Nieuwsuur
NOS/Jeroen van Eijndhoven

Twee jaar nadat Rahiied A. werd aangehouden omdat hij in verschillende verpleeghuizen oudere bewoners onnodig insuline zou hebben gegeven is er nog geen landelijk register voor zorgmedewerkers die in de fout gaan. Dit ondanks de aankondiging van minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid dat er een verplicht landelijk zorgregister zou komen in 2019.

Morgen begint de rechtszaak tegen Rahiied A. Hij wordt door het Openbaar Ministerie ervan verdacht dat hij opzettelijk insuline toediende aan bejaarde bewoners van de verpleeghuizen waar hij werkte, terwijl dit niet nodig was. Vier ouderen overleden, zeven andere slachtoffers overleefden het incident.

In Nieuwsuur vertelt de dochter van een van de slachtoffers van Rahiied A. hoe zij de instelling waarschuwde voor hem. Pas een jaar later werd hij aangehouden:

'Mijn moeder gilde en was bezweet. Ze was nog nooit zo ziek geweest'

Uit inspectie-onderzoek blijkt dat de zorginstellingen waar Rahiied A. werkte niet voldoende reageerden op signalen en zich niet voldoende hielden aan de zogenoemde vergewisplicht. Die schrijft voor dat werkgevers moeten controleren of het verleden van een nieuwe werknemer 'goed functioneren in de weg staat'. Mogelijk heeft dit eraan bijgedragen dat Rahiied A. ondanks eerdere verdenkingen telkens opnieuw ergens anders aan de slag kon.

Werkgevers kunnen het verleden van nieuwe werknemers onder meer nagaan in twee registers waarin zorgmedewerkers staan die ontslagen zijn vanwege disfunctioneren. Het ene register wordt bijgehouden door de Inspectie Gezondheidszorg en de andere door Regioplus, een organisatie vanuit de zorgbranche zelf. De bedoeling is dat zorginstellingen die een nieuw personeelslid willen aannemen, checken of die persoon in een van de systemen staat.

Zorginstellingen hebben sinds 2016, toen de Inspectie met haar register begon, 527 keer gemeld dat zij een werknemer ontslagen hebben vanwege disfunctioneren. Van die 527 medewerkers vond de Inspectie 57 gevallen zo ernstig dat dit een 'bedreiging voor de patiëntveiligheid' was. Die 57 mensen zijn in het register geplaatst. Het is nog nooit voorgekomen dat een check door een werkgever een match opleverde met een werknemer in het register, zegt de Inspectie.

'Maak register landelijk verplicht'

Het andere register is ongeveer zes jaar geleden opgezet door de branche zelf. Zorginstellingen kunnen zich vrijwillig hierbij aansluiten. Hieraan doen nu 60 instellingen mee in de verpleging en verzorging, de geestelijke gezondheidszorg en gehandicaptenzorg. Dit is een 'dekkingsgraad' van ongeveer 17 procent van al het personeel in deze sector. "In ons register staan 28 mensen geregistreerd die ontslagen zijn omdat ze iets strafbaars hebben gedaan, zoals bijvoorbeeld diefstal. Het is 25 keer gebeurd dat iemand hierdoor niet elders aan de slag kon", vertelt Regioplus-directeur Jelle Boonstra.

Ondanks deze resultaten vindt Boonstra het hoog tijd dat het register landelijk wordt ingevoerd en verplicht wordt voor instellingen. "Je kan nooit 100 procent garanderen dat een zaak als Rahiied A., niet meer voorkomt, want mensen met kwade bedoelingen kan je niet altijd tegenhouden. Maar ik vind dat je het maximale moet doen om dit te voorkomen en dat is niet hoe het nu geregeld is." Boonstra vindt dat de minister haast moet maken.

Minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport zegt in een reactie dat er wordt gewerkt aan een wetsvoorstel waarin het register geregeld wordt. Hierin zullen ook andere branches, zoals de jeugdzorg en ziekenhuizen, worden meegenomen. Dit conceptvoorstel moet in het voorjaar gereed zijn.

STER reclame