Premier Rutte op een handelsmissie vorig jaar in China anp
NOS Nieuws Politiek Aangepast

CDA en D66 kraken China-beleid kabinet om verzwijgen mensenrechten

De regeringspartijen CDA en D66 hebben forse kritiek op de China-strategie van het kabinet. Ze vinden het onbegrijpelijk dat de strategie, waarin het kabinet voor de zomer het beleid ten aanzien van China uiteenzette, vrijwel niets vermeldt over de slechte mensenrechtensituatie in het land.

De Tweede Kamer en minister Blok debatteren vandaag over de kwestie. Ook oppositiepartijen hebben kritiek.

D66-Kamerlid Sjoerdsma noemt de strategie een lege huls. "Het bevat slechts analyses, maar is niet eens een begin van een antwoord op de grove schendingen in China."

Verder mist hij een analyse van het kabinet over hoe Nederlandse bedrijven en burgers beschermd kunnen worden in de handel met China.

Strafkampen

Ook CDA-Kamerlid Van Helvert begrijpt niets van het ontbreken van een passage over de mensenrechten in het land. "Er moet alsnog een uitgebreid hoofdstuk over komen", zegt hij. Als minister Blok het niet doet, zal het Kamerlid "zelf een hoofdstuk schrijven".

"De schendingen van mensenrechten waar onder anderen Oeigoeren en christenen mee te maken hebben, zijn verschrikkelijk. Mensen worden in strafkampen gevangengehouden, er worden organen voor orgaanhandel afgenomen, gelovigen kunnen niet naar hun kerk. En dan staat er in de China-strategie een klein kopje waaronder je leest dat 'Chinezen andere waarden hebben dan wij'. Dat kan zo natuurlijk niet", aldus Van Helvert.

We mogen de ogen niet sluiten.

Martijn van Helvert, CDA

Van Helvert spreekt naar eigen zeggen vaak met Oeigoeren die in Nederland wonen. Hun ervaringen in strafkampen getuigen volgens hem van grove schendingen. Ook zou de Chinese overheid hen bespioneren en bedreigen. De Chinese ambassade vertelt het Kamerlid daarover dat "de verhalen van Oeigoeren die hem komen bezoeken onwaar zijn".

Van Helvert heeft wel een idee waarom het kabinet de mensenrechten niet in de strategie heeft verwerkt. "De economische belangen zijn enorm en eenvoudig is het niet. Maar we moeten in Europees verband, en ook samen met de VS, laten zien dat we de mensenrechtensituatie in China niet accepteren. We zijn hier het land met een internationaal strafhof. We willen niet meteen met een VN-leger China in, maar we mogen de ogen niet sluiten."

Begin april waarschuwde de AIVD voor Nederlandse afhankelijkheid van Chinese apparatuur. Landen als China en Rusland hebben volgens AIVD-baas Schoof een "offensieve cyber-strategie tegen onze belangen".

De vrees is onder meer dat China via telecombedrijf Huawei toegang krijgt tot het nieuwe 5G-netwerk. De partijen wijzen erop dat daar niets over in de China-strategie staat.

Oppositiepartij GroenLinks zal in het debat vandaag een verbod eisen op de export van surveillancesoftware naar China. Die kan worden gebruikt om de bevolking te onderdrukken, zegt Kamerlid Van Ojik. "Mensenrechten gaan voor handelsbelangen."

STER reclame