Woningzoeker voor een makelaarskantoor in Den Haag ANP

Huiseigenaren moeten vermogensbelasting gaan betalen over de overwaarde van hun woning. Op die manier kan de overheid de problemen op de huizenmarkt aanpakken, schrijft De Nederlandsche Bank in een analyse. In ruil voor de hogere vermogensbelasting moet de inkomensbelasting omlaag.

Maandag waarschuwde DNB al over de risico's van de oververhitte woningmarkt. Toen wees DNB-president Klaas Knot ook al op belastingvernieuwingen als onderdeel van de oplossing. In het onderzoek van vandaag gaat de centrale bank dieper in op die voorgestelde vernieuwingen.

Het is uiteindelijk aan de politiek om te beslissen of het de geopperde oplossingen ook wil doorvoeren.

Fiscale cadeautjes

Nu is het nog zo dat huiseigenaren verschillende fiscale cadeautjes krijgen. Ze mogen hun hypotheekrente aftrekken van hun inkomstenbelasting. Dat kost de schatkist dit jaar 9 miljard euro. Daarnaast hoeven ze nauwelijks vermogensbelasting te betalen over de overwaarde van hun woning, terwijl huurders bijvoorbeeld wel belasting betalen over hun hele vermogen boven de 50.000 euro.

De Nederlandsche Bank stelt dan ook voor om een "gelijk speelveld te creëren" en de cadeautjes af te schaffen in ruil voor een lagere inkomensbelasting voor iedereen. Dat remt bovendien de almaar stijgende huizenprijzen, waardoor een eigen woning bereikbaarder moet worden voor koopstarters.

'Ook veel huiseigenaren profiteren'

Zeven op de tien Nederlanders zouden bij zo'n belastingverschuiving er financieel op vooruitgaan, berekent de centrale bank. De grootste winnaars zijn huurders. Maar ook veel huiseigenaren profiteren zodanig van de lagere inkomstenbelasting dat ze meer overhouden.

Een kleinere groep kan er, afhankelijk van hoe de verschuiving wordt uitgevoerd, wel op achteruitgaan. Dit gaat met name om jonge huiseigenaren met een woning die een WOZ-waarde van meer dan 260.000 euro heeft.

Breed plan nodig

De prijzen van koophuizen stegen in een jaar met 19 procent, bleek vorige week uit NVM-cijfers. De Nederlandse stijging is daarmee een van de snelste in Europa. Volgens DNB komt dat voor een deel door Nederlands beleid. "De problematiek op de woningmarkt vraagt dan ook om een brede aanpak, waarin zowel aan de aanbodkant als aan de vraagkant moet worden ingegrepen."

Net als de grote steden roept ook de centrale bank op tot meer bouwen. Maar dat is niet genoeg. Naast bouwen en belastingverschuivingen, raadt DNB ook om de 'jubelton' af te schaffen en de bestedingsruimte voor huizenkopers niet verder te vergroten.

Die bestedingsruimte werd bijvoorbeeld vergroot door startersleningen en de overdrachtsbelasting voor starters af te schaffen. "Starters worden daar niet beter van", schrijven de DNB-onderzoekers. "Ze hebben uiteindelijk dezelfde woning als voorheen, maar tegen een hogere prijs en hypotheek, met bijbehorende hogere risico's."

STER reclame