NOSop3

Zoveel doden vielen er door terroristische aanslagen in 2016

NOS

Irak: 3873 doden. Nigeria: 445 doden. Frankrijk: 89 doden. Allemaal slachtoffers van terroristische aanslagen dit jaar. Maar hoeveel doden vielen er in 2016 over de hele wereld door terrorisme? En waar vielen de meeste slachtoffers?

Hoe komen we hieraan?

We hebben samen met Jelle van Buuren, terrorisme-expert aan de Universiteit Leiden, gekeken naar de aanslagen die tot nu toe bekend zijn. Daarvoor gebruikten we deze lijst op Wikipedia. Die is redelijk betrouwbaar volgens Van Buuren, al blijft het moeilijk om alles bij te houden. "Maar er is geen reden om aan te nemen dat de lijst is gemanipuleerd", zegt Van Buuren. "Het schetst in elk geval een duidelijk beeld van de verhoudingen."

We hebben in de video gekozen voor landen in Europa die dicht bij ons liggen. In Afrika en het Midden-Oosten zijn natuurlijk nog veel meer aanslagen gepleegd en doden, maar we hebben in de video de landen eruit gepikt waar de meeste slachtoffers zijn gevallen.

Irakezen bidden voor de slachtoffers van een aanslag in de stad Karada op 6 juli EPA

De cijfers die we hebben verzameld, komen overeen met het beeld over 2014 en 2015, zegt Van Buuren. "De meeste aanslagen, met ook de meeste doden en gewonden, vinden plaats in conflictgebieden. Dus in Syrië en Irak, maar ook in Somalië." 

De laatste tijd zijn in Europa ook steeds vaker aanslagen, al is het aantal slachtoffers een stuk lager dan in het Midden-Oosten of Afrika. Toch merken mensen meer van de aanslagen dan vroeger. "De wereld is geglobaliseerd", zegt Van Buuren. "Het is lastiger om te denken: 'dat is ver weg, dat gaat me niet aan'. De wereld meldt zich in Europa, net zoals Europa zich al heel lang in de wereld meldt."

München, Duitsland

Een opvallende afwezige op de terrorisme-lijst die we gebruikten, is de aanslag in München. Een Iraanse Duitser van 18 schoot daar vorige week negen mensen dood, vooral tieners. Hij had geen enkele band met terroristische groepen en zijn aanval staat dus niet in de lijst met terroristische aanslagen.

"In principe noem je iets terrorisme als er sprake is van politieke of religieuze intenties om een regering iets wel of niet te laten doen", zegt Van Buuren. "Maar het aanjagen van schrik onder de bevolking is ook een onderdeel. De vraag is dan: was dat dan de intentie van de dader of vullen wij dat achteraf in? De schutter in Duitsland liet zich inspireren door Anders Breivik (duidelijk een terrorist), maar ook door school shootings in Amerika. En die laatste zien we meestal niet als terrorisme."

/r/DataIsBeautiful
@DataIsBeautiful
People killed by terrorism per year in Western Europe has fallen since the 1970s https://t.co/s0y718YBEc #dataviz
2 jaar geleden

In elk geval zijn de drie aanslagen in Duitsland van vorige week (München, een trein in Beieren en zondagavond in Ansbach) een reden voor veel mensen om bang te zijn. Drie aanslagen in een week, dat lijkt volgens historicus Rutger Bregman op toeval. "Mensen hebben het idee dat we in de meest gewelddadige tijd ooit leven, maar als je naar zoiets saais als de cijfers kijkt, valt dat wel mee. In de jaren 70 en 80 waren er meer aanslagen dan nu."