liveblog
NOS NieuwsAangepast

Rusland gaat leger aan westgrens versterken • Voorzitter Europees Parlement ontmoet Zelensky

liveblog gesloten

Voorzitter Europees Parlement ontmoet Zelensky

De voorzitter van het Europees Parlement, de Maltese Roberta Metsola, is aangekomen in de Oekraïense hoofdstad Kiev. Gisteren werd duidelijk dat ze per trein naar de hoofdstad reisde.

De reis van de nieuwe voorzitter van het Europees Parlement was uit veiligheidsoverwegingen niet van tevoren aangekondigd. Ze heeft vanavond een foto op Twitter gezet waarop ze de hand schudt van president Zelensky.

Wat vandaag is besproken, is nog niet bekendgemaakt. Gisteren kondigde een woordvoerder van Metsola aan dat ze "een boodschap van hoop en steun" zou brengen.

Oekraïne: raketaanval op infrastructuur in Odessa verijdeld

Het Oekraïense leger zegt dat zijn luchtafweergeschut een Russische raketaanval op infrastructuur in de havenstad Odessa heeft voorkomen. "De vijand probeerde belangrijke infrastructuur te verwoesten", aldus het leger. "De vernietiging ervan zou gevaarlijk zijn geweest voor de burgerbevolking."

Het is niet duidelijk welke doelen Rusland in beeld had. Eerder zei de regionale gouverneur dat drie raketten een woonwijk in Odessa hadden geraakt met dodelijke slachtoffers.

Duur gas leidt tot Duitse run op haardhout

De vraag naar haardhout piekt in Duitsland, terwijl het seizoen eigenlijk op zijn eind loopt. Volgens de verkopers vrezen veel Duitsers dat ze volgende winter vanwege problemen met Russisch gas niet meer aan hout kunnen komen.

Duur gas leidt tot Duitse run op haardhout

Rusland gaat leger aan westgrens versterken

President Poetin heeft het Russische leger bevolen de westelijke grens van Rusland te versterken, zodat "niemand ook maar zal denken aan een aanval" op Rusland. Dat heeft Kremlin-woordvoerder Peskov gezegd tegen de Belarussische tv. Minister Sjojgoe van Defensie werkt het plan momenteel uit.

De woordvoerder van het Kremlin zei ook dat enkele landen hun militaire potentieel in de buurt van de Russische westgrens aan het versterken zijn. Hij noemde niet de namen van die landen.

Locoburgemeester Marioepol: we zullen de stad blijven verdedigen

"Mensen hebben gebrek aan voedsel, gebrek aan water, gebrek aan alles. De stad zelf heeft een gebrek aan leven." Dat zegt de locoburgemeester van de belegerde stad Marioepol tegen Nieuwsuur. Om een betere overlevingskans te hebben, leven mensen volgens hem vooral onder de grond. "Ik denk niet dat het mogelijk is om veel dagen in zo'n toestand te overleven."

De stad in het zuidoosten van Oekraïne wordt al weken belegerd door de Russen. De locoburgemeester zegt dat het Oekraïense leger de havenstad "tot de laatste kogel" zal verdedigen.

Lees hier het hele interview:

Atoomagentschap gaat toezicht houden op kerncentrales Oekraïne

Inspecteurs van het internationaal atoomagentschap IAEA gaan toezicht houden op de drie kerncentrales die in Oekraïense handen zijn. Dat heeft de topman van het Oekraïense atoomenergiebedrijf Energoatam gezegd tegen Oekraïense media. Het gaat om de centrales van Rivne, Chmelnytsky en Joezjnoöekrajinsk.

"De inspecteurs zullen overal aanwezig zijn en de veiligheidssituatie bekijken", zegt topman Petro Kotin. De aanwezigheid van IAEA-inspecteurs is volgens hem ook van belang om te zien welke gevaren er zijn als Rusland probeert de centrales in handen te krijgen.

Russische troepen hebben al enige tijd de controle over een andere Oekraïense kerncentrale, die nabij de stad Zaporizja. Energoatom verwacht dat de Russen daar volgende week zullen vertrekken en daarna zal het atoomagentschap ook naar die centrale gaan. "Daarna zullen we de veiligheid van deze centrale en de IAEA-inspecteurs kunnen waarborgen", zegt Kotin.

Eerder vandaag zei het atoomagentschap dat het voorstander is van een IAEA-missie naar de kerncentrale van Tsjernobyl, die in 1986 ontplofte. De Russen hadden enkele weken de controle over de omgeving, maar zijn er vertrokken. Oekraïne meldde vandaag dat er in de omgeving van de centrale nog wel Russische troepen zijn gezien.

AFP
Personeel van de kerncentrale van Joezjnoöekrajinsk

Gouverneur: doden bij raketaanval op woonwijk nabij Odessa

Drie raketten hebben een woonwijk nabij de Oekraïense havenstad Odessa geraakt, meldt de lokale gouverneur. Daarbij zijn doden gevallen, meldt hij, zonder dat duidelijk is om hoeveel slachtoffers het gaat.

Oekraïne: 6200 mensen vertrokken via humanitaire corridors

6266 mensen zijn vandaag Oekraïense steden en dorpen ontvlucht via humanitaire corridors. Dat meldt het plaatsvervangend hoofd van het kantoor van president Zelensky. Onder hen waren volgens de functionaris 3071 mensen die uit de belegerde havenstad Marioepol zijn weggegaan.

Eerder vandaag zeiden een lokale overheidsfunctionaris en het Rode Kruis dat de humanitaire corridor in Marioepol niet was geopend. Het zou "zeer gevaarlijk" zijn geweest voor iedereen die probeert te vertrekken.

Het is niet duidelijk hoe de ruim 3000 evacués toch Marioepol hebben weten te verlaten.

Lerares Alona neemt de wapens op om Kiev te beveiligen

Alona is lerares, maar ondersteunt nu met andere vrijwilligers een militair checkpoint aan de rand van de Oekraïense hoofdstad Kiev.

De vrijwilligers bivakkeren in een huis in de buurt, zo laat Alona aan correspondent David-Jan Godfroid zien:

Lerares Alona neemt de wapens op om Kiev te beveiligen

Oekraïne weerspreekt Russische beschuldigingen over aanval oliedepot

De Oekraïense autoriteiten ontkennen dat Oekraïne verantwoordelijk is voor de aanval op een oliedepot op Russisch grondgebied. Volgens Rusland hebben twee Oekraïense helikopters het militaire doel in Belgorod vannacht aangevallen, waarna een grote brand ontstond. Maar de Oekraïense veiligheidschef Danilov weerspreekt die beschuldiging. "Om een of andere reden zeggen ze dat wij dat hebben gedaan, maar volgens onze informatie komt dat niet overeen met de werkelijkheid."

Deze beelden van de aanval zijn door de NOS geverifieerd:

Rode Kruis: vandaag geen evacuaties uit Marioepol vanwege 'onmogelijke omstandigheden'

Het konvooi van het Rode Kruis dat inwoners van Marioepol zou evacueren, is weer omgedraaid. Het Internationale Comité van het Rode Kruis (ICRC) zegt in een verklaring dat de omstandigheden het onmogelijk maakten om de evacuatiepoging voort te zetten.

Vanmiddag schatte het ICRC al in dat de aangekondigde evacuatie vandaag niet meer zou beginnen. Het konvooi was toen nog onderweg naar Marioepol.

De situatie in Oekraïne vandaag

NOS

Kabinet komt met nationaal coördinator Ruslandsancties, Rutte: ‘Ik heb het onderschat’

Het kabinet stelt een nationaal coördinator aan die zicht moet houden op de uitvoering van de Nederlandse sancties tegen Rusland. Nu moet minister Hoekstra van Buitenlandse Zaken dat in goede banen leiden, maar gisteren bleek dat hij te weinig zicht had op waar de acht betrokken ministeries mee bezig zijn.

Onder de sancties vallen onder meer het bevriezen van Russische tegoeden en contracten, het tegenhouden van financiële transacties, maar ook het confisqueren van huizen en boten van Russen in Nederland. Hoekstra kreeg gisteren veel kritiek van vooral oppositiepartijen in de Tweede Kamer, die het idee hebben dat Nederland te weinig doet in vergelijking met andere landen. De minister benadrukte dat Nederland al veel doet, maar dat het nog wel beter kan.

De premier zegt nu dat hij het uitvoeren van de Russische sancties heeft onderschat. "Het was onvoldoende. Dat kun je mij verwijten." Maandag stelt Hoekstra de nationaal coördinator aan, de naam is nog niet bekend. Rutte: "Die persoon gaat zorgen dat er niets blijft liggen."

EU roept China op zich niet te bemoeien met sancties tegen Rusland

De Europese Unie heeft China vandaag gewaarschuwd dat het land zich niet moet bemoeien met de economische sancties die de EU heeft opgelegd aan Rusland. China zou er goed aan doen om de Russische inval in Oekraïne te helpen stoppen, zei Europese Commissievoorzitter Von der Leyen na afloop van een digitaal topoverleg tussen China en de EU. Op zijn minst moet Peking de Russen in ieder geval niet helpen om de EU-sancties te omzeilen, stelde Von der Leyen. "We hebben heel duidelijk gemaakt dat China zich daar niet mee moet bemoeien."

Een woordvoerder van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken herhaalde eerder vandaag dat China geen voorstander is van het oplossen van problemen met behulp van sancties. "En we zijn zo mogelijk nog meer tegen eenzijdige sancties en ingrepen met langdurige gevolgen zonder basis in internationale wetgeving", zei hij.

De woordvoerder zei ook dat China niet wil worden gedwongen partij te kiezen als het gaat om Oekraïne. De Chinese regering heeft de Russische inval van Oekraïne nog altijd niet openlijk veroordeeld. Wel legde de Chinese woordvoerder van Buitenlandse Zaken de schuld voor de Oekraïnecrisis voor een deel bij de Verenigde Staten. Onder leiding van de VS is de NAVO in de afgelopen twintig jaar uitgebreid in de richting van het oosten, zei hij, daarbij "Rusland stap voor stap tegen de muur duwend".

Rotterdam zet cruiseschip in als noodopvang

De gemeente Rotterdam gaat het cruiseschip 'Volendam' inrichten als noodopvanglocatie voor maximaal 1400 Oekraïners. Het schip van Holland America Line meert morgen aan in de Merwehaven en blijft daar dan drie maanden liggen. De noodopvang op het cruiseschip komt boven op de 1000 opvangplekken die Rotterdam eerder al had toegezegd.

Medewerkers van Holland America Line zorgen voor eten en drinken, de schoonmaak en beveiliging aan boord. De gemeente Rotterdam is verantwoordelijk voor de medische en sociale zorg en onderwijs voor Oekraïense kinderen. Daarbij zijn ook maatschappelijke organisaties betrokken, zoals het Leger des Heils.

Halverwege volgende week komen de eerste Oekraïense vluchtelingen aan boord. In de eerste plaats gaat het om mensen die nu nog in hotels in Rotterdam verblijven. Volgens de gemeente biedt de extra opvangcapaciteit de overheid en bedrijven de tijd om een duurzamere opvang te regelen voor de vluchtelingen, "met het oog op de toekomst en het tekort aan passende woningen op de huizenmarkt".

Hoeveel geld Holland America Line krijgt voor de opvang kan een woordvoerder van de gemeente niet zeggen. Wel is duidelijk dat de rijksoverheid het bedrag beschikbaar stelt.

Dit is het cruiseschip Volendam:

  • Holland America Line
    De Volendam
  • Holland America Line
  • Holland America Line

Rusland en Oekraïne onderhandelen weer online

Oekraïne en Rusland hebben de vredesbesprekingen vandaag online voortgezet. Dinsdag waren de delegaties uit Rusland en Oekraïne in Istanbul om over de oorlog te spreken.

Na het overleg dinsdag lieten beide partijen zich voorzichtig positief uit. De Russische onderhandelaar Vladimir Medinski sprak van een "constructieve bijeenkomst" en de Oekraïense onderhandelaar Mychajlo Podoljak zei dat er genoeg voortgang geboekt was om een ontmoeting te regelen tussen de presidenten Poetin en Zelensky. Volgens Rusland heeft dat alleen zin als er min of meer een akkoord ligt.

Het Kremlin zei vandaag ook dat de mogelijk Oekraïense aanval op een brandstofdepot in Belgorod "ongemakkelijke omstandigheden" schept voor de voortgang van de vredesbesprekingen.

'Evacuatie Marioepol mogelijk niet vandaag'

Het Internationale Comité van het Rode Kruis (ICRC) zegt dat de aangekondigde evacuatiemissie uit Marioepol vandaag waarschijnlijk niet zal beginnen. Het ICRC speelt een bemiddelende rol om het konvooi van Marioepol naar een andere Oekraïense stad te leiden, zegt een woordvoerder tegen de BBC. "We blijven hoopvol, we zijn onderweg naar Marioepol, maar het is nog niet duidelijk of we de stad vandaag gaan bereiken."

Het ICRC zegt dat het creëren van een veilige doorgang "extreem ingewikkeld" is geweest. Alle details over de corridor moeten door alle partijen worden overeengekomen en goed worden begrepen, zegt de woordvoerder. "Dat is een uitdaging."

Eerder zei een assistent van de burgemeester van Marioepol dat de kapot gebombardeerde stad in het zuiden van Oekraïne afgesloten blijft voor iedereen die probeert binnen te komen en dat het "zeer gevaarlijk" is voor iedereen die probeert te vertrekken.

Beelden van aanval op oliedepot Belgorod

Voor het eerst sinds het uitbreken van de oorlog lijkt Oekraïne een militair doel op Russisch grondgebied te hebben aangevallen. Volgens Rusland zou dat zijn gebeurd door een aanval met twee Oekraïense helikopters. In het begin van onderstaande video zijn in bewakingsbeelden in de buurt van het depot lichtflitsen te zien.

Oekraïne heeft de vermeende aanval niet opgeëist.

Olieopslag Rusland bestookt

Irpin weer in Oekraïense handen: groot deel van de stad ligt in puin

Deze week heroverde het Oekraïense leger de stad Irpin van de Russen. In de stad zijn overal sporen te zien van de strijd die er begin maart begon.

Irpin weer in Oekraïense handen, maar groot deel van de stad ligt in puin

'Oekraïense militairen schuiven mijnen van de weg'

Op sociale media gaan beelden rond van Oekraïense militairen die met hun voeten antitankmijnen van een weg schuiven. Eerder circuleerden er videobeelden van auto's die voorzichtig tussen mijnen doorreden. De militairen die op het filmpje te zien zijn zouden diezelfde mijnen nu van de weg halen.

De beelden zijn op dit moment niet geverifieerd.

Boven de grond vallen bommen, onder de grond spelen de kinderen

De straten van Charkov liggen in puin na Russische aanvallen. Veel bewoners hebben hun toevlucht gezocht in de metro. Daar gaat het leven door. Kinderen knuffelen hun dieren en spelen. Slapen en eten doen ze in metrostellen.

Boven de grond vallen bommen, onder de grond spelen de kinderen

Russische invasie domineert top tussen China en EU

Klimaatverandering, biodiversiteit, handel: er staat veel op de agenda bij de uitgestelde EU-Chinatop die vandaag plaatsvindt. Maar de Russische invasie in Oekraïne zal de gesprekken tussen leiders van de Europese Unie en China domineren.

Brussel wil de virtuele topontmoeting gebruiken om Peking ertoe te bewegen zijn verantwoordelijkheid in het conflict te nemen, maar koestert geen hoge verwachtingen. Peking ziet de top vooral als een mogelijkheid om de moeizame relatie, verder op de proef gesteld door de oorlog in Oekraïne, op de rails te houden.

Kremlin gaat situatie in Oekraïne 'uitleggen' aan Gérard Depardieu

Het Kremlin gaat "de situatie in Oekraïne uitleggen" aan de Franse acteur Gérard Depardieu. De acteur heeft zich sinds het begin van de oorlog meermaals kritisch uitgelaten over de Russische president Poetin.

Tegen het Franse persbureau AFP zei de acteur dat het Russische volk niet verantwoordelijk moet worden gehouden "voor de gestoorde, onaanvaardbare excessen van hun leiders zoals Vladimir Poetin". Kremlin-woordvoerder Peskov veronderstelde vandaag tegenover verslaggevers dat Depardieu de situatie "waarschijnlijk niet helemaal begrijpt".

Depardieu nam in 2013 de Russische nationaliteit aan om aan de Franse belastingen te ontsnappen. In het verleden prees de acteur Poetin vaak en hij vergeleek de Russische president met paus Johannes Paulus II.

Kremlin: 'Aanval oliedepot hindert vredesbesprekingen'

De vermeende Oekraïense aanval op een brandstofdepot in de Russische stad Belgorod schept volgens het Kremlin "ongemakkelijke omstandigheden" voor de voortgang van de vredesbesprekingen met Kiev, meldt Reuters. Rusland beschuldigt Oekraïne van een aanval op het depot, de Oekraïense autoriteiten hebben hier nog niet op gereageerd.

In een telefoongesprek met verslaggevers zei Kremlin-woordvoerder Peskov dat de Russische autoriteiten er alles aan doen om de brandstofvoorziening in de regio te reorganiseren en te voorkomen dat de energievoorziening in Belgorod verstoord raakt.

Een Russische functionaris zei eerder vandaag dat twee Oekraïense militaire helikopters het depot in Belgorod hebben aangevallen. Er zouden geen gewonden zijn gevallen.

EPA
Op een foto die vandaag (1 april) beschikbaar is gesteld door een Russische staatspersdienst zijn blussende brandweerauto's te zien bij het oliedepot in Belgorod

Verkoopverbod alcohol in Kiev ingetrokken

De verkoop van alcohol is vanaf vandaag weer toegestaan in Kiev. Winkels in de Oekraïense hoofdstad mogen van 11.00 tot 16.00 uur alcohol verkopen.

De verkoop ging in de ban omdat alcoholgebruik mogelijk gevaarlijke situaties kan veroorzaken. Een reden waarom het verbod is ingetrokken, is niet gegeven.

Op sociale media gaan foto's rond van mensen die drank inslaan. De foto's kunnen op dit moment niet worden geverifieerd.

Oekraïense troepen: 11 dorpen heroverd in Cherson

De Oekraïense strijdkrachten zeggen de afgelopen dagen elf dorpen in de zuidelijke regio Cherson te hebben heroverd. Rusland claimde eerder het hele gebied in handen te hebben.

Bij de opmars in het noorden van de regio Cherson zou het Oekraïense leger achtergelaten Russisch militair materieel hebben gevonden, waaronder T-64-tanks. De lokale bevolking heeft voedsel en medicijnen gekregen, zeggen lokale autoriteiten.

Eerder deze week kondigde Rusland aan dat de "militaire operatie" vanaf deze week gericht is op de "bevrijding" van de zelfverklaarde volksrepublieken Donetsk en Loegansk.

De separatisten in de zogenoemde volksrepublieken Donetsk (DNR) en Loegansk (LNR) hebben slechts een deel van de twee gelijknamige provincies in handen, maar claimen het volledige grondgebied.

'Russische troepen niet helemaal vertrokken uit Tsjernihiv, Tsjernobyl'

Russische troepen trekken zich weliswaar terug uit de regio Tsjernihiv, in het noorden van Oekraïne, maar zijn nog niet helemaal vertrokken. Dat heeft de lokale gouverneur vrijdag in een videotoespraak gezegd. "Lucht- en raketaanvallen zijn (nog) mogelijk in de regio, niemand sluit dit uit", zei de bestuurder.

Hij voegde eraan toe dat Oekraïense militairen de plekken hebben veiliggesteld die eerder in handen waren van Russische troepen. Volgens de gouverneur moeten de Oekraïense troepen in de regio alert blijven, aangezien er "nog steeds Russische militairen op ons grondgebied zijn". Rusland liet eerder deze week weten dat de operaties in de regio's Tsjernihiv en Kiev worden afgeschaald.

In Tsjernobyl bevinden zich ook nog Russische troepen in de zogenoemde 'uitsluitingszone', het gebied in een straal van 30 kilometer rond de kerncentrale. Het hoofd van het Oekraïense agentschap dat verantwoordelijk is voor die zone, heeft op de nationale televisie bevestigd dat Russische troepen de fabriek zelf hebben verlaten.

Het Internationaal Atoomagentschap IAEA meldde eerder dat de Russische strijdkrachten de kerncentrale van Tsjernobyl "schriftelijk hebben overgedragen" aan het Oekraïense personeel. Het agentschap kan niet bevestigen dat Russische troepen stralingsziekte opliepen op het terrein van Tsjernobyl.

Vloggen vanuit Marioepol: 'We laten sneeuw smelten voor drinkwater

Een meisje vlogt vanuit Marioepol tussen 2 en 16 maart. Ze zit dichtbij het getroffen ziekenhuis in Marioepol. Ze laat kapotgeschoten gebouwen zien en hoe ijs wordt gesmolten voor drinkwater.

Vloggen vanuit Marioepol: 'We laten sneeuw smelten voor drinkwater'

Gazprom: gasleveringen aan Europa gaan door

De Russische gasleveringen aan Europa gaan vandaag gewoon door, laat het Russische staatsgasbedrijf Gazprom weten. De export via pijpleidingen in Oekraïne blijft op het niveau van de afspraken met Europese partijen die gas hebben ingekocht.

Rond de gasleveringen ontstond gisteren verwarring. President Vladimir Poetin zei toen dat Russisch gas vanaf april met roebels betaald moet worden, terwijl onder meer de Italiaanse premier Mario Draghi had gezegd dat de Russen nog wel euro's zouden blijven accepteren. Europese regeringsleiders maakten gisteren duidelijk dat ze niet van plan zijn de energierekening in roebels te betalen.

Later bleek dat er een financiële constructie komt waardoor buitenlandse partijen via een omweg toch in euro's zouden kunnen blijven betalen. Voor vandaag staan er volgens Gazprom wel iets minder Europese leveringen gepland dan gisteren, maar dat heeft volgens het bedrijf te maken met het feit dat er iets minder gas is ingekocht door de andere landen in Europa.

Half miljoen kijkers voor toespraak Zelensky voor Tweede Kamer

De toespraak van de Oekraïense president Zelensky tot de Tweede Kamer is gisteren bekeken door 558.000 mensen, meldt de Stichting Kijkonderzoek (SKO). De uitzending, kort na 10.00 uur, trok daarmee veel meer kijkers dan gebruikelijk is op dat tijdstip.

De toespraak van Zelensky haalt net geen plek in de top 25 van best bekeken programma's van gisteren.

Via een videoverbinding riep de Oekraïense president Nederland op om alle handel met Rusland te stoppen en ook bereid zijn tot een boycot van Russisch gas. Ook vroeg Zelensky de Nederlandse regering om meer wapens te leveren aan Oekraïne.

Bekijk de toespraak van Zelensky hier:

Kijk hier de volledige toespraak van Zelensky in Tweede Kamer