Aankoop Ferran Torres en president Joan Laporta AFP

Johan Cruijff zei het al: "Ik heb nog nooit een zak geld een goal zien maken." FC Barcelona weet dat sinds zo'n twee jaar maar al te goed. Grote namen werden voor grote bedragen binnen gehengeld, maar veel succes leverde het niet op. Door enorme schulden moest het bezuinigen. Flink bezuinigen.

Nu de rust enigszins is teruggekeerd, staat Barcelona vanavond (20.00 uur) in Saudi-Arabië tegenover Real Madrid in de halve finale van de Spaanse Supercopa. Met nieuwe aanwinst Ferran Torres, voor wie toch weer flink is betaald (55 miljoen).

Nieuwe aanwinst? Wacht even, hoe kon Barcelona de aanvaller eigenlijk kopen met die gigantische schuld?

Hoe zat het ook alweer?

Eind 2021 viel het even stil in de bestuurskamer van Camp Nou: de Catalaanse club had een schuld van 1,3 miljard euro. Na succesvolle tiki-taka-jaren was Barcelona bakken met geld gaan uitgeven aan grote spelers (Coutinho, Dembele, Griezmann, Frenkie de Jong). Financieel wanbeleid dat pas echt aan de oppervlakte kwam door de coronacrisis, toen de inkomstenbronnen (stadionbezoek, inkomsten van fanshops) droog kwamen te staan.

Griezmann en Coutinho kostten Barcelona bakken met geld EPA

De omzet daalde van 990 miljoen euro (in 2018/19) naar 630 miljoen (in 2020/21). Alsnog veel geld, maar door de hoge salariskosten van al die topspelers maakte Barça groot verlies.

Bezuinigen dus, er zat niets anders op. En toen kwam de Spaanse competitie La Liga ook nog eens met nieuwe Financial Fair Play-regels: de bestedingsruimte van clubs met schulden werd flink ingeperkt. Het gevolg: de grootste kostenpost van de Catalanen moest omlaag. De salarissen dus. Het salarisplafond van Barcelona ging omlaag van 382 naar 98 miljoen.

Waar is dat geld voor Ferran Torres dan vandaan gekomen?

Terechte vraag, het antwoord is tweeledig. Barcelona wist een lening van bijna 600 miljoen euro te krijgen bij de Amerikaanse bank Goldman Sachs. Dat gaf wat financiële lucht. Hoge transfersommen, zoals die van aanvaller Torres, kunnen hiermee (in termijnen) worden betaald.

Maar daarmee was Barcelona er nog niet, er moest rekening worden gehouden met de salarisplafondeisen van La Liga. De oplossing lag voor de hand: Barça moest af van de grootverdieners. De grote leegloop begon in de zomer van 2021.

Lionel Messi wilde blijven bij Barcelona en veel salaris inleveren, maar volgens de Spaanse wet mocht dat niet meer dan de helft van zijn salaris zijn. Het salaris dat zou overblijven, kon Barcelona alsnog niet betalen. Messi moest weg, transfervrij, naar Paris Saint-Germain.

Lionel Messi huilt bij zijn vertrek AFP

Met het vertrek van grootverdieners Antoine Griezmann (verhuurd aan Atlético Madrid), Sergio Agüero (gestopt vanwege hartritmestoornissen) en Philippe Coutinho (verhuurd aan Aston Villa) kregen de Catalanen nog meer lucht.

Zelfs dat was trouwens onvoldoende om Torres betalen. Barça moest de op een zijspoor geraakte verdediger Samuel Umtiti ook nog om een vrijwillige salarisverlaging vragen. Pas toen die daarmee akkoord ging, kon Torres echt komen.

En hoe nu verder?

Erg duurzaam lijkt de aanpak van Barcelona niet. Het adagium 'geld lenen kost geld', telt ook bij Goldman Sachs. De schuld waar de Catalanen mee kampen zal dus alleen maar groeien. Daar staat natuurlijk tegenover dat sportief succes op de korte termijn geld oplevert.

Terwijl de club reparatiewerkzaamheden voor de selectie verricht, staat er nog een ander prijzig dossier te wachten. Het Camp Nou moet verbouwd worden en ook daarvoor zal de club diep in de buidel moeten tasten.

In onderstaande video leggen we uit hoe de schuldenlast van FC Barcelona ontstond.

De chaos van FC Barcelona

Ironisch is dat juist La Liga, dat Barça met de Financial Fair Play-regels zo flink de duimschroeven aandraaide, de club (even) uit de brand kan helpen. La Liga bereikte afgelopen zomer een akkoord met investeringsmaatschappij CVC Capital Partners. Uit die deal vloeit naar schatting zo'n 270 miljoen naar FC Barcelona.

Nóg meer schulden. Pikken de supporters dat wel?

Jawel hoor, legt Spanje-correspondent Edwin Winkels uit. "De socios (leden van Barça, red.) keurden de nieuwe lening bij Goldman Sachs onlangs zelf goed. Zij zien de schulden waar de nieuwe voorzitter Joan Laporta nu mee kampt vooral als een erfenis van het vorige bestuur."

Waar in Nederland toch met enige verbazing naar de hervonden slagkracht van Barça op de transfermarkt wordt gekeken, valt dat in Spanje alles mee. "Hier vindt men dat, als die lening volgens de regels is verkregen, Barça volledig in zijn recht staat."

Hoewel de socios vooral snakken naar sportief herstel - te beginnen vanavond tegen Real Madrid - zijn er ook bij hen zorgen over de toekomst. "Het doembeeld hier is dat Barça door de schuldenlast een naamloos vennootschap moet worden. Dan vervalt het democratische socios-systeem en kan de club zomaar in handen vallen van een buitenlandse eigenaar."

STER reclame