In de rij om zuurstofflessen bij te vullen Aletta André

"De regering heeft de beste dokters en wetenschappers tot zijn beschikking voor advies. Toch dacht de overheid niet dat er zoiets als dit zou gebeuren. Ze hadden beter voorbereid moeten zijn, met zuurstof bijvoorbeeld. Dit is een fout van de overheid."

Riksjachauffeur Rajender Chauhan kan er met zijn hoofd niet bij. Waarom was de regering niet beter voorbereid op de tweede golf coronabesmettingen in India? Terwijl beelden van talloze patiënten die naar adem happen de wereld overgaan, is dit een vraag die bijna iedereen in India bezighoudt. Met als gevolg dat de populariteit van de regering van premier Modi een dieptepunt heeft bereikt.

Een storm

"Voor het eerst in zeven jaar is het aantal mensen dat ontevreden is met de regering hoger dan het aantal mensen dat tevreden is", zegt Yashwant Deshmukh. Hij ondervraagt dagelijks duizenden Indiërs in verschillende lokale talen met zijn bedrijf C-Voter.

Yashwant Deshmukh Yashwant Deshmukh

"De tweede coronagolf heeft ons getroffen als een storm", zei premier Modi op 20 april in een live toespraak op televisie. Die dag werden er 295.000 nieuwe besmettingen geteld. Maar drie dagen eerder, op een dag dat er ruim 260.000 besmettingen bij kwamen, prees Modi nog de massale opkomst bij een verkiezingsbijeenkomst in de deelstaat West-Bengalen.

"Modi geniet zo'n hoge mate van vertrouwen door heel India, dat mensen hierdoor waarschijnlijk dachten dat corona overwonnen was, en dat ze niet meer voorzichtig hoefden te zijn", zegt Deshmukh. "Hierdoor heeft het vertrouwen in hem nu een flinke deuk opgelopen."

'Uitzonderlijkheidsgevoel'

Al in januari sprak Modi tijdens de virtuele Davos-conferentie over "een verhaal van hoop" uit India. Op dat moment was het aantal besmettingen heel laag. Toch had de regering rekening moeten houden met een tweede golf, zegt epidemioloog Chandrakant Lahariya.

"Het was altijd bekend dat er een tweede golf zou komen. Maar er heerste een soort Indiaas uitzonderlijkheidsgevoel. Dat het hier vrijwel voorbij is, hoewel er een tweede golf is in andere landen. De waarschuwingen zijn genegeerd en de voorbereiding was niet voldoende."

Chandrakant Lahariya Chandrakant Lahariya

Onderzoekster Indira Chakravarthi zegt dat waarschuwingen met het ministerie van Volksgezondheid zijn gedeeld, maar dat hier niets mee is gedaan. "Het doel van de lockdown vorig jaar was om de zorginfrastructuur te verbeteren. Maar is het aantal ziekenhuizen toegenomen, of het aantal primaire klinieken, of het aantal dokters en verplegers? En hoe had dat ook gekund, want het zorgbudget is niet verhoogd. De mate van lijden en de dodentallen hadden minder kunnen zijn."

Ze wijst erop dat in oktober vorig jaar een parlementaire commissie nog had geconcludeerd dat openbare ziekenhuizen meer zuurstof nodig hadden, en dat er stappen moesten worden gezet om daar iets aan te doen.

Ook is weinig gedaan om de testcapaciteit uit te breiden, zegt Chakravarthi. "Daarom hebben we weinig informatie uit het platteland. In hoeverre het virus zich daar verspreidt, weten we niet."

Besmettingen platteland

De dagelijkse besmettingscijfers beginnen af te nemen. Maandag kwamen er zo'n 330.000 gevallen bij. Het hoogste aantal tot nu toe was op 6 mei, met ruim 414.000 besmettingen. Een dag later volgde het hoogste sterftecijfer van 4187 mensen op een dag.

Maar experts zijn het erover eens dat dit niet de werkelijke aantallen weergeeft. "Er zijn veel berichten over mensen die last hebben van griep en hoest, en over lange rijen mensen die bij klinieken aankloppen met covidsymptomen", zegt Lahariya.

Maandag doken beelden op van tientallen lichamen die in de Ganges dreven. Dorpelingen zouden zich volgens lokale zorgmedewerkers de vele crematies niet meer kunnen veroorloven.

Toch heeft de regering niet toegegeven dat er fouten zijn gemaakt. Vorige maand werden zelfs kritische berichten verwijderd van Twitter, schrijft Human Rights Watch.

Het medische tijdschrift The Lancet plaatste hier afgelopen zaterdag een kritisch hoofdartikel over. "Modi's acties om kritiek en open discussie te onderdrukken tijdens de crisis zijn onvergeeflijk", aldus het blad. Het tijdschrift roept de regering op fouten toe te geven en "verantwoordelijk en transparant leiderschap te bieden".

Serieus

Lahariya ziet het als een positief teken dat nu in elk geval wordt erkend dat er waarschijnlijk ook nog een derde golf komt. "Maar het moet dit keer niet bij beloftes blijven", zegt hij. "Toen de eerste golf begon was er een hoop discussie over het uitbreiden van India's zorginfrastructuur. Veel van die beloftes zijn niet opgevolgd. Alleen door nu de zorginfrastructuur voor te bereiden op die derde golf, vooral op het platteland, kan aangetoond worden dat we serieus zijn."

Volgens hem is het vertrouwen in de zorg geschaad, en niet alleen door wat er momenteel gaande is. "De regering heeft vier jaar geleden al beloofd het budget voor zorg te verhogen van 1,2 naar 2,5 procent van het bbp, maar er is nauwelijks iets gebeurd. We moeten ze snel mogelijk de uitgaven verhogen. Er zou ook meer geld naar de primaire zorg gaan. Aan al die beloftes moeten worden voldaan."

STER reclame