liveblog
NOS NieuwsAangepast

New York vervroegt avondklok • Legerhelikopters intimideren betogers

  • In de VS zijn al dagen demonstraties vanwege de dood van de zwarte Amerikaan George Floyd. Hij overleed nadat een witte agent minutenlang een knie in zijn nek had gedrukt.
  • President Trump dreigt het leger in te zetten in steden en staten waar naar zijns inziens te weinig wordt gedaan tegen de rellen.
  • Volgens internationale media zijn de afgelopen dagen zeker 4400 betogers in de VS opgepakt.
liveblog gesloten

Einde liveblog

Het is nacht in de Verenigde Staten. Hierbij beëindigen we dit liveblog. Een overzicht van de gebeurtenissen van het afgelopen etmaal vind je in dit artikel.

Grindr verwijdert etniciteitsfilter

Dating-app Grindr verwijdert de omstreden mogelijkheid om zoekresultaten te filteren op etniciteit, uit solidariteit met de Black Lives Matter-beweging en lhbti-mensen van kleur. Al jaren klagen gebruikers en niet-gebruikers dat het filter leidt tot discriminatie.

In 2018 beloofde het bedrijf al meer te doen tegen racisme van gebruikers, maar het filter werd niet uit de app gehaald. Dat gebeurt nu wel, bij de volgende update. Gebruikers kunnen hun resultaten dan nog steeds filteren op leeftijd, lengte en gewicht.

Vier agenten neergeschoten in St. Louis

Vier politiemensen in St. Louis zijn gisteravond neergeschoten. Ze zijn niet in levensgevaar. Twee werden geraakt in het been, een in een voet en een in een arm, zegt een emotionele politiecommissaris van de stad in Missouri. "Een lafaard heeft hen beschoten, gelukkig leven ze nog. Kan iemand uitleggen wat hier in 's hemelsnaam gebeurt? Ik snap niet wat deze chaos te maken heeft met de dood van George Floyd. Dit is vreselijk."

De politiechef zegt dat de ordediensten hun handen vol hebben aan het bestrijden van de ongeregeldheden. "Een groep van een man of 200 had overduidelijk niet de bedoeling om te demonstreren. Ze gooiden met stenen en explosieven naar de politie. Die mensen willen alleen maar stelen en ruiten ingooien."

FIFA roept bonden op 'gezond verstand' te gebruiken

De FIFA heeft nationale voetbalbonden opgeroepen het 'gezonde verstand' te gebruiken en te overwegen geen sancties op te leggen aan spelers die gerechtigheid vragen voor George Floyd. Het is een opmerkelijke stellingname van de wereldvoetbalbond, die er sinds een reglementswijziging in 2014 streng op toeziet dat spelers in voetbalduels geen politieke, religieuze of persoonlijke boodschappen uitdragen.

Legerhelikopters proberen betogers te intimideren

Het Amerikaanse leger heeft helikopters ingezet om demonstranten in de hoofdstad Washington te intimideren. Een verslaggever van The New York Times heeft beelden van een laaghangend toestel gedeeld op Twitter.

Volgens hem staat de manoeuvre bekend als een machtsvertoon, dat ook in oorlogsgebieden wordt gebruikt om opstandelingen weg te jagen. Door de windvlagen die de helikopter veroorzaakte, braken boomtakken af die de betogers ternauwernood misten.

Ook Biden veroordeelt Trump

Na de burgemeester van Washington D.C. en de bisschop van de Episcopaalse Kerk in de Amerikaanse hoofdstad heeft ook Joe Biden het bezoek van president Trump aan een kerk bij het Witte Huis veroordeeld. De politie verjoeg vreedzame demonstranten met traangas en flitsgranaten, zodat de president met een bijbel in de hand voor de kerk kon poseren.

"Hij gebruikt het Amerikaanse leger tegen het Amerikaanse volk. Hij gebruikt traangas en rubberkogels tegen vreedzame demonstranten. Voor een foto", twittert de Democratische presidentskandidaat.

Burgemeester New York vervroegt avondklok

Burgemeester Bill de Blasio van New York heeft voor vanavond het begin van de avondklok vervroegd van 23.00 uur naar 20.00 uur. Tot 05.00 uur 's woensdagochtend mag niemand de straat op, medewerkers van hulpdiensten en andere essentiële beroepen daargelaten.

De Blasio zegt dat het overgrote deel van de betogingen in de metropool vreedzaam is verlopen, maar ook dat niet iedereen goede bedoelingen had. "Sommigen kwamen om spullen te vernielen en om anderen pijn te doen. Die mensen worden opgepakt. Hun gedrag is onacceptabel."

Twee doden in voorstad Chicago

Bij onlusten in Cicero, een voorstad van Chicago, zijn twee mensen gedood. Wie het zijn en onder welke omstandigheden zij om het leven kwamen, is niet bekendgemaakt.

Op verschillende plekken in de stad werden winkels geplunderd en waren confrontaties tussen politiemensen en burgers. Zeker zestig mensen zijn aangehouden.

De politie zegt dat verhalen dat agenten mensen beschieten niet waar zijn en roept de inwoners van Cicero op om thuis te blijven.

'Beeld dat publiek heeft van protest is bepalend voor effect ervan'

Het beeld dat het publiek heeft van de demonstranten is bepalend voor de effectiviteit van de protesten, zegt de Amerikaanse Princeton-onderzoeker Omar Wasow tegen Nieuwsuur. "Protest kan heel effectief zijn, vooral wanneer het de aandacht van nationale media weet te krijgen. Media hebben een sterke invloed op politici en de publieke opinie."

Plunderaars opgepakt in warenhuis Macy's

Ook in het beroemde warenhuis van Macy's in New York City hebben plunderaars toegeslagen. Een onbekend aantal mensen is aangehouden in de iconische winkel in Manhattan, die een heel blok beslaat op het centraal gelegen Herald Square. In de zaak is ook brand gesticht, maar het is niet duidelijk of er veel schade is.

Op de bekende winkelstraat Fifth Avenue is geplunderd. Op beelden is te zien dat de ramen van een winkel van onder meer sportmerk Nike zijn ingeslagen. De grond is bezaaid met kleding. Ook winkels van Rolex, Apple en Chanel zijn het doelwit geworden van plunderaars.

Auto rijdt in op politieagenten in Buffalo

In Buffalo, in de staat New York, is een auto ingereden op een groep met politieagenten. Op beelden is te zien dat de wagen met hoge snelheid naar de agenten rijdt, die op dat moment vermoedelijk iemand arresteerden bij een demonstratie tegen politiegeweld. De groep stoof daarop uiteen, maar zeker twee agenten wisten niet op tijd weg te komen en raakten gewond.

Volgens de autoriteiten zijn de twee niet in levensgevaar. De auto is na het incident doorgereden en voor zover bekend is de bestuurder nog voortvluchtig.

Burgemeester Washington woedend over uiteendrijven demonstranten

De burgemeester van Washington DC, Muriel Bowser, is zeer ontstemd over het hardhandige optreden van de politie kort voor de toespraak van president Trump. Voorafgaand aan de speech werden de vreedzame demonstranten uiteengedreven met wapenstokken en traangas. Ze hekelt dat dat al voor het ingaan van de avondklok gebeurde.

"Ik heb een avondklok ingesteld vanaf 19.00 uur. Een volle 25 minuten voor het ingaan van de avondklok, zonder provocatie, heeft de federale politie munitie gebruikt tegen vreedzame demonstranten voor het Witte Huis. Dat is een actie die het werk van de politie in DC lastiger maakt", schrijft Bowser op Twitter. Ze riep inwoners van de stad op om naar huis te gaan.

De politie trad op zodat Trump bij een kerk kon poseren:

Opnieuw onrustige nacht in de VS

Empire State Building op zwart

Het Empire State Building in New York City heeft het licht uitgezet in verband met de dood van George Floyd. "Het Empire State Building is vanavond donker om stil te staan bij de tragische dood van George Floyd en onrecht en alle slachtoffers daarvan. En om erop aan te dringen dat het beschadigen van onze geweldige stad stopt. Er is al genoeg verlies en leed", is te lezen op het officiële Twitteraccount van de monumentale wolkenkrabber.

Trump dreigt steden en staten met inzet leger

President Trump dreigt het leger in te zetten in Amerikaanse steden en staten, die naar zijn idee te weinig doen tegen het geweld bij de massale protesten. Dat zei hij in een persverklaring in de tuin van het Witte Huis, terwijl op de achtergrond protesten hoorbaar waren.

Volgens Trump hebben tal van staten en lokale overheden "gefaald" om een einde te maken aan het geweld. Hij riep hen op zo snel mogelijk een enorme hoeveelheid agenten en veiligheidstroepen te mobiliseren, om zo de straten te "domineren". Gebeurt dat niet, dan wil Trump zwaarbewapende militairen inschakelen om een einde te maken aan het geweld.

"Mijn belangrijkste taak als president is het beschermen van ons geweldige land en de Amerikanen", zei hij. Hij zei dat hij alle middelen die op federaal niveau beschikbaar zijn, zal inzetten om "rellen, plunderingen, aanvallen en vernielingen van eigendommen te stoppen".

"Alle Amerikanen walgen met recht van de gruwelijke dood van George Floyd", zei Trump, die beloofde dat Floyds overlijden "niet tevergeefs" zal zijn. Daar voegde hij aan toe dat de herinnering aan Floyd niet overstemd mag worden door een woedende menigte.

Leger ingeschakeld voor bewaking Witte Huis

Het Amerikaanse leger is ingeschakeld om het Witte Huis in de hoofdstad Washington te bewaken, meldt CNN. Zo'n 200 tot 250 militairen zouden vanuit Fort Bragg in de staat North Carolina naar Washington worden overgebracht. Eerder vanavond werd ook de Nationale Garde al bij het Witte Huis gesignaleerd, zo meldt Reuters.

Bij het Witte Huis wordt opnieuw gedemonstreerd, waarbij de betogers "black lives matter" roepen. President Trump houdt zo een persmoment.

Reuters
De Nationale Garde bij het Witte Huis in Washington

Politiechef Louisville ontslagen na dodelijk schietincident

De burgemeester van de stad Louisville (Kentucky) heeft de politiechef ontslagen na een dodelijk schietincident in zijn stad. De Nationale Garde en de politie schoten daar gisteren op een groep mensen, toen ze de groep uiteen wilden drijven. Daarbij kwam de eigenaar van een nabijgelegen restaurant om het leven.

Volgens burgemeester Fischer droegen de agenten en soldaten geen zogenoemde bodycams, of hadden ze verzaakt deze in te schakelen. "Dit wordt niet getolereerd", zei hij. Het is volgens de autoriteiten nog niet duidelijk wie verantwoordelijk is voor de dood van de restaurantuitbater.

Volgens de politie werd er vanuit de groep mensen geschoten op de agenten en veiligheidstroepen, waardoor ze gedwongen waren terug te schieten. Lokale media melden dat de groep niet aan het protesteren was, maar de avondklok negeerde.

Politieagenten knielen voor demonstranten in Portland

Bij een demonstratie tegen politiegeweld in Portland (Oregon) hebben agenten hun solidariteit getoond aan demonstranten, door voor ze te knielen.

Politieagenten knielen voor demonstranten in Portland

Avondklok in New York om geweld in de stad

Vanaf vanavond 23.00 uur (lokale tijd) is er in de stad New York een avondklok van kracht. Daarmee sluit New York zich aan bij een reeks andere steden, waar ook een avondklok van kracht is vanwege een golf van protest. Inwoners mogen zonder goede redenen niet naar buiten tussen 23.00 uur en 05.00 uur lokale tijd.

Burgemeester De Blasio en gouverneur Cuomo zeggen dat ze geen andere keus hebben door de uitbraak van geweld tijdens de protesten. Het aantal agenten op straat wordt verdubbeld, om geweld en vernielingen tegen te gaan.

Vannacht liepen protesten in verschillende delen van New York uit de hand. Mensen gooiden ruiten in en plunderden winkels in delen van Manhattan en Brooklyn. Honderden mensen werden opgepakt, zei de hoogste baas van de politie van New York eerder.

De bewegingsvrijheid van 8,6 miljoen inwoners van de stad is al grotendeels aan banden gelegd door de uitbraak van het coronavirus.

Nieuw autopsierapport: George Floyd overleed aan zuurstofgebrek

Een nieuwe autopsie in opdracht van de familie van George Floyd heeft uitgewezen dat hij is overleden aan zuurstofgebrek. Volgens twee doktoren stierf hij als gevolg van druk in zijn nek en rug door agenten van Minneapolis, zo blijkt uit de eerste resultaten van het rapport die vandaag zijn vrijgegeven.

Floyd werd maandag opgepakt door de politie in Minneapolis. Een van de agenten zette meer dan acht minuten zijn knie in de nek van Floyd, die daardoor niet meer kon ademen. De 46-jarige Floyd overleed volgens de onderzoekers al op de plaats waar hij werd aangehouden en niet in het ziekenhuis, wat eerder werd verondersteld. Zijn dood is de oorzaak van massale protesten tegen politiegeweld en racisme in de hele Verenigde Staten.

In het eerste rapport van de door de autoriteiten uitgevoerde autopsie staat dat Floyd niet om het leven kwam door verstikking maar door meerdere factoren, waaronder giftige stoffen in zijn lichaam en al bestaande gezondheidsklachten.

Obama veroordeelt geweld, maar prijst protest: ga stemmen

Voormalig president Obama heeft het gebruik van geweld tijdens de massale protesten in de VS veroordeeld, en hij prijst het protest. Dat schrijft hij in een stuk dat gepubliceerd is op de site Medium. Hij adviseert de betogers duidelijke eisen te stellen en verandering af te dwingen via de lokale politiek, door te gaan stemmen.

De oud-president roept mensen op niet alleen te focussen op de politici in Washington. "De gekozen functionarissen die het belangrijkst zijn bij de politie en justitie, werken in de staten en op lokaal niveau. De burgemeesters en county executives benoemen de meeste politiechefs en onderhandelen met de politiebonden. De lokale en regionale aanklagers bepalen of een zaak wel of niet wordt opgepakt, en bepalen ook of politiegeweld wordt vervolgd. Dit zijn gekozen functies."

Obama schrijft ook: "Als we echt iets willen veranderen, dan is er geen keuze tussen protest en politiek. We moeten het allebei doen. We moeten mobiliseren om het bewustzijn te vergroten, en we moeten stemmen om ervoor te zorgen dat we kandidaten kiezen die willen hervormen."

Broer George Floyd roept relschoppers tot de orde: 'Waar zijn jullie mee bezig?'

Broer George Floyd roept relschoppers tot de orde: 'Waar zijn jullie mee bezig?'

Gouverneur New York: verbod op nekklemmen en extreem geweld

De gouverneur van de staat New York, Andrew Cuomo, heeft opgeroepen tot een nationaal verbod op nekklemmen en een hardere aanpak van extreem politiegeweld. Dat zei hij op een persconferentie. Hij riep op tot een hervorming van de politie.

"Het is niet genoeg om naar buiten te gaan en te zeggen dat je boos en gefrustreerd bent", zei de Democratische gouverneur. "De demonstranten hebben een punt. Wij moeten zorgen voor positieve veranderingen."

Cuomo noemde sommige acties van de politie in New York verontrustend, waarbij hij verwees naar een video die veel op internet wordt gedeeld. Daarin is te zien dat een politieauto inrijdt op een menigte, een andere video laat ziet dat een betoger pepperspray in zijn gezicht gespoten krijgt.

De gouverneur is bezorgd dat door de protesten het aantal besmettingen met het coronavirus toeneemt. New York wil de maatregelen tegen het virus vanaf volgende week maandag verder versoepelen. "Je zet de tv aan en je ziet deze mensenmenigte, waardoor mogelijk honderden en honderden mensen besmet kunnen raken. En dat na alles wat we gedaan hebben."

Burgemeester De Blasio van New York was eerder vandaag positief over het verloop van de protesten in zijn stad. Volgens hem zijn de demonstraties voor het overgrote deel vredig geweest, en hij prees de politie, die volgens hem grotendeels terughoudend is geweest. Wel veroordeelde hij enkele acties van de NYPD, zoals van een agent die zijn pistool op betogers richtte.

Gouverneur New York wil verbod op nekklemmen en politiegeweld

Protesten tegen politiegeweld in Washington: 'Hele systeem moet anders'

In steden in heel Amerika is de afgelopen zes dagen geprotesteerd tegen geweld van de politie tegen zwarte Amerikanen. Correspondent Arjen van der Horst ging in Washington de straat op om te kijken bij een demonstratie.

Protesten tegen politiegeweld in Washington: 'Hele systeem moet anders'

Speciale eenheden federale overheid naar Washington en Miami

De Amerikaanse minister van Justitie William Barr stuurt speciale eenheden van de federale overheid naar Washington en Miami om de protesten onder controle te houden. Ook de FBI is door hem ingeschakeld en heeft in verschillende steden commandoposten geplaatst.

Het gaat onder meer om mensen uit de oproerpolitie en medewerkers van een anti-gijzelingsteam van de FBI. Vanavond lokale tijd moet het aantal medewerkers van de federale politie op het hoogste niveau zijn, zeggen overheidsfunctionarissen.

Trump wil dat gouverneurs harder gaan optreden

President Trump heeft de gouverneurs in de Verenigde Staten opgeroepen feller te reageren op de massale protesten in het land, zei hij tijdens een telefonische vergadering. Volgens hem is hun reactie nu zwak en moeten ze harder optreden, melden verschillende Amerikaanse media.

"Je moet domineren, en als je dat niet doet verspil je je tijd", zei hij volgens een bron van CBS News. "Ze zullen over je heen lopen." Hij drong er bij de gouverneurs ook op aan om mensen massaal op te pakken en wetten goed te keuren tegen het in brand steken van vlaggen, aldus CBS en The New York Times.

Volgens Amerikaanse media heeft de Democratische gouverneur Pritzker (Illinois) Trump in het gesprek gewaarschuwd dat zijn toon leidt tot een gewelddadige situatie. Trump zou daarop boos hebben gereageerd, door te zeggen dat hij de toon van Pritzker ook niet leuk vindt en dat hij zijn aanpak van het coronavirus in Illinois verkeerd vindt.

Trump sprak tegen de gouverneurs ook over de situatie in Washington, waar het eerder onrustig was bij het Witte Huis. "Washington was heel goed onder controle, maar we gaan het nog veel beter onder controle krijgen", zei hij. "We zetten daarvoor duizenden mensen in." Later zei hij nog: "We gaan heel, heel hard optreden."

Burgemeester Halsema: geen grond om demonstratie te ontbinden

Bij het protest op de Dam in Amsterdam zijn duizenden mensen en worden de anderhalvemeterregels genegeerd. Burgemeester Halsema zegt bij AT5 dat er geen grond is om de demonstratie te ontbinden. "De demonstratievrijheid is een heel groot goed. En daarvoor is de demonstratie ook te belangrijk. En bovendien zijn mensen zelf verantwoordelijk."

Volgens een woordvoerder van de gemeente zijn er voor zover bekend geen boetes uitgedeeld. De politie is op de achtergrond aanwezig en spreekt mensen aan op het naleven van de regels.

Kritiek Wilders op drukte op Dam tijdens protest

PVV-leiders Wilders heeft op Twitter kritisch gereageerd op de grote drukte bij het protest op de Dam in Amsterdam. Bij de betoging, die volgens de organisatoren gericht is tegen "anti-zwart politiegeweld in de VS en de EU", zijn honderden mensen. Veel aanwezigen houden echter geen anderhalve meter afstand.

Ook betoging in Amsterdam, veel mensen op de been

Op de Dam in Amsterdam zijn honderden mensen op de been om te demonstreren. Het is een initiatief van het collectief Kick Out Zwarte Piet in samenwerking met de groep Black Queer & Trans Resistance NL, die het protest hebben aangekondigd als "protest tegen anti-zwart politiegeweld in de VS en de EU".

"Institutioneel racistisch geweld tegen zwarte mensen is een probleem dat zich ook in Nederland en de rest van Europa voordoet", zeggen ze in een persbericht. "De organisatoren veroordelen dat de rechten van zwarte mensen structureel worden geschonden en vinden het daarom belangrijk om in actie te komen."

De meeste aanwezigen hielden in eerste instantie ruim afstand, maar door de drukte werd dat al snel moeilijk. Ook dragen veel mensen mondkapjes. Te zien zijn protestborden met teksten als "black lives matter", "police brutality must go" en "enough". Vanwege het protest rijden veel trams om, meldt vervoersbedrijf GVB.

Op webcambeelden is te zien hoe druk het is.

Burgemeester Atlanta tegen Trump: geef ons de steun waar we om vragen

De burgemeester van Atlanta, Keisha Lance Bottoms, heeft bij CNN president Trump opgeroepen om geen olie op het vuur te gooien bij de massale protesten in de VS en "in plaats daarvan de Amerikaanse staten te steunen". "Hij helpt niet. Leiders leiden en hij leidt niet. Hij zorgt voor verdere onrust in onze steden. Geef ons gewoon de steun waar we om vragen. En als we ergens niet om vragen: we vragen niet om je inbreng, je advies en je retoriek, want dat helpt ons niet om deze crisis aan te pakken."

Bottoms hoopt dat Trump met een oproep tot nationale eenheid komt, als dat zou helpen "het land bij elkaar te brengen". "Dan is hij de president van de Verenigde Staten en dan heeft hij zeker het recht om te spreken."

In Atlanta werden dit weekend twee politieagenten ontslagen, omdat ze zaterdagavond te veel geweld hadden gebruikt bij de arrestatie van twee studenten die de avondklok negeerden. De burgemeester noemde de beelden "zeer verontrustend". Dit weekend kwam de Democratische burgemeester in de nationale belangstelling te staan na een emotionele toespraak, waarin ze de betogers boos en smekend opriep naar huis te gaan.

Broer George Floyd roept op tot vreedzaam protest

Terrence Floyd, de jongere broer van George Floyd, roept betogers op om geen geweld te gebruiken. "Ook ik ben woedend", zegt hij tegen ABC News. "Soms word ik boos en dan wil ik gekke dingen doen. Maar mijn broer was zo niet."

Hij roept de demonstranten op om hun woede op een andere, niet gewelddadige manier, te uiten. Terrence Floyd is van plan om vandaag in Minneapolis de plek te bezoeken waar zijn broer overleed.