NOS Nieuws Binnenland Buitenland Aangepast

'Inkomsten uit dwangarbeid gaan naar nucleair programma Noord-Korea'

EPA

Dwangarbeid zoals op de werf in Polen is een van de weinige manieren waarop het Noord-Koreaanse regime nog geld kan verdienen. Dat zegt hoogleraar Koreastudies Remco Breuker. Het geld gaat volgens hem naar het nucleaire programma van Noord-Korea. Breuker is een van de onderzoekers van het Leiden Asia Centre dat eerder vandaag een rapport presenteerde over Noord-Koreaanse dwangarbeid.

"De mensenrechtenschendingen zijn één kant van het verhaal. De andere kant is dat het geld bij de Noord-Koreaanse staat terechtkomt. We hebben het afgelopen jaar gezien waar dat toe leidt: ontwikkeling van nucleaire wapens, kleinere kernkoppen en langeafstandsraketten", zegt Breuker. "Die worden gebruikt om de spanningen in stand te houden met Amerika en met ons."

Een van de Noord-Koreanen die we hebben gesproken, had ongeveer 27 dollar per maand te besteden.

Remco Breuker

Breuker schat dat er zeker 100.000 Noord-Koreanen onder dwang werken in het buitenland, voornamelijk in China en Rusland. In Polen gebeurt dat, op kleinere schaal, zeker sinds 2011. Ze verrichten hun werk volgens het onderzoek onder erbarmelijke omstandigheden, twaalf tot zestien uur per dag. De arbeiders mogen slechts een klein deel en soms zelfs helemaal niets van hun inkomsten houden.

Volgens Breuker zeggen de arbeiders dat hun inkomen veel lager ligt dan wat op hun loonstrook staat. "Ze schetsen een heel akelig beeld. Een van de mensen die we hebben gesproken, had ongeveer 27 dollar per maand te besteden."

'Nederlandse schepen gebouwd door Noord-Koreaanse dwangarbeiders'

"We hebben Noord-Koreanen gesproken die op verschillende werven in Polen hebben gewerkt", zegt Breuker. Zij werkten er minimaal drie jaar. Een aantal van hen zou zeven tot negen jaar in Polen zijn gebleven. "Als je heel erg je best doet, is er een kans dat je even naar huis toe mag."

Niet op de hoogte

Uit het onderzoek blijkt dat voor schepen die in opdracht van Nederlandse scheepsbouwers in Polen worden gebouwd mogelijk Noord-Koreaanse dwangarbeiders zijn gebruikt. De genoemde Nederlandse bedrijven, Boskalis, Acta Marine, Bodewes Shipyards en het inmiddels failliete CIG Shipbuilding zeggen destijds niet te hebben geweten dat er dwangarbeiders werkten op de werf.

Breuker zegt dat hij ervan zou schrikken als de bedrijven inderdaad niet weten dat er op de werf dwangarbeid is verricht. "Dat wil zeggen dat het in je productieketen zit en dat je het niet kan zien. Blijkbaar wordt de Noord-Koreaanse aanwezigheid niet herkend."

Noord-Koreanen populair

Hij vindt dat de onbekendheid met het probleem veel zegt over de financiering van het Noord-Koreaanse regime. "Dit is een van die dingen die antwoord geeft op de vraag waarom het steeds maar fout blijft gaan met Noord-Korea en hoe het kan dat er maar geld Noord-Korea in blijft komen."

Noord-Koreanen werken goed, zijn hoogopgeleid, zeuren niet, hebben geen vakbond en kosten zo goed als niets vergeleken met andere arbeiders

Hoogleraar Koreastudies Remco Breuker

"Noord-Koreaanse arbeiders zijn heel erg populair. De reden is dat ze goed werk leveren, hoogopgeleid zijn, niet zeuren, geen vakbond hebben en zo goed als niets kosten vergeleken met andere arbeiders." De Nederlandse bedrijven die in het rapport over dwangarbeid staan, zeggen overigens dat er geen keuze is gemaakt voor Noord-Koreaanse arbeiders, maar dat dit buiten hun weten is gebeurd, als het klopt.

Breuker benadrukt dat het Noord-Koreaanse regime verantwoordelijk is voor de misstanden. Hij hoopt dat scheepsbouwers alles in het werk stellen om hun productieketen op te schonen: "We hebben zelf de omgeving geschapen waarin dit kan."

"Als je met Noord-Koreanen te maken hebt, weten we nu dat het niet anders kan dan dat ze onder dwang hier zijn." Bedrijven die ontdekken dat ze met dwangarbeiders te maken hebben, moeten aangifte doen bij de arbeidsinspectie, zegt Breuker.

STER reclame