Een demonstratie van de KSK op de Tag der Bundeswehr in 2019 Imago Stock & People GmbH

Negen militairen van de Duitse Kommando Spezialkräfte (KSK) zijn bestraft voor het uiten van nazisympathieën. Nog eens tien collega's worden van vergelijkbare feiten verdacht. De Duitse militaire inlichtingendienst doet diepgravend onderzoek naar extreemrechtse elementen bij de elite-eenheid.

De omvang van de incidenten, waarover Der Spiegel vandaag bericht, wekken bezorgdheid bij zowel de legerleiding als het ministerie van Defensie. Al lange tijd waren er verdenkingen tegen diverse leden van de KSK. De Kommando Spezialkräfte behoren tot de best getrainde elitetroepen ter wereld. Ze opereren veelal onder de radar in oorlogsgebieden als Afghanistan. Door het geheime en gesloten karakter van de eenheid is er maar weinig bekend over het gedrag van de militairen.

Nazi-rock

Daar kwam afgelopen jaar verandering in door verschillende berichten over extreemrechtse sympathieën binnen de eenheid. Zo zouden leden tijdens feestjes hebben geluisterd naar neonazi-rockmuziek en de Hitlergroet hebben gebracht, wat in Duitsland strafbaar is.

De militaire inlichtingendienst MAD deed onderzoek naar zeker twintig KSK'ers. Slechts in één geval bleek de verdenking ongegrond. Negen leden zijn bestraft, tegen de anderen lopen nog onderzoeken. De sancties variëren van disciplinaire maatregelen tot ontslag en mogelijk strafvervolging.

Dat er zoveel extreemrechtse mensen rondlopen in het elitekorps van de Duitse strijdkrachten (de KSK heeft zo'n duizend leden) lijkt legerleiding en politiek te hebben verrast. Aanvankelijk was het onderzoek gericht op wangedrag, maar toen het aantal verdenkingen afgelopen zomer snel opliep werd een speciale stuurgroep opgericht. In september gaf de MAD het onderzoek de hoogste prioriteit.

Groepscultuur

Duitsland kampt sinds een aantal jaar met een nieuwe toename van rechtsextremistisch geweld. In de afgelopen negen maanden was er een mislukte aanval op een synagoge in Halle, de moord op politicus Walter Lübke en de aanslag in Hanau op negen mensen met een immigratieachtergrond.

Ook over extreemrechtse sympathieën onder de strijdkrachten en de politie berichten Duitse media regelmatig. Er zou een groepscultuur bestaan waarin bij racistische of fascistische uitingen door collega's wordt weggekeken, en waarin niet over anderen geklikt wordt.

De Duitse politiek wordt verweten dat te lang de ogen te hebben gesloten voor broeiend racisme en antisemitisme in de Duitse samenleving. Er leefde een intense hoop dat dergelijke sympathieën na de gruwelen van de Tweede Wereldoorlog nooit meer de kop zouden opsteken. In werkelijkheid zijn die gevoelens nooit helemaal weggeweest.

Een bordje met de tekst 'NSU moorden = Hanau' tijdens een herdenkingsdienst in Hanau in februari AFP

Dat werd in 2011 bijvoorbeeld duidelijk door de ontmaskering van de Nationalsozialistische Untergrund (NSU): een neonazistische terreurorganisatie die verschillende racistische moorden bleek te hebben gepleegd.

De nieuwe golf van incidenten lijkt parallel te lopen met de komst van ruim een miljoen vluchtelingen naar Duitsland in 2015 en 2016, met name uit moslimlanden. Ook waren er afgelopen jaren verschillende aanslagen door moslimterroristen, die op hun beurt weer werden gebruikt door rechtsextremisten als argument om wraak te nemen. Gisteren nog deed de recherche invallen bij woningen van twaalf leden van de Aryan Circle Germany, een extreemrechts netwerk, op verdenking van het voorbereiden van geweld tegen buitenlanders.

STER reclame