NOS Nieuws Binnenland Aangepast

Nederland aast op Deense vaccins • Duits constitutioneel hof laat avondklok voorlopig intact

  • Welkom in het liveblog van woensdag 5 mei. Hier vind je al het coronanieuws uit binnen- en buitenland.
  • Voordringende Belgische burgemeester door het stof.
  • Vaccin in Canada goedgekeurd voor 12- tot 15-jarigen.
  • Duitsland schiet India te hulp en brengt zuurstofapparatuur.
  • De Britse regering bekijkt of iedereen ouder dan 50 jaar in de herfst een derde coronaprik kan krijgen.
Liveblog gesloten
  • VS voorstander van vrijgeven patent op vaccins

    De VS is voor het tijdelijk opheffen van de wettelijke bescherming van producenten van coronavaccins tegen het namaken daarvan. De Wereldhandelsorganisatie WTO vergadert later deze maand over zo'n voorstel. "Wij zijn voor het opheffen van die bescherming, wij zijn voorstanders van wat de indieners van dit voorstel willen bereiken", zei de vertegenwoordiger van de VS, Katherine Tai, in een interview met Bloomberg. "Dat is meer toegang, meer productie en meer injecties."

    De VS was tot vandaag tegenstander van het voorstel. De EU, het VK, Japan, Zwitserland, Brazilië en Noorwegen zijn dat nog steeds, schrijft Bloomberg. De koerswijziging van de VS kan tot gevolg hebben dat ook andere landen hun standpunt herzien. Topman Tedros Adhanom Ghebreyesus van de wereldgezondheidsorganisatie WHO is optimistisch. "Dit is een cruciaal moment in de strijd tegen corona", twittert hij.

    India en Zuid-Afrika

    Het voorstel is door India en Zuid-Afrika ingediend. Beide landen zijn zwaar getroffen door de pandemie en zeggen dat het opheffen van de bescherming de snelste en rechtvaardigste manier is om het vaccintekort in arme landen aan te pakken.

    Producenten van geneesmiddelen en andere critici zeggen dat de maatregel niet effectief is omdat het productieproces complex is. Slechts een klein aantal landen zou in staat zijn om vaccins te produceren en dan moeten ze ook nog de exacte samenstelling kennen. Verder moet de nieuwe producenten de juiste grondstoffen te pakken zien te krijgen.

    Het voorstel van India en Zuid-Afrika komt later deze maand opnieuw op de agenda van de WTO.

  • Nederland wil niet-gebruikte Janssen-vaccins van Denemarken overnemen

    Nederland is geïnteresseerd in coronavaccins van de farmaceut Janssen die in Denemarken op de plank blijven liggen. Denemarken heeft het vaccin uit zijn vaccinatieprogramma geschrapt vanwege de zeer zeldzame bijwerking van trombose en een laag aantal bloedplaatjes. Omdat de coronasituatie "onder controle" is, wegen de voordelen van het vaccin mogelijk niet op tegen het mogelijke nadeel van de bijwerkingen, zeiden de Denen.

    Wat de Denen doen met hun voorraad en toekomstige leveringen is nog onzeker, zegt het Nederlandse ministerie van Volksgezondheid. Mogelijk wordt het nog verstrekt aan Denen die zich er zelf voor melden, maar dat is nog onduidelijk.

    Als de Denen ze willen afstaan, wordt eerst op Europees niveau geïnventariseerd wie ze wil hebben. Daarna kan er dan naar rato een herverdeling worden gemaakt. Ook Polen heeft aangegeven de Deense doses wel te willen. Hoeveel andere landen interesse hebben, kon het ministerie niet zeggen.

    In Nederland wordt sinds 21 april met het Janssen-vaccin geprikt. "Het Europees Medicijnagentschap (EMA) heeft goed gekeken en stelt dat het aantal gemelde gevallen van de bijwerkingen extreem laag is. Daarmee is het vaccin in te zetten als gepland", zei De Jonge.

  • Duits constitutioneel hof laat avondklok voorlopig intact

    Het Duitse constitutionele hof laat de avondklok die de regering-Merkel in zijn 'noodremwet' heeft opgenomen voorlopig intact. Bezwaren tegen de avondklok zijn in een spoedprocedure afgewezen. "Daarmee is niet gezegd dat de beperking om naar buiten te gaan, met de grondwet overeenstemt", zegt het hof. Een definitief oordeel volgt als het hof de zaak uitgebreider heeft onderzocht.

    De wet biedt de federale regering in Berlijn de mogelijkheid een lokale of regionale avondklok in te voeren als het aantal coronabesmettingen te snel oploopt. De avondklok moet voorkomen dat mensen 's avonds in privékring bij elkaar komen. Het hof noemt dat een legitiem doel.

    De Duitse Bondsdag stemde er vorige maand mee in, maar niet van harte. Zo sprak de rechts-populistische AfD van "een aanval op de vrijheid", terwijl de Groenen de wet niet ver genoeg vonden gaan.

  • New Yorkers gratis naar honkbal als ze zich laten vaccineren

    Fans van de New York Yankees of de New York Mets krijgen een gratis ticket voor een volgende wedstrijd als ze zich voor een wedstrijd bij een van de stadions laten vaccineren. Dat heeft gouverneur Cuomo van de staat New York bekendgemaakt, vermoedelijk omdat minder New Yorkers een injectie hebben gehaald dat de autoriteiten wenselijk vinden.

    De honkbalwedstrijden kunnen vanaf 19 mei weer worden bezocht. Bezoekers die volledig gevaccineerd zijn mogen in de stadions van de Yankees en Mets plaatsnemen in vakken waarin alle stoelen worden benut. Niet-gevaccineerde fans mogen alleen plaatsnemen in vakken waar bijna twee meter afstand moet worden gehouden. Mondkapjes zijn daar verplicht.

    De corona-uitbraak is in New York zo ver teruggedrongen dat er weer kaartjes voor Broadway kunnen worden verkocht. De theaters op Broadway gaan op 14 september weer volledig open, zei Cuomo. Die verkoop begint morgen.

  • Voordringende Belgische burgemeester maakt excuses voor 'inschattingsfout'

    Burgemeester Veerle Heeren (56) van de Belgische plaats Sint-Truiden ligt onder vuur. Ze heeft toegegeven dat zij al in maart werd gevaccineerd op een moment dat de 85-plussers nog aan de beurt waren. Uit gelekte documenten blijkt dat Heeren ook vaccinaties voor familie, medewerkers en buren had geregeld, schrijft HLN.

    Gisteren wilde ze nog niet reageren, vandaag gaf ze een verklaring uit. "Ja, ik ben inderdaad gevaccineerd in maart", schrijft ze. Volgens haar heeft ze gebruikgemaakt van vaccins die over waren gebleven en dat ook pas nadat het vaccinatiecentrum daar meermalen op had aangedrongen. "Gelet op mijn dagelijkse aanwezigheid in het vaccinatiecentrum als burgemeester, ben ik uiteindelijk op deze suggestie ingegaan. Men heeft mij meegenomen in de vaccinatie van de groep vrijwilligers van het vaccinatiecentrum." Ze ontkent dat ze voor vrienden en familie heeft bemiddeld.

    Het vaccinatiecentrum in Sint-Truiden zegt dat het op het einde van de dag geen overgebleven doses wil weggooien. Daarom biedt het centrum op het einde van de dag vaccinaties aan, "al moeten we bejaarden van de markt gaan plukken".

    Heeren schrijft dat ze niets onwettigs heeft gedaan, maar een "inschattingsfout" heeft gemaakt. "Bovendien heb ik de foute perceptie niet voorzien die de voorbije dagen is ontstaan en ik wil mij hiervoor uitdrukkelijk verontschuldigen bij de inwoners van de regio Sint-Truiden."

  • Canada keurt gebruik Pfizer/BioNTech voor 12- tot 15-jarigen goed

    Canada keurt het gebruik van het Pfizer/BioNTech-vaccin voor 12- tot 15-jarigen goed. De resultaten van een onderzoek onder meer dan 2000 Amerikaanse jongeren van dezelfde leeftijd zijn zo goed dat het agentschap dat de goedkeuring moet geven akkoord is gegaan.

    Geen van de Amerikaanse jongeren die het vaccin kregen, liep een besmetting op. In de groep die een placebo kreeg toegediend, raakten 18 jongeren besmet. Bijwerkingen als hoofdpijn, koorts en vermoeidheid, zijn dezelfde als die bij jonge volwassenen.

    Het Amerikaanse geneesmiddelenagentschap neemt vermoedelijk volgende week een besluit over toelating in de VS van het vaccin voor deze groep. Voor het begin van het nieuwe schooljaar zouden dan alle Amerikanen van die leeftijd kunnen zijn ingeënt.

    Pfizer heeft maandag bij het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) een aanvraag ingediend om gebruik van zijn vaccin toe te staan bij 12- tot 15-jarigen. Het besluit van het EMA wordt verwacht in juni. Op dit moment is het Pfizer/BioNTech-vaccin in de EU alleen goedgekeurd voor 16 jaar en ouder. Als het EMA de aanvraag goedkeurt, zal in Nederland vermoedelijk eerst nog een advies van de Gezondheidsraad volgen. Het ministerie van Volksgezondheid beslist uiteindelijk over de daadwerkelijke inzet.

  • Foutje van gemeente: 70-plussers toch niet welkom bij Songfestival

    70-plussers in de gemeente Rotterdam zijn toch niet welkom op het Eurovisie Songfestival, later deze maand. De gemeente had ze een brief gestuurd waarin werd uitgelegd hoe ze aan een kaartje konden komen, schrijft Rijnmond. Voorwaarde was wel dat ze volledig gevaccineerd zouden zijn én een negatieve testuitslag bij zich zouden hebben.

    Het RIVM rekent 70-plussers echter tot de risicogroepen. Die zijn niet welkom bij Fieldlab-evenementen. Bij het Songfestival wordt publiek onder dezelfde voorwaarden toegelaten.

    "Dit vinden wij ontzettend spijtig voor deze mensen," laat de gemeente aan Rijnmond weten. "We hadden ook deze groep toegang gegund en hebben dus de mogelijkheden onderzocht. Helaas blijkt dit niet te kunnen in de huidige regelgeving."

  • Regering India moet binnen dag plan hebben om New Delhi van zuurstof te voorzien

    De regering van India moet van het hooggerechtshof binnen een dag een plan op tafel leggen waarin staat hoe de ziekenhuizen in New Delhi genoeg zuurstof krijgen om patiënten te beademen. Een lagere rechtbank had zes regeringsfunctionarissen aangeklaagd, omdat ze het bevel zouden hebben genegeerd om ziekenhuizen te bevoorraden. Ze riskeren een gevangenisstraf van een half jaar en een boete. Vooralsnog spreekt het hooggerechtshof zich daar niet over uit. "Uiteindelijk levert dat geen zuurstof op. Zeg ons alstublieft hoe dit wordt opgelost."

    In april nam het aantal besmettingen in India explosief toe. Ziekenhuizen kunnen de toestroom van patiënten niet meer aan. Ze kampen al twee weken met een tekort aan zuurstof. De woordvoerder van de partij die de stad bestuurt, zegt dat de regering slechts 40 procent van de zuurstof levert die nodig is. Patiënten die opgenomen moeten worden, krijgen het advies het in een ander ziekenhuis te proberen, waar vaak ook geen plaats is.

    In India zijn vandaag meer dan 380.000 nieuwe besmettingen gemeld. In de afgelopen 24 uur stierven 3780 Indiërs aan de gevolgen. In totaal zijn 226.188 mensen vanwege covid overleden. Experts zeggen dat de cijfers in werkelijkheid hoger zijn, omdat lang niet alle besmettingen en sterfgevallen worden gemeld.

  • 7336 nieuwe besmettingen, ziekenhuisbezetting voor derde dag op rij afgenomen

    Bij het RIVM zijn tot 10.00 uur vanmorgen 7336 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Dat zijn er 461 minder dan gisteren. Op woensdag en donderdag is het aantal positieve tests vrijwel altijd hoger dan in de rest van de week. Dat komt omdat mensen zich in het weekend minder laten testen en er in de loop van de week vervolgens een 'inhaaleffect' ontstaat.

    Gemiddeld daalt het aantal positieve coronatests ook: afgelopen week werden gemiddeld 7244 positieve tests per dag geregistreerd. Dat is een daling van 8 procent vergeleken met vorige week.

    In de strijd tegen het coronavirus zijn naar schatting van het ministerie van Volksgezondheid 5,8 miljoen prikken gezet. Het gaat daarbij om het aantal gezette prikken, niet het aantal gevaccineerden.

    2545 coronapatiënten in het ziekenhuis

    In de ziekenhuizen nam de bezetting af. Er zijn dus meer patiënten uit het ziekenhuis ontslagen of overleden dan dat er werden opgenomen. Er liggen nu 2545 mensen met corona in het ziekenhuis (gisteren: 2613), van wie 830 op de IC (gisteren: 818), meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS).

    Bij het RIVM werden 24 overleden covid-patiënten gemeld. Gisteren waren dat er nog 32. De afgelopen zeven dagen registreerde het RIVM gemiddeld 20 doden per dag, tegen 17 doden per dag een week eerder.

    Hoe het aantal doden zich ontwikkelt, hangt mede af van het aantal besmettingen in verpleeghuizen. Er zijn nu 158 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Een week geleden waren dat er 162.

  • Coronastress leidt tot meer schade aan tanden

    De afdeling tandheelkunde van de Radboud Universiteit in Nijmegen ziet in coronatijd meer patiënten met afgebroken stukjes tandglazuur, slijtage aan het gebit en gebarsten kiezen. De vermoedelijke oorzaak: tandenknarsen als gevolg van coronastress.

    "Er is niet specifiek onderzoek naar gedaan", zegt tandarts Bas Loomans tegen Omroep Gelderland "Ik denk wel dat corona en alles wat erbij komt - het veel thuis zitten, geen mensen kunnen ontmoeten, niet naar je werk kunnen - een hoop spanning oplevert. Spanning en stress is een belangrijke factor voor knarsen en klemmen. Dus is het een reëel iets dat het toeneemt? Ja!"

    Voor mensen die alleen 's nacht knarsen kan een knarsplaat uitkomst bieden, zegt Loomans. Orofaciaal fysiotherapeut Simone Gouw raadt patiënten aan ontspanningsoefeningen te doen.

  • Defensie breekt luchtmachtoefening in Portugal af vanwege besmettingen

    Militairen van de vliegbasis Volkel keren vervroegd terug van een oefening met F-16's in Portugal omdat binnen hun eenheid tien personen positief zijn getest. De eenheid telt 120 militairen. Die zitten nu allemaal in isolatie. In overleg met Portugal wordt bekeken wanneer ze veilig terug kunnen naar Nederland.

    De groep van Volkel oefende strikt gescheiden van collega's uit andere landen. Die gaan zonder de Nederlanders verder met de oefening.

  • 2545 coronapatiënten in het ziekenhuis, minder dan gisteren

    In de ziekenhuizen nam de bezetting af. Er zijn dus meer patiënten uit het ziekenhuis ontslagen of overleden dan dat er werden opgenomen.

    Er liggen nu 2545 mensen met corona in het ziekenhuis (gisteren: 2613), van wie 830 op de IC (gisteren: 818), meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS).

  • KHN: verplichte sneltest voor horecabezoek geen optie

    Een meerderheid van de horecaondernemers vindt een sneltest als voorwaarde om naar een café of restaurant te gaan "onbespreekbaar". Zelfs niet als ze daardoor het maximaal aantal personen per ruimte hoger wordt. Dat blijkt uit een onderzoek van branchevereniging Koninklijke Horeca Nederland (KHN).

    Volgens KHN wordt zo een extra barrière wordt opgeworpen, terwijl de sector ook zonder sneltests veilig open kan. "De horeca is dé huiskamer van de samenleving waar iedereen welkom is", schrijft de KHN.

    "We moeten zo snel mogelijk terug naar het oude 'normaal' en niet onnodig een systeem van testen in stand willen houden", zegt voorzitter Robèr Willemsen. "Het lijkt wel alsof het kabinet de enorme uitgaven op deze manier wil verantwoorden, in plaats van de focus te leggen op de heropening van de samenleving."

  • Demonstratie op Bevrijdingsdag 'ongepast' en 'smakeloos'

    Demissionair staatssecretaris Raymond Knops (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) noemt een aangekondigde demonstratie tegen coronamaatregelen "ongepast". De actiegroep 'Nederland in Verzet, weg met het kabinet' gaat vanmiddag op de Dam in Amsterdam picknicken. Niet om Bevrijdingsdag te vieren maar "om te herdenken hoe het was om in vrijheid te leven".

    "Natuurlijk is het zo dat als gevolg van het coronavirus er maatregelen genomen moeten worden waardoor mensen enigszins in hun vrijheid worden ingeperkt", zei Knops in Goedemorgen Nederland. "Maar dat staat in schril contrast met het totale gebrek aan vrijheid in de Tweede Wereldoorlog." Ook sergeant Dennis Kroon keurt het uitgekozen moment af: "Ik vind het smakeloos om vandaag te kiezen om te demonstreren".

    De gemeente Amsterdam staat de bijeenkomst toe onder strenge voorwaarden. Zo mag er niet gedemonstreerd worden aan de kant van het Nationaal Monument en mag er geen muziek worden gemaakt.

  • Duitsland schiet India te hulp en brengt zuurstofapparatuur

    Een Duits legervliegtuig met daarin apparatuur die zuurstof produceert is vandaag vertrokken naar India. Het vliegtuig maakt een tussenstop in Abu Dhabi en landt morgen in India.

    Ziekenhuizen in India zitten met een nijpend tekort aan medicinale zuurstof om coronapatiënten te behandelen. Familieleden van patiënten smeken op Twitter radeloos om hulp en er is al een depot met zuurstofflessen geplunderd. Het tekort in India is ontstaan na een snelle stijging van het aantal coronabesmettingen, ook in gebieden waar eerder weinig gevallen waren.

    Een luitenant van de Duitse luchtmacht zegt tegen persbureau DPA dat hij trots is om bij te kunnen dragen aan de strijd tegen het virus. "Luchttransport is voor routine, maar we weten dat het gevecht tegen deze pandemie over mensenlevens gaat en dat elk leven telt."