NOS Nieuws Politiek Aangepast

Kamer wil leenstelsel snel afschaffen • Rutte vliegt naar New York

  • De tweede dag van de Algemene Politieke Beschouwingen duurde tot midden in de nacht
  • Er is een akkoord bereikt over 2 miljard euro extra voor onder meer huren leraren en de energierekening
  • Of dat iets zegt over de formatie staat niet vast, "Dat staat hier los van", zei demissionair premier Rutte na afloop
  • Er zijn ook moties aangenomen over het afschaffen van het leenstelsel
Liveblog gesloten
  • We sluiten dit liveblog

    De komende maanden bespreekt de Tweede Kamer per ministerie de begrotingen. Morgen is er eerst de ministerraad, zonder demissionair premier Rutte want die is bij de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties.

  • Symbolische motie Kamerlid Omtzigt over de Grondwet

    Kamerlid Omtzigt voor het kunstwerk Aarde van Jos de Putter ANP

    Met een knipoog naar de kunstwerken op de achterwanden in de nieuwe Tweede Kamer vraagt Kamerlid Omtzigt in een handgeschreven motie om een duidelijke plek voor de Grondwet in het nieuwe Kamergebouw.

    De handgeschreven motie NOS
  • Een tegoedbon voor de isolerende doe-het-zelver

    Op initiatief van BBB gaat het kabinet onderzoeken of het geven van een isolatietegoedbon aan doe-het-zelvers leidt tot meer geïsoleerde huizen. Bijna 5 miljoen klussers bezoeken elke maand de bouwmarkt en vormen "in potentie het grootste isolatiebedrijf van ons land", zegt Partijleider Van der Plas. "Burgers kunnen zo kosten besparen bij het isoleren van hun huis en de schaarse professionals kunnen vooral worden ingezet voor complexe werkzaamheden."

  • "Mogelijk 5,8 miljard euro voor Nederland in Europees coronaherstelfonds"

    Naast de moties over de extra 2 miljard euro, de afschaffing van het leenstelsel, het asielbeleid en de arbeidsmigranten werden er ook moties aangenomen over andere onderwerpen. Zoals of er binnen tien jaar in Nederland een kernreactor kan worden gebouwd, of er een National Historisch Museum kan komen, en of ouderenbeleid en wonen voor ouderen een vast onderdeel van het kabinetsbeleid kan worden.

    Verder draagt de Kamer het kabinet op een beroep te gaan doen op het Europese coronaherstelfonds. Nederland kan onder voorwaarden aanspraak maken op 5,8 miljard euro uit deze pot.

  • Kamer wil onderzoek Deens asielmodel

    De motie van JA21-Kamerlid Eerdmans, die naar Denemarken afreisde om meer over het Deense asielmodel te horen, is ook aangenomen. Hij vindt dat het Deense beleid "er doeltreffend in slaagt de asielinstroom te beperken en terugkeer te bewerkstelligen". De Kamer wil dat het kabinet onderzoek doet naar het Deense asiel- en terugkeerbeleid om te zien of Nederland hier wat van kan leren.

  • Kabinet moet in EU discussie aan over arbeidsmigratie

    Steun ook voor een motie van Marijnissen (SP) en Segers (ChristenUnie). Een meerderheid van de Tweede Kamer vindt dat de relatief eenvoudige arbeidsmigratie binnen Europa te veel problemen oplevert. Het vrije verkeer van werknemers leidt tot lage lonen, het trekt "lokale Oost-Europese gemeenschappen uit elkaar", het leidt tot uitbuiting en slechte woon- en werkomstandigheden, zegt de Kamer.

    Het kabinet moet in Europees verband in gesprek gaan "over de regulering van arbeidsmigratie, bijvoorbeeld door het mogelijk te maken voor lidstaten om onderling afspraken te maken over arbeidsmigratie". De Kamer wil ook dat het kabinet onderzoekt of een vergunningseis voor arbeidsmigranten zou kunnen helpen.

  • VVD-motie voor 2 miljard euro extra krijgt steun van groot deel Tweede Kamer

    Voor de gedeeltelijke afschaffing van de verhuurderheffing wordt 500 miljoen euro uitgetrokken. De gedachte is dat woningcorporaties dit geld in lagere huren, onderhoud en nieuwe woningen gaan investeren. Hetzelfde bedrag gaat naar de lonen van leraren en schoolleiders in het primair onderwijs. Die lopen achter bij de salarissen in het voortgezet onderwijs.

    Om de energiekosten van burgers te verzachten wordt ook 500 miljoen euro uitgetrokken. Dit zal waarschijnlijk via de verlagingen van energiebelastingen worden geregeld. Op het gebied van veiligheid gaat er 300 miljoen euro extra naar defensie en 200 miljoen euro naar de politie en boa's.

  • Kamer wil nu echt van leenstelsel af

    De Tweede Kamer wil nu echt snel van het leenstelsel af. Een motie om het leenstelsel te vervangen door een basisbeurs werd met alle stemmen behalve die van de VVD, aangenomen.

    Dit is de tekst van de motie:

    De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende, dat sinds de invoering van het leenstelsel het aantal studenten met een studieschuld fors is gestegen en de gemiddelde studieschuld ook hoger is dan voorheen, van mening, dat het onwenselijk is dat jonge mensen na hun studie met een stapeling van schulden op zoek moeten naar werk en een woning, spreekt uit, dat het leenstelsel zo snel mogelijk moet worden afgeschaft en vervangen door een basisbeurs, en gaat over tot de orde van de dag.

    De motie van Volt om het leenstelsel af te schaffen werd ook aangenomen. De motie van SP-leider Marijnissen, die ook vraagt om het afschaffen van het leenstelsel en samen met studentenorganisaties een alternatief te zoeken, werd niet aangenomen. Daar is de LSVb teleurgesteld over. (Zie eerder post)

    Het Interstedelijk Studentenoverleg is blij en wil meepraten over een nieuw studiefinancieringsstelsel en "een eerlijke compensatie voor de generatie studenten die onder het leenstelsel heeft gestudeerd".

  • De stemmingen beginnen om ongeveer 01.25 uur

    Op deze pagina van de site van de Tweede Kamer staan alle moties waarover gestemd gaat worden.

  • Rutte sluit af en gaat naar het regeringsvliegtuig

    Demissionair premier Rutte bedankte in zijn slotwoorden alle dienst van de Tweede Kamer voor de "voortreffelijke verzorging". Hij vond het bijzondere Algemene Beschouwingen in een demissionaire status. "Het zoeken naar overeenstemming met de fracties en het kabinet was heel bijzonder", zei hij. "Ik denk dat het onze taak en opgave is om gezamenlijk te blijven werken aan beleid dat draagvlak heeft in de samenleving."

    Veel tijd voor een interview achteraf had Rutte niet. Op de vraag wat dit debat betekent voor de onderhandelingen over een nieuw kabinet antwoordde hij: "Dit staat voor mij los van de formatie." Toen moest hij snel door naar het regeringsvliegtuig voor zijn vlucht naar de VN in New York.

  • PvdA en GroenLinks zullen voor de VVD-motie van 2 miljard stemmen

    VVD-fractievoorzitter Hermans met Klaver (GroenLinks) en Ploumen (PvdA) in de wandelgangen ANP
  • Demissionair premier Rutte gaat de meer dan 70 moties langs

    Namens het kabinet en de vakministers geeft Rutte een oordeel over de moties die zijn ingediend door de Tweede Kamer. Het strengste oordeel is dat hij een motie kan ontraden. Dan vindt het kabinet wat er in de motie staat onverstandig. Een motie kan ook gezien worden als een ondersteuning van het beleid van het kabinet.

    Rutte zal na deze ronde vertrekken naar New York voor de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Hij gaat met het regeringsvliegtuig. De andere ministers blijven wel zitten voor de stemmingen.

    Verschillende regeringsleiders, zoals de Amerikaanse president Biden, hebben al een toespraak gehouden bij de VN-vergadering. Rutte is morgen aan de beurt.

  • Studenten geven voorkeur aan SP-voorstel afschaffen leenstelsel

    De Landelijke Studentenvakbond (LSVb) heeft ook gezien dat er verschillende moties zijn om het leenstelsel af te schaffen. Voorzitter Ama Boahene heeft een voorkeur voor het voorstel van de SP.

    Op twitter roept zij andere partijen op ook voor deze motie te stemmen. "Nu de kans voor D66 om te laten zien of ze echt een onderwijspartij zijn. Stemmen ze voor de motie van de SP om het leenstelsel af te schaffen? Of laten ze studenten zitten met hun schulden?"

    Inmiddels heeft ook de jongerenorganisatie van D66, de Jonge Democraten, een voorkeur voor de motie van SP-leider Marijnissen uitgesproken.

  • Tweede Kamer wil zo snel mogelijk af van leenstelsel

    Coalitiepartijen CU en het CDA willen dat het leenstelsel voor studenten wordt afgeschaft. Deze twee partijen willen dit al jaren, maar in het regeerakkoord is afgesproken om deze manier van studiefinanciering niet te wijzigen.

    De kans bestaat dat deze motie een meerderheid haalt, want veel oppositiepartijen zoals SP, PvdA, GroenLinks, PVV, Volt, Denk zijn al langer tegen het stelsel waarbij iedereen voor zijn studie geld moet lenen. Uit onderzoek blijkt dat de meeste studenten na hun studie een gemiddelde schuld hebben van zo'n 25.000 euro.

    Ook SP-leider Marijnissen diende een motie in om het leenstelsel af te schaffen en samen met studentenorganisaties en de Tweede Kamer op zoek te gaan naar een "nieuw en toegankelijker stelsel van studiefinanciering".

    Het is niet duidelijk wat het kabinet met deze motie zal doen. De afschaffing kost veel geld, want er moet ook een compensatie worden geregeld voor de huidige leenstelsel-studenten.

  • Kabinet geeft toe: betaling hogere zorgsalaris toch met winstbelasting

    Een deel van de hogere zorgsalarissen zal toch betaald worden uit de verhoging van de vennootschapsbelasting voor bedrijven. Het kabinet kondigde vanmorgen aan dat er structureel 675 miljoen euro komt om de salarissen in de zorg te verhogen. Maar dat zou betaald moeten worden door de zorgpremie die alle Nederlanders betalen wel 13 euro per jaar omhoog zou gaan. Sommige partijen reageerden woest, omdat een meerderheid in de Kamer had gezegd dat het geld bij winstgevende bedrijven gehaald moest worden. Het leverde een narrig debat op.

    Aan het eind van de avond stuurde minister De Jonge van Volksgezondheid een brief naar de Tweede Kamer. De Kamer kreeg zijn zin.