NOS Nieuws Binnenland Buitenland Aangepast

Britse studie: vaccins mixen is effectief • Aangifte na hackpoging bij Testen voor Toegang

  • Welkom in het coronablog van maandag 28 juni, hier lees je het coronanieuws uit binnen- en buitenland.
  • RIVM: 580 nieuwe besmettingen, gemiddelde blijft dalen.
  • Aangifte na hackpoging bij Testen voor Toegang.
  • Prinsjesdag (in principe) weer niet in de Ridderzaal dit jaar.
Liveblog gesloten
  • Britse studie: vaccins mixen is effectief

    Het mixen van verschillende vaccins geeft een goede bescherming tegen het coronavirus. Dat komt naar voren uit een groot Brits onderzoek, waaruit is gebleken dat bijvoorbeeld een combinatie van Pfizer en AstraZeneca even goed werkt als twee doses van hetzelfde vaccin.

    De uitkomst van het onderzoek is vooral interessant voor mensen die als eerste prik het middel van AstraZeneca kregen, en nu graag een ander willen. In Nederland wordt het AstraZeneca-vaccin nu alleen ingezet voor mensen boven de 60, vanwege een zeer zeldzame bijwerking die vooral voorkomt bij mensen onder de 60.

    Het Britse plaatsvervangend hoofd van de medische dienst Jonathan Van-Tam ziet geen reden om de vaccinatiestrategie in het Verenigd Koninkrijk aan te passen. "In de toekomst zou het mengen van vaccins meer flexibiliteit kunnen bieden", zegt Van-Tam tegen de BBC. "We kunnen dan ook landen ondersteunen die wellicht te maken hebben met leveringsproblemen."

    In veel landen wordt nu al wél gemixt. In Frankrijk mogen mensen onder de 55 die met AstraZeneca zijn gevaccineerd, bij hun tweede prik kiezen voor iets anders. Ook Spanje en Duitsland bieden de Pfizer- of Moderna-mRNA-vaccins aan als een tweede dosis aan mensen die al een eerste prik van AstraZeneca hebben gekregen.

  • Bedden in verpleeghuizen blijven leeg 'door angst voor corona'

    Veel verpleeghuizen werden hard getroffen door de coronapandemie. Nu het zorgpersoneel en de meeste bewoners zijn gevaccineerd, is de rust er een beetje teruggekeerd. Misschien is het zelfs een beetje té rustig.

    De afgelopen maanden steeg de bezetting wel weer, maar uit nieuwe cijfers van de Nederlandse Zorgautoriteit blijkt dat het aantal bezette bedden nog niet op het oude niveau is. Begin 2020 waren er wachtlijsten voor een plek in een verpleeghuis, maar toen de pandemie begon, daalde de bezettingsgraad naar 96 procent. Inmiddels is dat gestegen naar 98 procent, maar er staan nog steeds bedden en kamers leeg.

  • Laatste Veiligheidsberaad voorlopig, onder meer over Testen voor Toegang

    Voor de laatste keer voorlopig overleggen de burgemeesters die in het Veiligheidsberaad zitten over het coronabeleid. Ze zijn in Utrecht bijeengekomen, met de ministers Grapperhaus en De Jonge. Het gaat onder meer over de problemen die er dit weekend waren met Testen voor Toegang. Er waren meldingen dat jongeren met elkaars QR-code binnen wisten te komen. Door een controle van persoonsbewijzen moet dat worden tegengegaan, maar dat gebeurde niet overal.

    Grapperhaus legde er vooraf de nadruk op dat organisatoren van evenementen en clubeigenaren verantwoordelijk zijn voor de controle. "Zeg me nu niet dat dit moeilijk is, we hebben hier maanden met elkaar over overlegd." Hij gaf aan dat burgemeesters clubs moeten sluiten als de controle niet goed verloopt.

    Burgemeester Aboutaleb van Rotterdam wil dat de controle wordt losgekoppeld van de organisator of clubeigenaar. Hij overweegt in de vergunningen te laten opnemen dat een derde partij de controles moet gaan uitvoeren. Burgemeester Depla van Breda heeft zorgen over de capaciteit om mensen te testen. In zijn gemeenten waren afgelopen weekend lange rijen.

    Een oproep van demissionair minister de Jonge aan de burgemeesters om beter te handhaven is niet bij allemaal goed gevallen. Velen wijzen erop dat het primair aan de horeca-ondernemers en organisatoren van evenementen is om te controleren. "Ik handhaaf voor zover ik kan en zou tegen de minister willen zeggen: laat dat aan ons over", aldus burgemeester Van Zanen van Den Haag.

  • Prinsjesdag (in principe) weer niet in de Ridderzaal dit jaar

    Koning Willem-Alexander zal hoogstwaarschijnlijk de Troonrede op Prinsjesdag opnieuw niet voorlezen in de Ridderzaal, maar in de Grote Kerk in Den Haag. Het is nu nog te onzeker hoe het coronavirus zich in de zomer zal ontwikkelen en of de anderhalvemeterregel nog geldt op de derde dinsdag van september. De voorzitters van de Eerste en Tweede Kamer Jan Antonie Bruijn en Vera Bergkamp hebben daarom besloten dat een Troonrede in de Grote Kerk het veiligst is voor alle Kamerleden en de gasten.

    Vorig jaar was de Troonrede ook verplaatst van de te kleine Ridderzaal naar de Grote Kerk, waar zo'n 275 personen een ruime plek kunnen hebben. Normaal worden er zo'n duizend mensen uitgenodigd voor Prinsjesdag, maar in deze traditionele uitnodigingenlijst zal dus weer geschrapt moeten worden. Net als vorig jaar zullen er geen diplomaten, buitenlandse gasten en partners van de parlementariërs worden uitgenodigd.

    De voorzitters van de Eerste en Tweede Kamer houden nog een slag om de arm. Als het coronavirus aan het eind van de zomer nu echt helemaal weg is, kan alsnog voor de Ridderzaal gekozen worden. En dan krijgen de geschrapte gasten alsnog een uitnodiging.

  • Ministerie van VWS moet WOB-werkwijze aanpassen

    Het ministerie van Volksgezondheid mag niet langer zelf bepalen wanneer het documenten over het coronabeleid vrijgeeft. Dat heeft de rechtbank bepaald in een zaak die tegen het ministerie was aangespannen door Nieuwsuur.

    Journalisten vragen bij ministeries vaak informatie op met de Wet openbaarheid van bestuur. Die informatieverzoeken horen steeds individueel beoordeeld te worden, maar bij corona-gerelateerde verzoeken deed het ministerie dat niet meer. Drie verzoeken van Nieuwsuur uit mei 2020 moeten nu alsnog binnen twee maanden worden beoordeeld.

  • Aangifte na hackpoging bij Testen voor Toegang

    Stichting Open Nederland, de organisatie achter Testen voor Toegang, gaat aangifte doen na de hackpoging van afgelopen vrijdag. Door computerproblemen kwamen e-mails met daarin testuitslagen die nodig waren om bijvoorbeeld nachtclubs binnen te mogen, later aan.

    De stichting kijkt terug op "een bewogen weekend". "De testaanbieders en hun teams hebben dit weekend echt alle zeilen bijgezet om iedereen op tijd hun testbewijs te sturen. Helaas was dit voor een kleine groep niet meer mogelijk en wij begrijpen heel goed dat mensen daarvan balen." In totaal boekten 227.000 mensen een test. Door de technische problemen ontstonden op meerdere plekken in het land flinke rijen.

    Nadat op vrijdagochtend onregelmatigheden waren vastgesteld in het IT-systeem, zijn onmiddellijk maatregelen genomen om de systemen veilig te stellen en vergelijkbare hackpogingen uit te sluiten, liet de stichting eerder al weten. Er zijn volgens de stichting geen aanwijzingen dat de aanvallers toegang hebben gekregen tot het systeem of data.

  • Ook kinderartsen zijn voor vaccineren vanaf 12 jaar oud

    Ook jongeren van 12 tot en met 17 jaar moeten worden gevaccineerd tegen corona. Dat zegt de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde. Volgens de kinderartsen is deze volgende stap noodzakelijk vanwege de snelle opkomst van de besmettelijkere deltavariant. Bijwerkingen zijn zeldzaam, zeggen de artsen.

    Ook het Europees Geneesmiddelenagentschap EMA concludeerde eerder dat het Pfizer-vaccin veilig is vanaf 12 jaar. In de VS en Canada worden tieners al gevaccineerd, in Nederland alleen kwetsbare tieners. Later deze week komt de Gezondheidsraad met een advies.

  • Griekse jongeren krijgen vaccinatie-cadeautje

    Grieken tussen de 18 en 25 jaar krijgen een digitale cadeaukaart van 150 euro als ze zich inenten of al gevaccineerd zijn. Met de kaart kunnen ze vlieg- of boottickets kopen, accommodaties betalen of bijvoorbeeld theaters, musea en concerten bezoeken. De overheid hoopt hiermee jongeren over te halen zich te vaccineren.

    Het gaat in totaal om zo'n 940.000 jongeren die in aanmerking komen voor de zogenoemde Freedom Pass, die in de loop van juli beschikbaar zal zijn. Premier Mitsotakis, die het plan zelf presenteerde, zei dat hij de "jongeren wil bedanken voor hun geduld", maar hen vooral wil stimuleren tot vaccinatie met het oog op de zomervakantie.

    Volgens de cijfers van gisteren zijn inmiddels 3,5 miljoen van de 11 miljoen Grieken volledig ingeënt. Meer dan 4,7 miljoen mensen hebben alleen een eerste prik gehad.

  • De Jonge: 'Controles bij clubs kunnen beter'

    Demissionair minister De Jonge erkent dat er bij de controles voor testen met toegang bij clubs en uitgaansgelegenheden nog wel wat verbeterd kan worden. Zo moeten controles niet alleen gericht zijn op het scannen van de QR-code van een test, maar moet ook goed bekeken worden of de persoon die de test laat zien hem echt zelf gedaan heeft.

    Bij het uitgaan dit weekend ging het volgens De Jonge op "heel veel plekken goed" en was het "voor velen een mooie start van de zomer". Maar op sommige plekken ging het wel mis: mensen die geen test hadden gedaan konden met een screenshot van een test van een ander toch naar binnen komen. Dat kan niet de bedoeling zijn, zegt De Jonge.

    Volgens de demissionair bewindsman moet bij controles aan de poorten zowel de QR code als het ID-bewijs goed gecheckt worden. Hij verwacht dat dat volgend weekend al weer een stuk beter zal gaan. Mensen die uitgaan moeten ervan uit kunnen gaan dat het veilig is en dat iedereen om hen heen gevaccineerd of getest is.

    Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

    De Jonge: 'We moeten zorgen dat Testen voor Toegang werkt en veilig is'
  • Dille en Kamille betaalt loonsteun terug

    Winkelketen Dille en Kamille gaat het bedrag dat het bedrijf aan loonsteun heeft ontvangen terugbetalen, terwijl het er volgens de regels wel recht op had. Dat heeft directeur Hans Geels gezegd in het BNR-programma Zakendoen. "Nu het jaar voorbij is en alle cijfers zijn opgemaakt, kunnen we moreel niet in het reine komen met onszelf. Vorige week hebben we besloten om wat we aan NOW hebben ontvangen, terug te betalen."

    Over het hele coronajaar 2020 groeide de omzet, vertelt Geels, maar omdat het bedrijf het in twee kwartalen minder goed deed dan het jaar daarvoor had het in die periode volgens de regels recht op steun. Volgens de gepubliceerde registers van het UWV heeft Dille en Kamille zo'n 600.000 euro aan loonsteun ontvangen.

    Van de 25 grootste ontvangers van loonsteun heeft alleen Booking.com besloten om het geld vrijwillig terug te betalen, meldde de NOS vanochtend op basis van een rondgang. Bij Booking ging het om zo'n 65 miljoen euro. De andere grootontvangers zeggen het geld te hebben gebruikt om de salarissen door te betalen.

  • RIVM: 580 nieuwe besmettingen, gemiddelde blijft dalen

    Bij het RIVM zijn tot 10.00 uur vanmorgen 580 nieuwe coronabesmettingen gemeld. Dat zijn er 70 meer dan gisteren. Gemiddeld daalt het aantal positieve coronatests juist: in de afgelopen zeven dagen werden gemiddeld 624 positieve tests per dag geregistreerd. Dat is 27 procent minder dan de zeven dagen daarvoor.

    Bij het RIVM werden geen overleden covid-patiënten gemeld. De afgelopen zeven dagen registreerde het RIVM gemiddeld 2 doden per dag, evenveel als een week eerder.

    In de ziekenhuizen is de bezetting ten opzichte van afgelopen vrijdag verder afgenomen. Er liggen nu 331 mensen met corona in het ziekenhuis, tegenover 363 voor het weekend. Van hen liggen er 142 op de IC (vrijdag: 147), meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding.

    NOS
  • Verdachte aanslagplan vaccinatielocatie: 'Uit de hand gelopen grap'

    Een man die een aanslag wilde plegen op een vaccinatielocatie in Den Helder, wilde dat doen met een zelfgemaakte bom. Dat heeft het OM gezegd in de rechtbank van Haarlem, waar een 38-jarige verdachte terechtstaat.

    Voor de bom wilde hij vuurwerk, olie en benzine gebruiken, zou blijken uit zijn chatgeschiedenis. De vaccinatielocatie had door de aanslag zeker een week platgelegd moeten worden, schrijft NH Nieuws.

    Volgens de verdachte zelf gaat het om een uit de hand gelopen grap. Ook zou hij PTSS hebben. Het OM wil dat de man een persoonlijkheidsonderzoek ondergaat. In de tussentijd moet hij vast blijven zitten, vindt het OM. De rechter besluit daar morgen over.

  • Nederland maakt gebruik van optie op extra Moderna-vaccins

    Nederland maakt gebruik van een optie om volgend jaar bijna 6,5 miljoen Moderna-vaccins geleverd te krijgen. Dat schrijft demissionair minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid in een brief aan de Tweede Kamer. Onderdeel van de deal is dat Moderna aan nieuwe virusvarianten aangepaste vaccins levert, als dat nodig is. Een vergelijkbare afspraak is gemaakt met Pfizer.

    De Jonge schrijft dat mRNA-vaccins de basis moeten vormen van het vaccinbeleid in de komende jaren, vanwege de bewezen betrouwbaarheid. Ruim 90 procent van de vaccins die Nederland in 2022 en 2023 aankoopt zijn gebaseerd op die technologie.

    In totaal heeft Nederland opties op 30 miljoen doses vaccin in die jaren. Daarmee kunnen 15 miljoen Nederlanders per jaar worden ingeënt, mocht het nodig zijn om opnieuw iedereen boven de twaalf jaar oud twee keer te prikken. De Jonge zegt daarmee gekozen te hebben voor zekerheid.

    Er zijn verschillende scenario's voor de toekomstige vaccinatiecampagne. Deskundigen gaan ervan uit dat kwetsbaren op een zeker moment sowieso opnieuw gevaccineerd moeten worden, met één of twee herhaalprikken. Dat hangt onder meer af van hoe lang een vaccin werkzaam blijft en of er varianten rondwaren waar vaccins minder goed tegen werken.

    Dit jaar ontvangt Nederland nog 12 miljoen doses van Moderna. Die kunnen niet allemaal in Nederland gebruikt worden, vanwege de houdbaarheid. 3 miljoen doses zullen bovenop de levering van 6,5 miljoen doses volgend jaar in Nederland ingezet kunnen worden, de rest wordt gedoneerd.

  • LHV: wacht met vaccinbewijs opvragen

    Mensen die bij de huisarts gevaccineerd zijn en een vaccinatiebewijs willen, worden opgeroepen geduld te hebben. De Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) vraagt mensen hun huisarts niet te bellen maar een e-mail te sturen, en alleen als ze het bewijs zo snel mogelijk nodig hebben.

    Nederlanders kunnen sinds een paar dagen een vaccinatiebewijs aanmaken in de CoronaCheck-app. Voor mensen die via de huisarts gevaccineerd zijn, werkt dat niet altijd omdat de vaccinaties gekoppeld moeten zijn aan systemen van de GGD en het RIVM. Daarom moeten huisartsen soms nog eens zelf een vaccinatiebewijs aanmaken. Dat kunnen ze vanaf komende donderdag.

  • Hongkong weert Britten om deltavariant

    Britten mogen vanaf komende donderdag Hongkong niet meer in. Het land komt op een lijst van zeerhoogrisico-gebieden te staan. Het Verenigd Koninkrijk heeft te maken met een snel stijgend aantal besmettingen door de deltavariant.

    Ook andere landen nemen maatregelen tegen Britse reizigers. Portugal voert een quarantaineplicht in voor Britten zonder negatieve PCR-test of bewijs dat ze volledig gevaccineerd zijn. De quarantaine duurt in dat geval veertien dagen. Spanje scherpte de regels aan voor de Balearen. Britten moeten ook daar een vaccinatiebewijs of negatieve test kunnen tonen.

    De Duitse bondskanselier Merkel wil dat de EU Britten gaat weren, ook als ze gevaccineerd zijn. Die plannen worden besproken in Brussel.