Eerste foto van de bevrijde gijzelaars • Biden: grenspost Rafah snel open
In dit blog houden we je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen in de oorlog tussen Israël en Hamas.
- Hamas laat twee Amerikaanse gijzelaars vrij
- President Biden denkt dat de grensovergang bij Rafah binnen twee dagen open kan
- Hamas heeft het Palestijnse dodental in Gaza vandaag bijgesteld naar 4137, het aantal doden in Israël stond gisteren op meer dan 1400.
Hier vind je een overzicht van onze belangrijkste verhalen over de oorlog tussen Hamas en Israël. En hier lees je de betekenis van een aantal veelgebruikte termen.
Ook Fransen denken dat Palestijnse raket ziekenhuis raakte
De explosie bij het ziekenhuis in Gaza-stad die eerder deze week mogelijk honderden doden tot gevolg had, is volgens Frankrijk waarschijnlijk veroorzaakt door een mislukte Palestijnse raket. De Franse militaire inlichtingendienst (DRM) zegt dat de krater op een binnenplaats van het ziekenhuis te klein is voor een Israëlische raket. "Een Palestijnse raket, met een explosieve lading van zo'n 5 kilo, ligt het meest voor de hand", concludeert de dienst. Gewapende groepen in de Gazastrook hebben volgens de DRM dergelijke raketten in hun arsenaal.
Ook de Verenigde Staten kwamen al tot de conclusie dat de explosie niet door Israël is veroorzaakt. Israël zelf wees nog dezelfde avond naar de Islamitische Jihad, een van de militante bewegingen in de Gazastrook. Zowel Hamas als Islamitische Jihad ontkent verantwoordelijkheid voor de explosie.
Vader vrijgelaten Amerikaanse: 'Het gaat heel goed met haar'
De vader van Natalie Raanan, de gegijzelde Amerikaanse die vrijdagavond met haar moeder werd vrijgelaten door Hamas, zegt in een interview met persbureau AP dat zijn dochter het goed maakt. "Het gaat heel goed met haar." Hij noemt het geweldig dat Natalie nu mogelijk haar 18de verjaardag volgende week thuis in de VS kan vieren. "Echt fantastisch nieuws."
Natalie Raanan en haar moeder Judith werden twee weken geleden ontvoerd door Hamas. De Amerikaanse ambassade in Israël heeft een nieuwe foto van moeder en dochter verspreid. Ze voeren volgens de ambassade een telefoongesprek met president Biden.
Channel 4: onderzoekers twijfelen aan Israëls verhaal over ziekenhuis
De Britse omroep Channel 4 heeft met onderzoekers gesproken die kanttekeningen plaatsen bij onderdelen van Israëls verklaring over wat er is gebeurd bij het ziekenhuis in Gaza-stad. Daar was eerder deze week een explosie, waarbij mogelijk honderden mensen omkwamen.
De experts concluderen onder meer op basis van het geluid van het projectiel dat de explosie veroorzaakte en een 3D-animatie dat het projectiel niet uit het zuidwesten van de Gazastrook kwam, zoals Israël zegt, maar vanuit het oosten of noordoosten. Verder is er volgens de onderzoekers gerommeld met het vermeende afgeluisterde gesprek dat Israël als bewijs aanvoerde dat een afgezwaaide raket van Islamitische Jihad op het ziekenhuis was terechtgekomen. "We kunnen niet ronduit zeggen dat het gesprek nep is, maar het is door de mate van digitale bewerking geen geloofwaardig bewijs."
De reportage van Channel 4:
Islamitische en joodse jongeren samen in actie #deeldeduif
Deze vier joodse en islamitische jongeren zijn een actie begonnen op sociale media: #deeldeduif. Sinds het begin van de oorlog tussen Israël en Hamas merken de jongeren dat de discussies op internet steeds feller worden, terwijl ze graag in gesprek willen blijven.
![](https://cdn.nos.nl/image/2023/10/20/1018422/1024x576a.jpg)
Ollongren roept namens Nederlands kabinet op tot staakt-het-vuren
Het Nederlandse kabinet roept op tot een staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas. Dat zegt demissionair minister Ollongren van Defensie in Nieuwsuur.
Volgens Ollongren is een gevechtspauze nodig om een "humanitaire catastrofe in ontwikkeling" in Gaza te stoppen. Ze benadrukt dat Israël het recht heeft zich te verdedigen. Ook heeft ze begrip voor het Israëlische voornemen om Hamas te vernietigen. "Maar we moeten ons houden aan het humanitair oorlogsrecht. Je kan mensen niet water en voedsel ontzeggen."
Eerste foto van de bevrijde gijzelaars
Op het sociale platform X gaat een eerste foto van de bevrijde gijzelaars rond. De Amerikaanse vrouw en haar dochter worden daarop na hun vrijlating begeleid door Israëlische militairen.
Schade door raketten in Zuid-Israël
Raketten afgevuurd vanuit de Gazastrook hebben schade aangericht in de Israëlische steden Ashkelon en Sderot, nabij Gaza. Dat melden de Israëlische autoriteiten.
Een van de raketten kwam in Ashkelon neer op woonhuizen, die daardoor ernstig beschadigd raakten. Hulpdiensten zoeken naar mogelijke gewonden. Elders in Ashkelon werd een aantal stilstaande auto's geraakt door een raket.
In Sderot werd een woonhuis geraakt. Voor zover bekend raakte daar niemand gewond.
Steunbetuigingen aan Palestijnen in diverse steden
In onder meer Egypte, Tunesië en Turkije gingen mensen vandaag de straat op om steun te betuigen aan de Palestijnse bevolking.
![](https://cdn.nos.nl/image/2023/10/20/1018418/1024x576a.jpg)
Biden bedankt Qatar en Israël
President Biden bedankt de regeringen van Qatar en Israël voor hun hulp bij de vrijlating van twee Amerikaanse gijzelaars die door Hamas bijna twee weken werden vastgehouden in de Gazastrook. Dat doet hij in een verklaring van het Witte Huis.
Biden zegt dat de Verenigde Staten sinds de "vreselijke terroristische aanval" van Hamas op 7 oktober enorm hun best doen voor de vrijlating van Amerikaanse gijzelaars. Met de hulp van Qatar en Israël is dat in deze twee gevallen gelukt, zegt hij.
De president licht niet toe wat de bijdrage van Qatar en Israël precies is geweest, maar bij de bekendmaking van de vrijlating zei Hamas ook al dat Qatar, evenals Egypte, een bemiddelende rol had gespeeld.
Israëliërs de straat op voor gegijzelden: 'Overheid doet niets'
In Tel Aviv demonstreren Israëliërs tegen de regering. Ze vinden dat er meer gedaan moet worden om de gijzelaars vrij te krijgen.
![](https://cdn.nos.nl/image/2023/10/20/1018404/1024x576a.jpg)
Netanyahu bevestigt: vrijgelaten gijzelaars op weg naar legerbasis in Israël
Het kantoor van de Israëlische premier Netanyahu bevestigt de vrijlating van twee Amerikaanse burgers die door Hamas gegijzeld werden gehouden in de Gazastrook. Volgens een verklaring zijn ze vrijgekomen "uit de handen van de terroristische organisatie Hamas".
Het Rode Kruis zegt dat ze de moeder en dochter vanuit Gaza naar Israël hebben gebracht. Vanuit daar zijn de twee onder begeleiding van Israëlische legerfunctionarissen op weg naar een militaire basis in Centraal-Israël, aldus de verklaring. Familieleden staan hen daar op te wachten.
Volgens Amerikaanse media gaat het om Judith Raanan en haar 17-jarige dochter Natalie. Ze komen uit de buurt van Chicago en waren naar Israël gegaan voor een verjaardag van een familielid. Op 7 oktober werden ze ontvoerd uit de kibboets Nahal Oz.
Palestijnse Rode Kruis gewaarschuwd door Israël: ontruim ziekenhuis
De Palestijnse Rode Halve Maan zegt dat het Israëlische leger de hulporganisatie heeft gevraagd om het Al-Quds-ziekenhuis in Gaza-stad te ontruimen. Volgens de Rode Halve Maan verblijven daar meer dan 400 patiënten en 12.000 ontheemden.
"Evacueer of zie de consequenties onder ogen", zou het leger tegen de ziekenhuisdirecteur hebben gezegd volgens een woordvoerder van de hulporganisatie.
De Palestijnse Rode Halve Maan roept de internationale gemeenschap op om in actie te komen "om een ramp zoals die met het Al-Ahli-ziekenhuis te voorkomen".
Bij dat ziekenhuis was dinsdag een explosie. Hamas zegt dat het een aanval van Israël was. Maar volgens het Israëlische leger betrof het een mislukte raketlancering van de Palestijnse militante beweging Islamitische Jihad.
Hoeveel slachtoffers er zijn gevallen is onduidelijk. Volgens het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid kwamen 500 mensen om het leven, defensiespecialist Peter Wijninga acht "enkele tientallen of misschien honderd doden" aannemelijker, legt hij uit in dit artikel:
Hamas-kopstuk: vrijlating is 'gebaar van goede wil'
De vrijlating van de twee Amerikaanse gegijzelden is "een gebaar van goede wil". Dat zegt Ghazi Hamad, lid van het politieke bureau van de militante organisatie. Hij lichtte de vrijlating toe bij nieuwszender Al Jazeera.
De vrijlating kwam tot stand na bemiddeling door Qatar en Egypte, zei Hamad. Gevraagd of Hamas iets terugkrijgt voor de vrijlating, zei hij alleen dat het een gebaar was van goede wil "om de internationale gemeenschap te laten zien dat we geen terroristische organisatie zijn". Onder meer de Verenigde Staten en de Europese Unie zien Hamas als terroristische beweging.
Hamas heeft naar schatting zo'n 200 gijzelaars in handen. Ghazi Hamad zei daar nu over dat ze hen "met eerbied en respect" behandelen. Van een oplossing kan volgens hem pas sprake zijn als de Israëlische luchtaanvallen op de Gazastrook ophouden.
Biden: grenspost Rafah binnen twee dagen open
De Amerikaanse president Biden denkt dat de grensovergang tussen Egypte en de Gazastrook binnen twee dagen open zal gaan voor humanitaire hulp. Bij de grenspost Rafah staan al dagenlang vrachtwagens klaar met hulpgoederen voor Palestijnse burgers.
Biden zei eerder deze week dat hij met Israël en Egypte afspraken had gemaakt over de levering van humanitaire hulp via Rafah. Vervolgens begonnen werkzaamheden aan de toegangsweg. Die is ernstig beschadigd door Israëlische luchtaanvallen.
De werkzaamheden naderen hun einde, zei Biden vandaag in het Witte Huis. "Ik denk dat in de komende 24 tot 48 uur de eerste twintig vrachtwagens de grens over kunnen gaan."
Rafah is de enige grensovergang die niet onder controle staat van Israël. Sinds het uitbreken van de oorlog houdt dat land zijn grenzen met de Gazastrook dicht, wat betekent dat de toevoer van stroom, brandstof, voedsel en andere goederen vanuit Israël stilligt.
'Rode Kruis bevestigt vrijlating'
De twee Amerikaanse gijzelaars die zijn vrijgelaten door Hamas zijn overgedragen aan het Internationale Rode Kruis. Dat heeft de hulporganisatie gezegd tegen de Israëlische krant Haaretz en ook persbureau Reuters meldt het op basis van een bron.
Uiteindelijk is het naar verluidt de bedoeling om de moeder en dochter via Egypte naar Israël te laten reizen. Volgens de Israëlische zender Keshet 12 is de familie van de Amerikanen ingelicht.
Hamas meldt vrijlating twee Amerikaanse gijzelaars
Hamas zegt dat het twee Amerikaanse gijzelaars heeft vrijgelaten. Volgens Hamas zijn het een vrouw en haar dochter. De vrijlating zou zijn gebeurd na bemiddeling door Qatar en Egypte.
De twee zijn volgens de militante Palestijnse beweging vrijgelaten om humanitaire redenen. Details ontbreken. Israël en de Verenigde Staten hebben het bericht nog niet bevestigd.
Sinds het begin van de oorlog op 7 oktober houdt Hamas naar eigen zeggen zo'n 250 mensen gegijzeld, zowel Israëliërs als buitenlanders. De Israëlische autoriteiten spreken over ongeveer 200 gijzelaars. Als het bericht over de vrijlating klopt, is het voor het eerst dat er mensen zijn vrijgelaten.
Foto's uit Gaza: watervoorraad aanleggen, rouw en verwoesting
- AFP
Inwoners van Rafah halen opgewarmd water uit een waterton op het dak - AFP
Luchtfoto van gebouwen in al-Zahra die bij een Israëlisch bombardement zijn verwoest - AFP
Een moeder houdt haar kind vast dat gewond is geraakt bij een aanval - AFP
Vrouw rouwt bij uitvaart van haar zoon die bij een bombardement in Gaza om het leven kwam
Nederland niet uitgenodigd voor vredestop in Caïro
Nederland is niet uitgenodigd voor de internationale top morgen in Caïro over de oorlog tussen Israël en Hamas, bevestigt een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken aan persbureau ANP. Nederland wordt vertegenwoordigd door de voorzitter van de Europese Raad, Charles Michel. Maandag praten de Europese buitenlandministers in Luxemburg verder over de situatie.
Andere Europese landen sturen wel een delegatie naar de top. Zo gaan de premiers van Spanje, Griekenland en Italië wel, net als de ministers van Buitenlandse Zaken van Duitsland, Groot-Brittannië, Frankrijk en Noorwegen. Van buiten Europa gaat onder meer secretaris-generaal van de Verenigde Naties Antonio Guterres naar de top, net als vertegenwoordigers van Jordanië, Japan en Koeweit.
De verwachtingen zijn niet hooggespannen, vooral omdat de Verenigde Staten ontbreken. Ook is het doel van de top, die werd geïnitieerd door de Egyptische president Sisi, niet helemaal duidelijk. De meeste regeringsleiders zeggen dat ze een staakt-het-vuren willen en dat ze ervoor willen zorgen dat humanitaire hulp wordt doorgelaten tot de Gazastrook.
Biden vraagt Congres om 14 miljard dollar extra voor Israël
President Biden heeft het Amerikaanse Congres om nog eens ruim 14 miljard dollar aan steun voor Israël gevraagd. Het grootste deel van dat bedrag, ruim 10 miljard dollar, is bedoeld voor lucht- en raketverdedigingssystemen.
Biden vraagt in totaal om 105 miljard dollar extra voor de oorlogen in Israël en Oekraïne en voor de bewaking van de grens met Mexico. Er wordt ruim 9 miljard gereserveerd voor humanitaire hulp aan Oekraïne, Israël en Gaza.
Twee VN-medewerkers omgekomen in Gaza
Nog eens twee VN-medewerkers zijn om het leven gekomen in de Gazastrook, meldt VN-hulporganisatie UNRWA. Daarmee komt het totale aantal omgekomen VN-medewerkers in het gebied sinds het begin van de oorlog op zestien. Tien VN-medewerkers zijn gewond geraakt.
De VN-hulporganisatie biedt zo'n half miljoen ontheemden onderdak in de Gazastrook, vooral in het zuiden. De VN-posten op onder meer scholen zitten overvol en er is een tekort aan voedsel en drinkwater. Ook schiet de hygiëne er ernstig tekort.
Er zijn 33 bevestigde berichten van UNRWA-posten in de Gazastrook die door Israëlische luchtaanvallen zijn getroffen. Daarbij zijn zeker acht mensen om het leven gekomen en bijna honderd mensen gewond geraakt.
Israël wil media kunnen verbieden die 'nationale veiligheid schaden'
De Israëlische regering heeft een noodregeling goedgekeurd die het mogelijk maakt om buitenlandse nieuwszenders te verbieden die volgens Israël de nationale veiligheid in gevaar brengen. In de praktijk lijkt deze regeling met name gericht tegen de Qatarese nieuwszender Al Jazeera. Vorig weekend liet de Israëlische minister voor Communicatie al weten dat hij het lokale bureau van Al Jazeera wil verbieden. Volgens hem brengt de zender sinds het begin van de oorlog tegen Hamas de nationale veiligheid in gevaar.
Het ministerie voor Communicatie vindt dat Al Jazeera "de vijand helpt, propaganda van Hamas uitzendt en zelfs gevoelige informatie doorgeeft aan de vijand". Al Jazeera spreekt die beschuldigingen tegen.
Als het tot een verbod komt, mogen tv-providers Al Jazeera niet meer doorzetten, moeten de kantoren van de zender in Israël sluiten en mag de website niet meer toegankelijk zijn in Israël.
Ambtenaren vragen kabinet: roep Israël een halt toe
Een groep rijksambtenaren vraagt het Nederlandse kabinet om Israël zo snel mogelijk een halt toe te roepen en onschuldige burgers te beschermen. De oproep, die inmiddels bijna 267 keer is ondertekend, is in handen van de NOS, na berichtgeving in De Telegraaf.
Onder de ondertekenaars zijn ambtenaren van alle ministeries. Zij veroordelen de aanvallen van Hamas op Israëlische burgers, maar maken zich grote zorgen over de onvoorwaardelijke steun van de internationale gemeenschap, inclusief het Nederlandse kabinet, aan Israël.
"Laten we niet toekijken hoe een humanitaire catastrofe zich ontvouwt", schrijven de ambtenaren die de Israëlische reactie "disproportioneel" en "buitensporig" noemen en bang zijn dat Israël internationale regels zal overtreden.
Duitsland wil Hamas-aanhangers uitzetten
"Als we de mogelijkheid hebben om aanhangers van Hamas uit te zetten, moeten we dat doen." Dat zegt de Duitse minister van Binnenlandse Zaken Nancy Faeser. "Onze veiligheidsautoriteiten leggen momenteel extra nadruk op islamisten." Daarmee verwijst ze naar de radicale ideologie die een grote invloed van de islam op het publieke leven voorstaat.
In Israël omgekomen Thaise arbeidsmigranten begraven
![](https://cdn.nos.nl/image/2023/10/20/1018329/1024x576a.jpg)
In Thailand zijn acht lichamen aangekomen van Thaise slachtoffers van de aanslagen van Hamas in Israël. Ze waren in Israël werkzaam als arbeidsmigrant. De Israëlische ambassadeur in Thailand was aanwezig bij de ceremonie.
Onder de 200 à 250 mensen die worden gegijzeld door Hamas in de Gazastrook zijn zeventien mensen met de Thaise nationaliteit. Daarmee vormen ze de grootste groep buitenlandse gegijzelden na de VS. Er zijn volgens nationaal veiligheidsadviseur Jake Sullivan zeker twintig Amerikanen onder de gegijzelden.
Egypte: Israël verantwoordelijk voor blokkade grenspost Rafah
Niet Egypte, maar Israël zorgt ervoor dat de grenspost tussen Egypte en Gaza tot nog toe gesloten is. Dat zegt een woordvoerder van het Egyptische ministerie van Buitenlandse Zaken. Ahmed Abu Zeid hekelt Westerse media die Egypte verantwoordelijk houden voor het dichthouden van de grens met Rafah. Hij wijst onder meer op de "doelgerichte aanvallen" van Israël in het grensgebied waardoor wegen beschadigd zijn geraakt en vrachtwagens niet kunnen passeren.
'80 procent van de Israëliërs vindt dat Netanyahu verantwoordelijkheid moet erkennen'
Vier op de vijf Israëliërs vinden dat premier Netanyahu publiekelijk had moeten toegeven dat hij verantwoordelijkheid is voor de tekortkomingen op het gebied van de veiligheid die aan het licht kwamen bij de terreuractie van Hamas op zaterdag 7 oktober in Israël. Dat blijkt uit een opiniepeiling in het Israëlische dagblad Maariv.
Ook binnen zijn eigen Likud-partij denken veel mensen dat Netanyahu zijn verantwoordelijkheid moet erkennen: 69 procent. De stafchef van het leger, het hoofd van de militaire inlichtingendienst en de leider van inlichtingendienst Shin Bet gaven eerder al toe dat de diensten er niet in zijn geslaagd om de aanval te voorkomen.
Uit de representatieve steekproef blijkt verder dat 48 procent denkt dat oppositiepoliticus Benny Gantz beter geschikt zou zijn als premier. 28 procent staat nog steeds achter Netanyahu.
Ten slotte is 65 procent van de Israëliërs voor een grondoperatie in Gaza.
Israëlische minister van Defensie: einddoel is beëindigen Israëlische verantwoordelijkheid Gaza
Het einddoel van de militaire operatie in de Gazastrook is het beëindigen van de Israëlische verantwoordelijkheid voor het gebied. Dat zei de Israëlische minister van Defensie Gallant in een briefing van een parlementscommissie.
Israël was tot nu toe grotendeels verantwoordelijk voor de levering van energie en goederen aan Gaza. Sinds Hamas in 2007 de macht overnam in de Gazastrook heeft Israël het gebied streng onder controle. Na de terreuroperatie van Hamas van 7 oktober heeft Israël ook de levering van water en medicijnen aan het gebied stopgezet.
Het eerste doel is het vernietigen van de infrastructuur van Hamas, gevolgd door een tussenfase met daarin "operaties met een lagere intensiteit", waarbij "weerstandshaarden" worden geëlimineerd. "In de derde fase moet Israëls verantwoordelijkheid voor de Gazastrook worden beëindigd en een nieuwe veiligheidsrealiteit voor de burgers van Israël tot stand komen." Wie die verantwoordelijkheid op zich moet nemen, laat Gallant in het midden.
VN: noodhulp kan Gaza 'in de komende dagen' bereiken
De noodhulp waarop burgers in Gaza al dagen wachten, kan het gebied "in de komende dagen" bereiken, aldus OCHA, het orgaan van de VN dat zich met humanitaire zaken bezighoudt. "We zijn hoopvol gestemd door rapporten waaruit blijkt dat een akkoord nadert over de voorwaarden en dat de eerste levering de komende dagen zal plaatsvinden", staat in een verklaring.
"We zijn in vergevorderde onderhandelingen met alle betrokken partijen om ervoor te zorgen dat een hulpoperatie in Gaza zo snel mogelijk van start kan gaan onder de juiste voorwaarden."
Sinds zaterdag staan er trucks met hulpgoederen klaar bij de grensovergang tussen Egypte en de Gazastrook. Israël heeft gezegd dat het bereid is die hulp toe te staan als Hamas er niet van profiteert.
Leger Israël: meerderheid Hamas-gijzelaars in leven
De meerderheid van de 200 mensen die door Hamas zijn gegijzeld is nog in leven, zegt het Israëlische leger. De gijzelaars werden op 7 oktober ontvoerd tijdens de grote terreuroperatie van Hamas in Israël.
"De meerderheid van de gegijzelden leeft nog. Er zijn ook lijken meegenomen naar de Gazastrook", aldus een verklaring van het leger. Volgens de strijdkrachten zijn twintig gegijzelden minderjarig en zijn tussen de tien en twintig mensen ouder dan 60 jaar.
Onder de gegijzelden is de 18-jarige Ofir Engel, die deze week tot Nederlander werd genaturaliseerd. De procedure om hem tot Nederlander te maken was al ingezet voor zijn gijzelneming en is versneld uitgevoerd op verzoek van de familie om de kans op zijn vrijlating te vergroten.
'Dodental Palestijnen in Gaza naar 4137'
Het aantal Palestijnen dat is omgekomen in de Gazastrook sinds Israël op zaterdag 7 oktober begon met het uitvoeren van luchtaanvallen is opgelopen tot 4137, meldt het lokale Palestijnse ministerie van Volksgezondheid. Nog eens meer dan 13.000 mensen zijn gewond geraakt, aldus het ministerie dat wordt gecontroleerd door Hamas. De luchtaanvallen zijn een reactie op de terreuroperatie van Hamas op Israëlisch grondgebied.
Het dodental aan Palestijnse kant werd gisteren nog bijgesteld naar 3785. De cijfers kunnen niet onafhankelijk worden geverifieerd.
Volgens de VN staat het aantal doden op de bezette Westelijke Jordaanoever aan Palestijnse zijde inmiddels op 79, onder wie 20 kinderen. Aan Israëlische zijde is een militair omgekomen.
Guterres op grensovergang Egypte-Gaza: vrachtwagens met hulp moeten zo snel mogelijk Gaza in
Secretaris-generaal Guterres heeft de grensovergang tussen Egypte en de Gaza-strook bezocht, in een poging de grens open te krijgen voor noodhulp aan Gaza. Bij de grensovergang Rafah gaf hij een korte toespraak: "Het is onmogelijk om op deze plek niet een gebroken hart te hebben. We zien hier een paradox: achter deze muur zijn er twee miljoen mensen die enorm lijden. Ze hebben geen water, eten, medicijnen of brandstof."
Guterres vervolgde: "Aan deze kant van de muur is er alles wat ze nodig hebben: vrachtwagens vol. Zij zijn het verschil tussen leven en dood in Gaza, en ze moeten zo snel mogelijk in beweging komen."
'18 doden bij aanval op kerk in Gaza'
Een Grieks-orthodoxe kerk in Gaza is vannacht vernield door een Israëlische raket, zo zegt het patriarchaat waartoe de kerk behoort. Volgens een woordvoerder van Hamas zijn daarbij ten minste achttien doden gevallen, maar dat aantal wordt niet bevestigd door de kerk zelf. Volgens Hamas waren er tijdens de aanval ongeveer 500 mensen in de kerk om te schuilen, een aantal dat niet onafhankelijk te bevestigen is. Onder hen zouden zowel christenen als moslims zijn.
Gaza telt naar schatting duizend christelijke inwoners, vooral Grieks-orthodoxe gelovigen. De Orthodoxe Kerk in Jeruzalem zegt in een persverklaring dat het "ten zeerste de Israëlische luchtaanval veroordeelt, die onze kerk in Gaza geraakt heeft".
De Israëlische legerleiding bevestigt in een reactie dat het een kerk beschadigd heeft, als onderdeel van de aanval op een militair hoofdkwartier van Hamas in de buurt van de kerk.
![](https://cdn.nos.nl/image/2023/10/20/1018285/1024x576a.jpg)
Arabische en westerse regeringsleiders morgen bij internationale vredestop in Caïro
Steeds meer internationale staatshoofden en regeringsleiders kondigen aan morgen naar de Egyptische hoofdstad Caïro af te reizen, voor een internationale vredestop op initiatief van president Sisi. Arabische leiders zoals de Palestijnse president Abbas en koning Al Khalifa van Bahrein zijn erbij, maar ook Europese bestuurders zoals premiers Sanchez (Spanje) en Meloni (Italië), en buitenlandminister Baerbock (Duitsland).
Ook de Japanse buitenlandminister Kamikawa en de Zuid-Afrikaanse president Ramaphosa zullen naar Caïro afreizen, zo melden hun woordvoerders. Het is nog niet bekend of er ook een Israëlische afvaardiging zal zijn.
Wat de agenda precies is en over welke onderwerpen gesproken wordt, is niet bekend. De meeste regeringsleiders hebben al gezegd te ijveren voor een staakt-het-vuren en het openen van de Gazastrook, voor humanitaire hulp.
Islamitische en joodse jongeren in Nederland starten #deeldeduif
Vier Nederlandse jongeren met een joodse en islamitische achtergrond zijn samen #deeldeduif gestart. Met dit initiatief op sociale media hopen ze te bereiken dat mensen met elkaar in gesprek blijven, ondanks meningsverschillen over de oorlog tussen Hamas en Israël. In het Amsterdamse debatcentrum De Balie zullen de jongeren vandaag symbolisch een duif overhandigen aan demissionair minister Van Gennip van Sociale Zaken.
De vier jongeren ontmoetten elkaar vorig week bij een bijeenkomst voor de joodse en islamitische gemeenschap in Amsterdam om verbinding te vinden. "Aan het einde zochten de jongeren elkaar een beetje op", zegt initiatiefnemer Selma, die islamitisch is, in het NOS Radio 1 Journaal. Ze raakte aan de praat met de joodse Noa. "We kwamen erachter dat we dezelfde pijn en dezelfde angst deelden", zegt Selma. "En dat het heel fijn is om met elkaar in gesprek te gaan."
"Men ziet de mens achter de mening niet meer", zegt Noa. "Dat baarde ons zorgen." Iedereen mag zijn mening hebben over de situatie in Israël en Gaza, stellen de jongeren, maar het is belangrijk om in gesprek te blijven en naar elkaar te luisteren. "We moeten ons realiseren dat de persoon die voor je staat ook gewoon een persoon is met gevoelens en ervaringen", zegt Selma.
De politieke discussie over de oorlog tussen Israël en Hamas is volgens Noa heel ingewikkeld. Daarom willen de jongeren vooral een gesprek voeren over wat de oorlog met mensen doet. "We willen naast elkaar gaan staan", zegt Selma. De vrede en rust in Nederland willen we bewaken."
Israël keurt regelgeving goed om tv-zender Al Jazeera te verbieden
De Israëlische regering heeft een noodregeling goedgekeurd die ertoe moet leiden dat de nieuwszender Al Jazeera zijn uitzendingen moet staken in het land. Officieel gaat het om een wet die nieuwszenders verbiedt die de veiligheid van het land in gevaar brengen. Meerdere Israëlische media melden dit.
Vorig weekend had de Israëlische minister Karai voor Communicatie al aangegeven dat hij het lokale bureau van de Qatarese nieuwszender wilde verbieden. Hij had het over een "spreekbuis voor propaganda". De berichtgeving van Al Jazeera zou kijkers volgens hem ophitsen tegen Israël. Door beelden te tonen van Israëlische militairen, zou de nieuwszender hen ook in gevaar brengen.
Franse politie valt door kapotte verlichting binnen bij 'Hamas Tacos'
De politie in het Zuid-Franse Valence is binnengevallen bij een fastfoodwinkel omdat die op de gevel met verlichte letters adverteerde voor 'Hamas Tacos'. Het bleek om kapotte verlichting te gaan, zo vertelde de bedrijfsleider aan de politie: de zaak heet Chamas, maar de C is al volgens hem al maanden kapot.
De politie gaf hem de opdracht om de verlichting zo snel mogelijk uit te zetten, uit vrees voor 'provocatie'. Dat lukte na enig gerommel in de meterkast, zo meldt een lokale nieuwssite. Het bezoek van de politie werd gefilmd door jonge bezoekers aan de zaak.
Volgens de agenten werd er al langer geklaagd bij het gemeentebestuur, door omwonenden die aanstoot namen aan het woord Hamas op de gevel. Volgens de bedrijfsleider en zijn baas, de eigenaar van de zaak, wordt er gewerkt aan een complete renovatie van de gevel. Ze zijn op dit moment offertes daarvoor aan het bestuderen.
Reisadvies voor heel Libanon is nu code rood: ga weg uit het land
Het Nederlandse reisadvies voor heel Libanon is nu rood. Daarmee adviseert het ministerie van Buitenlandse Zaken mensen niet naar Libanon te reizen. Ook raadt het ministerie mensen aan zo spoedig mogelijk uit Libanon te vertrekken als dat veilig kan.
Tot nu toe was de kleurcode voor het land oranje, alleen reizen als dit noodzakelijk is. Rood (ga er niet heen) gold alleen in de grensgebieden.
"Vanuit Israël en Libanon worden in het grensgebied raketaanvallen en beschietingen uitgevoerd. Het is onvoorspelbaar of dit geweld zich uit zal breiden naar andere delen van Libanon", zo licht het ministerie de wijziging toe.
'Dodental inval vluchtelingenkamp Westoever loopt op naar 13'
Het dodental van de Israëlische inval in het Palestijnse vluchtelingenkamp Nur Shams, in de Westelijke Jordaanoever, is opgelopen tot dertien. Dat meldt het Palestijnse ministerie van Gezondheid. Onder de doden zouden vijf minderjarigen zijn. Volgens de Israëlische politie kwam er ten minste één agent om het leven. De aantallen zijn niet onafhankelijk te verifiëren.
Israëlische agenten vielen gisteren, ondersteund door militairen, het kamp binnen en arresteerden daar tien gezochte Palestijnen. Ook voerde Israël een raketaanval uit in het kamp, op "een groep strijders die een bedreiging vormde voor Israëlische militairen". In september viel Israël het kamp ook al binnen.
- AFP
Schade aan een gebouw in vluchtelingenkamp Nur Shams, na de Israëlische inval - AFP
Lichamen van omgekomen Palestijnen in een mortuarium in Tulkarm, vlakbij vluchtelingenkamp Nur Shams
Europese MTV-awards in Parijs geannuleerd: 'geen tijd voor viering'
Muziekzender MTV heeft besloten de Europese MTV-awards te annuleren. De ceremonie voor de beste Europese videoclips zou op zondag 5 november plaatsvinden in Parijs, maar de muziekzender vindt het "nu geen moment voor een wereldwijde viering, gezien de verschrikkelijke gebeurtenissen in Israël en Gaza. Met duizenden doden, is het nu een moment voor rouw."
De Europese MTV-awards worden sinds 1994 elk jaar uitgereikt in een grote Europese stad. Dit jaar zouden onder meer dj David Guetta en leden van de K-popgroep BTS aanwezig zijn om prijzen uit te reiken.
Frankrijk kampt afgelopen week bovendien met een reeks valse bommeldingen, waardoor onder meer tientallen vliegvelden en het paleis van Versailles meermaals ontruimd moesten worden. Onduidelijk in hoeverre deze bommeldingen met de oorlog tussen Israël en Hamas te maken hebben.
Britse premier Sunak vandaag naar Egypte
De Britse premier Sunak reist vandaag af naar Egypte, volgens zijn woordvoerder in een poging "om regionale escalatie te voorkomen en verdere onnodige burgerdoden te voorkomen". Het is nog niet bekend of hij president Sisi gaat ontmoeten.
Westerse regeringen onderhandelen al dagen met Egypte en Israël om de grens bij Rafah tijdelijk open te stellen voor hulpgoederen, tot nu toe tevergeefs.
Sunak was gisteren in Tel Aviv, om zijn steun te betuigen aan de Israëlische regering. Daar sprak hij met premier Netanyahu en president Herzog. Later op de dag vloog hij door naar Saudi-Arabië, voor overleg met kroonprins Mohammed bin Salman over de stabiliteit in de regio.
Geen stroom ziekenhuis Gaza: 'We moeten opereren bij het licht van mobiele telefoons'
Khan Younis in Gaza wordt regelmatig vanuit de lucht aangevallen door Israël. De situatie in het ziekenhuis is dramatisch, melden artsen. Er is geen stroom en medische hulpmiddelen raken op. De artsen moeten improviseren en soms patiënten laten sterven.
![](https://cdn.nos.nl/image/2023/10/20/1018245/1024x576a.jpg)
Israëlisch stadje ontruimd aan de grens met Libanon
Israël heeft de inwoners van Kiryat Shmona de opdracht gegeven hun huizen te verlaten. Het stadje telt zo'n 20.000 inwoners en ligt op ongeveer 2 kilometer van de grens met Libanon, in het noorden van het land. De inwoners kunnen terecht in opvanglocaties van de staat, zo meldt het ministerie van Defensie.
Waarom de inwoners nu hun huis uit moeten, is niet bekend. Afgelopen week kwam er ten minste een raket neer vanuit Libanon, en luidde het luchtalarm om te waarschuwen voor meer inkomende raketten. Israëlische militairen en strijders van Hezbollah vielen elkaar de afgelopen weken al aan, met onder meer raketten.
Artsen zonder Grenzen: ziekenhuis Gaza-stad heeft nog voor 24 uur brandstof
Het belangrijkste ziekenhuis van Gaza, Al-Shifa in Gaza-stad, heeft nog brandstof voor een etmaal. Daarna zullen de generatoren uitvallen, zegt Artsen zonder Grenzen tegen De Standaard. Het ziekenhuis is een van de weinige plaatsen in Gaza waar nog elektriciteit beschikbaar is.
"Zonder elektriciteit zullen veel patiënten sterven", zegt medisch coördinator Guillemette Thomas van AzG. Zij zegt dat vooral patiënten op de intensive care, pasgeboren baby's en patiënten aan de beademing risico lopen.
Duizenden bij demonstratie in Utrecht voor Palestijnen
Zo'n 7000 mensen kwamen gisteravond in de binnenstad van Utrecht bijeen om steun te betuigen aan de Palestijnen in de Gazastrook. Vooraf werd de opkomst op zo'n 1500 betogers geschat.
Een woordvoerder van de gemeente laat aan RTV Utrecht weten dat de mars rustig is verlopen. Af en toe werd zwaar vuurwerk afgestoken, maar tot problemen leidden de demonstratie en de optocht van het Domplein naar het Jaarbeursplein niet.
Vandaag worden er demonstraties verwacht in onder meer Tilburg, Amsterdam en Den Haag. Verschillende winkels en horecazaken in de Randstad zeggen dicht te blijven, uit solidariteit met Gaza. Ook wordt er op sociale media opgeroepen tot een kopersstaking. Onduidelijk is hoeveel ondernemers en consumenten gaan meedoen met deze staking.
![](https://cdn.nos.nl/image/2023/10/19/1018209/1024x576a.jpg)
CNN: grens met Egypte niet vandaag al open
De grens tussen Egypte en de Gazastrook gaat vandaag waarschijnlijk toch nog niet open voor humanitaire noodhulp. Dat zeggen diverse bronnen tegen CNN. "Ik zou er mijn geld niet op durven zetten dat de vrachtwagens erdoor mogen", zegt een bron.
Het vermoedelijke uitstel zou te maken hebben met het feit dat er reparatiewerkzaamheden bezig zijn aan de wegen rond de grensovergang bij Rafah. Die hebben veel schade opgelopen door bombardementen. Al dagen staan er vrachtwagens met hulpgoederen klaar aan de Egyptische kant van de grens. De overgang is dicht vanwege de oorlog.
De Amerikaanse president Biden zei woensdag dat er een akkoord is bereikt met de Egyptische president Sisi om maximaal twintig vrachtwagens met hulpgoederen door te laten. Hij verwachtte dat dat vandaag al zou kunnen, maar volgens CNN komt dat dus te vroeg. Wel verwachten Amerikaanse overheidsfunctionarissen dat de eerste trucks mogelijk morgen kunnen vertrekken richting de Gazastrook, zeggen ze tegen CNN.
Biden: successen Israël en Oekraïne van levensbelang voor VS
Het is van "vitaal belang voor de Amerikaanse nationale veiligheid" dat Israël en Oekraïne hun oorlogen winnen. Dat zegt de Amerikaanse president Biden in een zeldzame televisietoespraak vanuit zijn kantoor, the Oval Office. "Met Amerikaans leiderschap houden we de wereld bij elkaar. Amerikaanse bondgenootschappen houden ons veilig."
Met de toespraak hoopt hij Amerikanen ervan te overtuigen achter meer steun voor de twee landen te gaan staan. Biden zegt zich er zorgen over te maken dat er Amerikanen zijn die twijfelen aan het nut van steunpakketten. "Ik weet dat deze conflicten een ver-van-mijn-bedshow kunnen lijken", zegt hij. De president voegt eraan toe dat vijanden van de VS in de gaten houden hoe de oorlogen zich ontwikkelen en afhankelijk van de uitkomst elders in de wereld problemen zouden kunnen veroorzaken.
Biden heeft een noodaanvraag gedaan voor een omvangrijk hulppakket dat zo'n 100 miljard dollar zou moeten kosten. Volgens persbureau Reuters zou 10 miljard daarvan naar Israël moeten gaan. Verder zou er steun zijn opgenomen voor Oekraïne en Taiwan, en zou er geld worden uitgetrokken voor het versterken van de grenscontroles bij Mexico.
Dat pakket moet eerst goedgekeurd worden door het Amerikaanse Congres. Dat kan nog een opgave zijn, aangezien de Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden in de meerderheid zijn. Begin deze maand hebben zij hun voorzitter afgezet en ze zijn het tot nu toe nog niet eens geworden over een opvolger. Biden spreekt hen dan ook toe: "Jullie mogen niet toestaan dat kleinzielige partijpolitiek onze verantwoordelijkheden als grote natie in de weg staat."
Libanese leger: journalist gedood door Israëlisch vuur
In het zuiden van Libanon, bij de grens met Israël, is een Libanese staatsburger om het leven gekomen, meldt de VN-vredesmissie in het land. Dat zou zijn gebeurd bij het zuidelijke dorp Hula.
Het Libanese leger zegt dat het slachtoffer een journalist is, die gedood is door het Israëlische leger. Volgens het Libanese leger hebben Israëlische troepen bij Hula een groep van zeven vertegenwoordigers van de media onder vuur genomen met machinegeweren. Daarbij zou de journalist om het leven zijn gekomen en zou een ander gewond zijn geraakt.
Het Israëlische leger zegt de zaak te onderzoeken.
Amerikaanse militairen aangevallen in Syrië en Irak
In Syrië en Irak zijn de afgelopen dagen Amerikaanse militairen aangevallen met raketten en drones, laat het Pentagon weten. Wie er verantwoordelijk voor was, is niet bekendgemaakt. In de regio zijn diverse pro-Iraanse milities actief.
Woensdag werden twee aanvalsdrones ingezet tegen een Amerikaanse legerbasis in het zuidoosten van Syrië. Daarbij zou een persoon lichtgewond zijn geraakt. Een van de twee drones werd neergehaald.
Een legerbasis van de VS in Irak werd dinsdag onder meer aangevallen met drones en raketten. Er zijn meerdere explosies gehoord in het militaire complex. Woensdag kwam een burger die op de basis werkte om het leven door een hartaanval, aldus het Pentagon. De man was naar een schuilkelder gevlucht vanwege het luchtalarm, maar er bleek geen sprake te zijn van een aanval.
Bij een andere Amerikaanse basis in het land werd op dezelfde dag een drone neergehaald.
'Regering Israël geeft leger groen licht om Gaza binnen te vallen'
De Israëlische regering van nationale eenheid heeft groen licht gegeven voor een inval van de Gazastrook, zegt minister van Economie Nir Barkat in gesprek met ABC News.
Volgens hem heeft het vernietigen van Hamas de hoogste prioriteit "zelfs als dat een jaar duurt". Hij zegt dat "alles zal worden geprobeerd" om gegijzelden te bevrijden en om burgerslachtoffers te voorkomen, maar dat "de eerste en laatste prioriteit" het vernietigen van Hamas is. "De regering heeft een besluit genomen: vernietig ze. En nu is het aan het leger."
Na minister van Defensie Gallant is hij de tweede minister die donderdag hintte op een ophanden zijnde grondoorlog. Israël heeft ruim 300.000 reservisten gemobiliseerd die voor een groot deel aan de grens met de Gazastrook gestationeerd zijn. Hoeveel strijders Hamas heeft is onbekend. In 2007 zei de organisatie dat ze 50.000 gewapende strijders en honderden zelfmoordterroristen gereed had staan als Israël ooit zou besluiten de Gazastrook binnen te vallen.
Nieuw liveblog
Welkom in een nieuw liveblog over de ontwikkelingen in de oorlog tussen Hamas en Israël. Het vorige blog is hier terug te lezen.