NOS Nieuws Binnenland Aangepast

Halsema over bombardement Rotterdam: trotse stad verloor eeuwenoude hart • Kransen bij monument Dam gelegd

  • Welkom in het liveblog over de Nationale Herdenking.
  • Historicus Goedkoop: 'Er dreigt een ontrechting van miljoenen'
  • Halsema over bombardement Rotterdam: trotse stad verloor eeuwenoude hart
  • Zo was het twee minuten stil op de Dam
Liveblog gesloten
  • Zo stond Nederland stil bij de Nationale Herdenking

    In heel Nederland hebben mensen vandaag oorlogsslachtoffers herdacht. Lees hier de samenvatting:

    Wij sluiten bij deze het liveblog. Fijne avond!

  • Tien kransen op de Dam gelegd

    Op een volle Dam zijn tien kransen gelegd voor verschillende groepen oorlogsslachtoffers.

    1/4 Basisschoolkinderen bij de gelegde kransen ANP
    2/4 De eerste kransleggers op de Dam ANP
    3/4 Koning Willem-Alexander en koningin Maxima lopen langs de kransen tijdens de Nationale Dodenherdenking ANP
    4/4 ANP
  • Halsema over bombardement Rotterdam: trotse havenstad verloor zijn eeuwenoude hart

    De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema ging in haar toespraak in op de eerste oorlogsdagen in Nederland; op 11 mei werd Amsterdam getroffen door een luchtaanval, drie dagen later volgde het verwoestende bombardement van Rotterdam.

    "Op 14 mei 1940 verloren Rotterdammers honderden stadsgenoten. Een trotse havenstad verloor haar eeuwenoude hart. Nederland verloor zijn vrijheid, zijn democratie en zijn rechtsstaat."

    Halsema noemt het monument De Verwoeste Stad in Rotterdam één van de meest indrukwekkende oorlogsmonumenten. "Het herinnert aan het lijden van een stad die in de woorden van de kunstenaar 'wilde bloeien als een woud.' Hij heft zijn handen naar de hemel."

    "Het gekerm mag onze de hoop niet doen verstommen. Onze hoop, dat waar verdriet is, wij troost kunnen bieden. Dat wat verwoest is weer opgebouwd kan worden. En dat wie wij verloren zijn nooit vergeten zullen worden", zegt de burgemeester afsluitend.

    Bekijk hier de hele toespraak van Halsema:

    Halsema over bombardement Rotterdam: trotse havenstad verloor zijn eeuwenoude hart
  • Tieme (19) over zijn overgrootvader Henk

    De 19-jarige Tieme de Laat sprak over zijn overgrootvader Henk, die Joodse gevangenen in kamp Vught hielp tijdens de Tweede Wereldoorlog:

    Tieme de Laat spreekt de Dam toe over zijn overgrootvader Henk
  • Zo was het twee minuten stil op de Dam

    Voor het eerst na twee jaar was er weer publiek aanwezig bij de Nationale Herdenking op de Dam in Amsterdam.

    Bekijk hier de twee minuten stilte:

    Zo was het twee minuten stil op de Dam
  • Koning en koningin leggen krans bij monument

    Koning Willem-Alexander en koningin Máxima hebben de eerste krans op de Dam gelegd. Na de kranslegging volgde twee minuten stilte, om iedereen die sinds het begin van de Tweede Wereldoorlog in Nederland en het buitenland is omgekomen of vermoord in oorlogssituaties en bij vredesoperaties, te herdenken.

    Bekijk hier het moment in video:

    Koningspaar legt krans op de Dam ter ere van de Nationale Herdenking
  • 'Hoop dat er hier vrede blijft en er daar weer vrede komt'

    Op de Dam in Amsterdam vertellen mensen over wat de Nationale Herdenking voor hen betekent:

    'Hoop dat er hier vrede blijft en er daar weer vrede komt'
  • Dam stroomt vol voor Nationale Herdenking

    Steeds meer mensen verzamelen zich op de Dam in Amsterdam voor de Nationale Dodenherdenking.

    1/4 ANP
    2/4 ANP
    3/4 ANP
    4/4 ANP
  • Opperrabbijn en Duitse ambassadeur in Loenen

    Op het Nationaal Ereveld in Loenen legden opperrabbijn Binyomin Jacobs en de Duitse ambassadeur in Nederland vanmiddag samen een krans.

    Opperrabbijn en Duitse ambassadeur leggen samen krans in Loenen
  • Historicus Goedkoop in de Nieuwe Kerk: 'Er dreigt een ontrechting van miljoenen'

    Historicus Hans Goedkoop vertelde in zijn toespraak over Bergen-Belsen, een concentratiekamp in het noorden van Duitsland. De Joodse jurist Abel Herzberg en medegevangenen openden daar een rechtbank. "In hun rechtenloosheid gaan ze rechtspreken", zei Goedkoop in de Nieuwe Kerk in Amsterdam.

    De historicus vertelde hoe de poging tot rechtspreken in het kamp voortvloeide uit "de eerste zin uit de menselijke beschaving": "De erkenning dat er iets is dat mag en iets dat niet mag."

    Aan het einde van zijn toespraak ging Goedkoop in op de oorlog in Oekraïne. "Er dreigt een ontrechting van miljoenen. Generaties lang hoopten we daarvan weg te drijven naar een nieuwe toekomst, nooit meer, maar we vallen door de tijd, het lijkt wel 1939, en nu komt het op ons aan - op ons kompas voor goed en kwaad."

    Hij eindigde zijn speech: "Voor u hier volgend jaar weer zit, voor weer een stichtend woord, hoop ik dat u nog eens terug wil reizen naar de stemmen tussen de barakken van Bergen-Belsen die op zondagmiddagen in 1944 de geest van het recht weer wakker schreeuwden om zich de beschaving te herinneren. Als dat toen kan, kan het altijd."

    Bekijk hier zijn hele toespraak:

    Hans Goedkoop: 'Er dreigt een ontrechting van miljoenen'
  • Live: Nationale Herdenking

    Kijk hier live naar de uitzending van de Nationale Herdenking op de Dam.

  • Eerste mensen op de Dam

    Op de Dam in Amsterdam arriveren de eerste mensen voor de Nationale Dodenherdenking.

    1/2 Eerste mensen op de Dam ANP
    2/2 ANP
  • Honderden digitale bloemen bij monumenten

    Bij oorlogsmonumenten en -gedenkstenen zijn tot vanmiddag meer dan duizend bloemen digitaal neergelegd. Met de digitale bloemen wil het Nationaal Comité 4 en 5 mei mensen die niet in staat zijn om fysiek naar herdenkingen te gaan, toch de mogelijkheid bieden om iets bij te dragen.

    Mensen kunnen een rode gerbera, een blauwe iris of een witte roos neerleggen bij meer dan vierduizend oorlogsgedenktekens in heel Nederland. Het virtueel bloemen leggen is door corona in het leven geroepen.

  • Oekraïense en Russische vrouw leggen samen boeket neer bij homomonument

    Een Oekraïense en een Russische vrouw leggen vanavond samen een rouwboeket neer bij het Homomonument in Amsterdam. Beiden zijn naar Nederland gevlucht omdat zij zich als lhbt'ers onveilig voelden in hun land van herkomst.

    "Ze komen allebei uit landen waar lhbt'ers geen bestaansrecht hebben", zegt Sandro Kortekaas, voorzitter van LGBT Asylum Support, een belangenvereniging die in contact staat met honderden lhbt'ers die naar Nederland zijn gevlucht.

    "De 33-jarige Santa vluchtte naar Nederland omdat ze zich als transvrouw steeds onveiliger voelde in Oekraïne", zegt Kortekaas. Zij wacht momenteel nog op een uitspraak over haar asielprocedure.

    De 54-jarige Alla uit Rusland vroeg anderhalf jaar geleden asiel aan. Gisteren kreeg zij van de Immigratie- en Naturalisatiedienst te horen dat ze een verblijfsstatus krijgt. "Dat wil je eigenlijk vieren", zegt Kortekaas. "Maar dat kan op een dag als vandaag niet." In plaats daarvan leggen de vrouwen rond 20.00 uur samen een boeket neer bij het monument aan de Keizersgracht.

    1/2 Sandro Kortekaas (links), Alla (midden) en Santa (rechts) LGBT Asylum Syport
    2/2 De krans die de twee vrouwen gaan leggen LGBT Asylum Syport
  • Aboutaleb: 'Tweede Wereldoorlog nauwelijks te vergelijken met andere oorlogen'

    In Rotterdam werd bij het oorlogsmonument De Boeg stilgestaan bij oorlogsslachtoffers. Burgemeester Aboutaleb sprak bij het monument: "De Tweede Wereldoorlog was in zijn omvang, precisie en gedachtengoed zo uniek, dat die nauwelijks te vergelijken is met andere oorlogen in de wereld."

    Rotterdam herdenkt slachtoffers Tweede Wereldoorlog