Gele hesjes in Parijs houden een bord omhoog met daarop de tekst: "Macron, pleur op" EPA

Protest gele hesjes is strijd van 'gewone' Fransman tegen 'elitaire' Macron

time icon
Geschreven door
Frank Renout
correspondent Frankrijk

Al vier weken voeren de 'gele hesjes' acties in Frankrijk, ook vandaag was er weer protest in Parijs en talloze andere plaatsen. Waar nog altijd veel Fransen de betogingen en acties steunen, lijken steeds minder Fransen nog vertrouwen te hebben in president Emmanuel Macron. Het protest richt zich ook toenemend tegen hem: Macron wordt door veel Fransen als arrogant gezien, als iemand die zich gedraagt als een afstandelijke Zonnekoning.

Volgens een recente peiling vindt nog maar 1 op de 5 kiezers dat de president het goed doet. Zelfs onder de aanhangers van zijn eigen partij, La République en Marche, daalt de populariteit van Macron.

'Gewone' Fransen vs. 'elite'

Opvallend is dat de soorten aanhangers van de gele hesjes en die van Macron ver uit elkaar liggen. Het is bijna letterlijk een kwestie van 'gewone' Fransen versus 'de elite'.

Een groep onderzoekers bezocht verscheidende locaties in het land waar actie wordt gevoerd en ondervroeg de deelnemers met gele hesjes. Daaruit bleek dat de meeste actievoerders midden- en lage inkomens hadden, maar niet tot de allerlaagste inkomensgroepen behoorden. Mensen met goedbetaalde banen zijn er nauwelijks onder de gele hesjes te vinden.

'Een rijkeluisjochie': dat is wat Frank Renout hoorde toen hij Fransen vroeg naar hun mening over de president.

Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

'Macron kan niet zeggen dat alle Fransen luilakken zijn'

De steun die Macron nog heeft, komt juist vooral van de hogere inkomens. En dat is niet vreemd, gezien het beleid dat hij voerde in de eerste achttien maanden van zijn presidentschap. Hij schafte bijvoorbeeld de vermogensbelasting af, voor de rijkste Fransen. En hij gaf prioriteit aan lastenverlichting voor het bedrijfsleven: dat zou volgens hem werkgelegenheid en groei creëren.

Dat gaf Macron al snel een rechts imago. Hij werd 'een president voor de rijken' genoemd. Uit onderzoek blijkt ook dat zijn aanhangers bovengemiddeld verdienen en hoger zijn opgeleid dan de gemiddelde Fransman en Française.

Economie trekt aan

Toch lijkt Macrons voorspelling uit te komen. De economie trekt aan, maar wel heel langzaam. De Fransen merken daardoor nu nog weinig van toenemende koopkracht of dalende werkloosheid.

"De Fransen zijn ongeduldig", zei president Macron zelf al eens. En daarmee gaf hij onbedoeld de reden voor het succes van de gele hesjes. Die voeren acties voor meer koopkracht voor de gewone Fransen, en dat is een thema dat heel veel mensen aanspreekt.

De gele hesjes stonden precies op het goede moment op om een algeheel gevoel van ontevredenheid te vangen. Sociale media zorgden daarna voor een razendsnelle mobilisatie in het hele land. Er was geen vakbond of oppositiepartij voor nodig om mensen de straat op te krijgen.

Vandaag voeren de gele hesjes voor het vijfde opeenvolgende weekend actie in heel Frankrijk, onder meer met een landelijk protest in Parijs. De opkomst is lager dan bij eerdere bijeenkomsten. De politie-inzet is nog steeds enorm. In Parijs alleen al zijn zo'n 8000 agenten op de been. Winkels en horeca hebben opnieuw hun etalages dichtgespijkerd en gebarricadeerd, na de gewelddadige rellen van de afgelopen weken. Het protest van vandaag verliep rustiger dan eerdere betogingen, maar het was dus ook minder druk.

Macron zei de afgelopen weken dat hij die sentimenten begrijpt. Hij deed concessies, in de hoop het verzet te breken. De beoogde belastingverhoging op diesel en benzine werden afgeschaft, de mensen met een minimuminkomen gaan er per januari flink op vooruit.

Eigen salaris bevroren

Om de Fransen nog eens extra duidelijk te maken dat het hem menens is, besloot president Macron zelfs dat hij en zijn ministers in januari geen salarisverhoging krijgen. In 2019 verdienen Macron en zijn kabinet hetzelfde als in 2018 - wat voor de president nog altijd neerkomt op 15.140 euro bruto in de maand.

De afgelopen tijd nam de steun voor de gele hesjes af. Volgens een opiniepeiling vindt een meerderheid van de Fransen nu zelfs dat de acties beëindigd moeten worden.

Of de concessies genoeg zijn, valt nog te bezien. Een harde kern van actievoerders wil doorgaan, en velen vinden de toezeggingen van de president te beperkt.

STER Reclame