Koss: IOC, WADA en CAS hebben er een puinhoop van gemaakt

Aangepast
Johann Olav Koss woont in het Canadese Toronto waar zijn stichting Right to Play is gevestigd ANP

"Dit was een heel verdrietige week voor de sport", begint een van de grootste schaatskampioenen uit het verleden. "Er zijn afgrijselijke besluiten genomen, er is een stuitend gebrek aan leiderschap geweest. Wat nu blijkt is dat sporters die doping hebben gebruikt, daarmee wegkomen."

Voor viervoudig olympisch kampioen Johann Olav Koss is de omgang van het InternationaaI Olympisch Comité (IOC), wereldantidopingagentschap (WADA) en het internationaal arbitragehof voor sport (CAS) met de Russische dopingkwestie een farce.

"Het IOC had het zichzelf makkelijker kunnen maken door Rusland in zijn geheel uit te sluiten. Dat was terecht geweest. Nu is het een complete puinhoop", vindt Koss. "Deze beslissingen maken het heel ingewikkeld voor jonge, goedwillende sporters. Die krijgen nu van hun entourage te horen dat het loont om doping te gebruiken."

Koss: hele antidopingsysteem moet op de schop

Vanuit Toronto, waar het hoofdkantoor van zijn stichting Right to Play is gevestigd, bindt de voormalige schaatskampioen de strijd aan met monumentale instanties als IOC en WADA. Maar niet als Don Quichot, die vergeefs vocht met windmolens. Koss is bloedserieus.

"Het hele antidopingprogramma moet op de schop", aldus Koss. "De sport kan niet langer de autoriteit zijn van de antidopingwereld. Het systeem moet onafhankelijk en transparant."

IOC, WADA en CAS

Koss noemt de handelwijze van het IOC traag en ondoorzichtig. "Het IOC beschikte in 2015 al over de informatie van de onderzoekers Dick Pound en Richard McLaren over een Russisch dopingnetwerk. Voor en na de Spelen in Rio kwam daar nog meer informatie bij. Ze hadden veel actiever moeten zijn in plaats van zaken te verbergen."

Johann Olav Koss op weg naar een van zijn drie gouden medailles bij de Olympische Winterspelen in Lillehammer ANP

En waar het IOC meer dan eens doortastend handelt, wordt de uitkomst doorkruist door een andere autoriteit. "Het IOC hanteert nu strikte criteria, dat blijkt ook wel uit de afwijzing van de dertien sporters die door het CAS zijn vrijgesproken voor de Spelen. Dat is goed nieuws."

Ook over wereldantidopingagantschap WADA is Koss kritisch. "WADA heeft de boot gemist. Na de Olympische Spelen in Rio de Janeiro hebben ze zich nergens meer mee bemoeid. Binnen het WADA zijn tegengestelde belangen. Zo waren er veel positieve dopingtesten van Peking in 2008 die onder het tapijt zijn geveegd. Met name de invloed van sportfederaties binnen WADA moet veranderen."

Hoe nu verder?

Het probleem houdt niet op bij Rusland beseft Koss. "Alle aandacht gaat nu naar Rusland. Maar er zijn meer landen die deelnemen aan de Spelen en niet zo streng worden gecontroleerd als de Noren of de Nederlanders. De meeste atleten zijn schoon. Wie er toch mee te maken krijgt kan nu nergens terecht met hun verhaal en worden niet beschermd. Er moet dus een goed systeem komen voor klokkenluiders."

"We moeten deze puinhoop nu opruimen", besluit Koss fel. "Het antidopingsysteem moet onafhankelijk zijn en niet langer door het IOC worden bestuurd. Zodat de echte helden weer winnen en niet de bedriegers."

Johann Olav Koss (Drammen, 29 oktober 1968)

4 x olympisch goud (Albertville '92: 1.500 m, Lillehammer '94: 1.500 m, 5.000 m, 10.000 m)
3 x wereldkampioen allround ('90, '91, '94)
1 x Europees kampioen ('91)

Na de Olympische Spelen van 1994 zette Koss de stichting Right to Play op. Een stichting die zich inzet om kinderen in kansarme gebieden een betere toekomst te bieden. Dat doet hij met behulp van sportprojecten. Van 1999 tot 2002 was Koss lid van de atletencommissie van het IOC.

Vorig jaar heeft hij de stichting FairSports opgezet. Dat is gebeurd, nadat hij door de makers van de documentaire Icarus (waarin de Russische klokkenluider Grigori Rodtsjenkov in detail het Russisch dopingsysteem uit de doeken deed) was benaderd of hij hen zou willen helpen de sportwereld op te schonen. FairSports biedt financiële en materiële hulp aan klokkenluiders.

Koss is afgestudeerd arts. Hij woont in Toronto, waar het hoofdkantoor van Right to Play staat.