzitter Dijkhoff spreekt van een "optimistische doorkijk naar de toekomst". Volgens hem kun je nu veel geld uitgeven om straks de echte crisis, "die eraan komt", af te remmen. "Dat gaat beter als de economie sterker is."
PVV-leider Wilders is minder enthousiast. Hij had meer verwacht, zegt hij. "Heel veel mensen gaan erop achteruit en dan heb ik het nog niet eens over de mensen die hun baan kwijt zijn." Wel was hij te spreken over het pakket voor ondernemers, de NOW-regeling, hoewel hij vindt dat zulke steunpakketten te snel worden afgebouwd, vooral voor mensen in de horeca. "Dat soort sectoren hebben het keihard nodig."
Hoera! Hoera! Hoera!
Normaal gesproken heft de voorzitter van de Verenigde Vergadering van de Staten-Generaal na de Troonrede altijd het 'leve de koning' aan. Dat wordt gevolgd door driewerf 'hoera'. Dit jaar kon dat niet, omdat spreekkoren vanwege de coronacrisis niet zijn toegestaan.
Daarom klonk het driewerf 'hoera' vandaag iets soberder:
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675701/1024x576a.jpg)
Koning over rechtsstaat: onaanvaardbaar dat iemands huidskleur bepalend is voor kansen
De koning ging in de Troonrede ook in op de status van de rechtsstaat in Nederland, volgens hem het belangrijkste publieke bezit van de samenleving. Het kabinet maakt extra geld vrij om de rechtsstaat te beschermen. Willem-Alexander memoreerde in dit verband de moord op advocaat Derk Wiersum.
"Op die dag werd eens te meer manifest hoezeer georganiseerde criminaliteit de maatschappij ondermijnt", zei de koning:
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675696/1024x576a.jpg)
Een andere wezenlijke bedreiging voor de kwaliteit van de rechtsstaat is volgens de koning "dat in ons land iemands huidskleur of naam nog te vaak bepalend is voor zijn of haar kansen". Dat is onaanvaardbaar, zei Willem-Alexander.
"Het maatschappelijk debat hierover schuurt soms, maar kan ons ook verder brengen in de strijd tegen discriminatie, racisme en ongelijke behandeling. Bestaande verschillen overbruggen begint bij de bereidheid naar elkaar te luisteren."
'Coronacrisis stelt ons op de proef in alles wat van waarde is'
Niet alleen het begin, ook het einde van de Troonrede stond in het teken van de uitbraak van het coronavirus. "De coronacrisis stelt ons ernstig op de proef in alles wat van waarde is: gezondheid, werk, familie en vriendschappen", zei koning Willem-Alexander. Volgens hem kan iedereen, jong en oud, een bijdrage leveren om deze periode te boven te komen.
Koning in Troonrede: niet bezuinigen, maar investeren in baanbehoud
De regering maakt de keuze niet te bezuinigen, maar te investeren in onder meer baanbehoud, goede voorzieningen en een schoner land. Dat zei koning Willem-Alexander vanmiddag in de Troonrede, waarin de kabinetsplannen voor volgend jaar worden geschetst. Volgens de koning zijn de Nederlandse economie en de overheidsfinanciën veerkrachtig. "We hebben een buffer opgebouwd waar we nu de vruchten van plukken." Toch moeten we ons schrap zetten voor de gevolgen van een zware economische terugslag, zei hij.
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675692/1024x576a.jpg)
De koning stond aan het begin van de Troonrede stil bij de coronacrisis. Hij sprak zijn bewondering en dank uit voor iedereen die in de zorg en elders in de samenleving al wat mogelijk deed om de crisis het hoofd te bieden. "Het weefsel van de samenleving is sterk gebleken. Het blijft bijzonder hoe Nederlanders er voor elkaar zijn als de nood aan de man komt."
Ook prees Willem-Alexander de veerkracht van ondernemers, "die op allerlei manieren hun bedrijf draaiende hielden". Hetzelfde geldt volgens hem voor ouders, die plots onderwijs en thuiswerken moesten combineren. "Nederland heeft in de crisis bewezen verantwoordelijk, saamhorig en flexibel te zijn. Laat ons dat volhouden zolang dat nodig is."
De Troonrede werd vanwege het coronavirus uitgesproken in de Grote Kerk in Den Haag, in plaats van in de kleinere Ridderzaal. Normaal gesproken zitten er op Prinsjesdag zo'n duizend mensen in de Ridderzaal, in de Grote Kerk kwamen vandaag een kleine 270 aanwezigen bijeen. Zo waren de staatssecretarissen en partners van Kamerleden er vandaag niet bij.
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675691/1024x576a.jpg)
Koning en koningin onderweg
Koning Willem-Alexander en koningin Máxima zijn onderweg naar de Grote Kerk. Ze stapten zojuist bij paleis Noordeinde in de dienstauto.
Als ze aankomen bij de kerk, klinkt straks het Wilhelmus.
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675689/1024x576a.jpg)
Minister Koolmees is 'designated survivor'
Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid is de designated survivor. Hij is afwezig in de Grote Kerk, en fungeert als 'reservepremier' voor het geval er vandaag iets gebeurt. Vorig jaar vervulde minister Blok deze rol.
Vergadering geopend
Ook het kabinet (met uitzondering van de staatssecretarissen) is gearriveerd. De aanwezige leden van de Staten-Generaal wachten totdat koning Willem-Alexander en koningin Máxima aankomen. De koning spreekt dan de Troonrede uit.
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675685/1024x576a.jpg)
Voorzitter gearriveerd
De voorzitter van de Verenigde Vergadering van de Staten-Generaal is ook gearriveerd in de Grote Kerk. Het gaat om Eerste Kamervoorzitter Jan Anthonie Bruijn. Hij opent de vergadering om 13.00 uur.
Grote Kerk stroomt vol
De meeste Kamerleden zijn inmiddels in de Grote Kerk aangekomen. Om 13.00 uur wordt daar de zogeheten Verenigde Vergadering van de Staten-Generaal geopend. Kort daarna spreekt de koning de Troonrede uit.
- ANP
VVD-Kamerlid Helma Lodders in de Grote Kerk - ANP
Hoedjes en mondkapjes in de Grote Kerk in Den Haag
Volg Prinsjesdag live
Om 12.35 uur begint op NPO 1 de live-uitzending over Prinsjesdag. Op NPO 2 is de uitzending te volgen met gebarentolk.
Je kunt ook online volgen wat er gebeurt in de Grote Kerk. Dat kan via de livestream op NOS.nl en op onze Facebook- en YouTube-pagina.
Hoedjes, hoedjes, hoedjes
Het is al vaak gezegd: deze Prinsjesdag is anders dan anders. Wat niet verandert, is de hoedjestraditie.
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675654/1024x576a.jpg)
Busjes vertrokken naar Grote Kerk
De vier busjes met leden van de Eerste en Tweede Kamer zijn kort na elkaar vertrokken naar de Grote Kerk. Niet alle Kamerleden reden mee. Onder anderen fractieleden van Forum voor Democratie, de Partij voor de Dieren en de SP zijn gaan lopen vanaf het Binnenhof.
- ANP
Kamerleden zijn in busjes onderweg naar de Grote Kerk in Den Haag - NOS
FvD-leider Baudet heeft naar eigen zeggen geen zin in een mondkapje in de bus - NOS
VVD-Kamerleden voor vertrek
'Afgesloten vesting'
De Grote Kerk lijkt een afgesloten vesting, constateert politiek verslaggever Ewoud Kieviet. Rond de kerk staan hekken met een witte afrastering, waardoor het bijna onmogelijk wordt om een glimp op te vangen van de koning of de ministers, denkt hij.
Er zijn maar twee doorgangen, waar straks de auto van de koning en de taxibusjes met Kamerleden doorheen kunnen rijden. Er is veel politie en beveiliging op de been. Ook zijn er roadblocks om al het andere verkeer tegen te houden.
Met een miniatuurkoets door Den Haag
Ondanks alle oproepen om vandaag vooral niet naar de Haagse binnenstad te komen, konden sommige Oranjefans dat toch niet laten. Zo staat Johan Vlemmix al vanaf vanochtend vroeg aan de poort van paleis Noordeinde, uitgedost met een goudkleurige zwemband en een miniatuurversie van de Gouden Koets. "Ik dacht met al die commotie rondom de koets: ik wil hem toch gewoon laten rijden vandaag." Vlemmix, ondernemer en volkszanger, is van plan om vanmiddag de route te lopen die de koets normaal gesproken rijdt.
Overigens wordt de echte Gouden Koets momenteel gerestaureerd. Het rijtuig wordt normaal gesproken bij ceremoniële taken, zoals op Prinsjesdag, vervangen door de Glazen Koets.
Prinsjesdag-onderzoek: meeste Nederlanders somber over toekomst
Voor het eerst in vier jaar is een meerderheid van de Nederlanders somber over de toekomst van Nederland. 59 procent van de Nederlanders zegt dat het alles bij elkaar genomen de verkeerde kant op gaat, tegen 41 procent aan het begin van deze kabinetsperiode. Dat blijkt uit het jaarlijkse Prinsjesdag-onderzoek van Ipsos (.pdf) in opdracht van de NOS.
'Bushaltes' op het Binnenhof
- NOS
Veel Kamerleden gaan vanmiddag met een busje naar de Grote Kerk - NOS
De eerste busjes vertrekken tussen 11.30 en 12.00 uur - NOS
Dat gebeurt vanaf geïmproviseerde 'bushokjes' op het Binnenhof
Metamorfose van de Grote Kerk
Sinds 1904 is de Troonrede (bijna) altijd voorgelezen in de Ridderzaal op het Binnenhof. Alleen in 1907 en 1911 gebeurde dat niet, omdat de Ridderzaal niet beschikbaar was (1907) en vanwege de afwezigheid van toenmalig koningin Wilhelmina (1911).
Dit jaar wordt de Troonrede in de Grote Kerk uitgesproken, omdat die veel groter is dan de Ridderzaal. Van de gastenlijst met doorgaans zo'n duizend namen is bovendien ongeveer driekwart geschrapt. Zo komen de partners van Kamerleden en staatssecretarissen niet.
In de video van de Eerste Kamer zie je hoe de Grote Kerk is klaargemaakt voor Prinsjesdag:
Hoge temperaturen
Het belooft een warme Prinsjesdag te worden. In Den Haag wordt het vanmiddag waarschijnlijk zo'n 30 graden, uitzonderlijke waarden voor de tijd van het jaar, zei NOS-weerman Gerrit Hiemstra zondag al.
Burgemeester Van Zanen: 'We moeten het sober, maar waardig doen'
De kersverse burgemeester van Den Haag beleeft vandaag zijn eerste Prinsjesdag als burgervader van de hofstad. Dat geeft hem een dubbel gevoel, zegt hij.
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675621/1024x576a.jpg)
Programma Prinsjesdag
Dat het ceremoniële gedeelte van Prinsjesdag vandaag grotendeels ontbreekt, wil natuurlijk niet zeggen dat voor de inhoud hetzelfde geldt. Op de derde dinsdag van september wordt het nieuwe parlementaire jaar officieel geopend. Traditiegetrouw biedt de minister van Financiën dan de kabinetsplannen voor volgend jaar (en de bijbehorende kosten) aan de Tweede Kamer aan. Dat gebeurt om 15.00 uur in het Kamergebouw.
Maar voordat minister Hoekstra met zijn koffertje met de Miljoenennota naar de Tweede Kamer gaat, is er nog een zogeheten Verenigde Vergadering van de Staten-Generaal: de Eerste en Tweede Kamer. Die vergadering begint om 13.00 uur in de Grote Kerk. Het belangrijkste onderdeel is de Troonrede, uitgesproken door koning Willem-Alexander.
Normaal gesproken zijn alle Eerste en Tweede Kamerleden bij de Verenigde Vergadering aanwezig. Dit jaar ontbreken er een paar vanwege het risico op besmetting met het coronavirus: sommige Kamerleden van onder meer de VVD, PVV en SP volgen de Troonrede op een andere manier. Van de Kamerleden die wel naar de Grote Kerk gaan, wordt het grootste deel met busjes vervoerd. Daarin moeten ze een mondkapje dragen. Er zijn speciale Prinsjesdag-mondkapjes ontworpen:
Er zijn ook Kamerleden die gaan lopen van het Binnenhof naar de Grote Kerk, zoals de fractieleden van Forum voor Democratie en de Partij voor de Dieren.
Waar kun je Prinsjesdag volgen?
Prinsjesdag is vandaag op meerdere manieren te volgen bij de NOS. Natuurlijk in dit liveblog, maar de belangrijke momenten zijn ook te zien op NPO 1, NPO Radio 1, in de NOS-app en op YouTube en Facebook.
De live tv-uitzending begint om 12.35 uur op NPO 1, op NPO 2 is die uitzending te zien met gebarentolk. Op NPO Radio 1 begint de speciale uitzending om 12.00 uur, om 16.00 uur begint Radio Tour de France, maar ook in die uitzending is nog veel aandacht voor Prinsjesdag. Aan het begin van de avond zijn de hoogtepunten van Prinsjesdag terug te zien in een uitzending om 18.10 uur op NPO 2.
Om 21.30 is er op NPO 2 een speciale Nieuwsuur-uitzending over Prinsjesdag. Daarin zijn ook ministers Wiebes en Koolmees te gast.
Oranjefan zit vandaag thuis
Oscar Meijer (58) staat normaal al om 05.30 uur 's ochtends langs de kant om de ceremonie bij te wonen, maar vandaag zit hij thuis. "Je moet je gewoon aan de regels houden. Het is niet anders."
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/15/675624/1024x576a.jpg)
Wat is er al uitgelekt?
Niet alles is anders dan gebruikelijk: zoals ieder jaar ligt een deel van de inhoud van de Miljoenennota al op straat. Lees in het artikel hieronder wat we al weten uit de plannen voor 2021.
Prinsjesdag, maar dan anders
Geen koninklijke koets, maar een auto, geen balkonscène, geen driewerf hoera in de Ridderzaal: deze Prinsjesdag belooft een sobere versie te worden van wat gebruikelijk is op de derde dinsdag van september. Vanwege het coronavirus waren "forse aanpassingen" nodig, zei premier Rutte vrijdag in zijn wekelijkse persconferentie.
Zo wordt de Troonrede niet voorgelezen in de Ridderzaal, maar in de Grote Kerk. Staatssecretarissen zijn daar niet bij. Ook meerdere Kamerleden hebben ervoor gekozen om de toespraak van de koning via de televisie of online te volgen.
Politiek verslaggever Albert Bos vertelt wat er vandaag allemaal anders is dan andere jaren:
![](https://cdn.nos.nl/image/2020/09/13/675077/1024x576a.jpg)