Nieuwsuur

Is mestvergisting dé oplossing of 'boerenbedrog'?

Nicky Wagenvoort / NOS Ooggetuige

Een duurzame oplossing voor het enorme mestprobleem of een subsidieslurpende vervuiler? De meningen over mestvergisters in Nederland zijn verdeeld. De afgelopen tien jaar is er 2,5 miljard euro subsidie geïnvesteerd en de partijen in de formatie zijn unaniem voor.

Mestvergisters zijn bedacht als oplossing voor het probleem van de uitstoot van broeikasgassen die boeren produceren met hun mest. Tegelijkertijd produceren ze biogas dat direct het gasnet in kan.

Tankwagens vol stront

Maar niet iedereen is ervan overtuigd dat mestvergisting de oplossing is voor het mestprobleem. Op veel plekken waar plannen zijn voor een vergister protesteren omwonenden tegen milieuschade en stankoverlast.

Is mestvergisting dé oplossing of 'boerenbedrog'?

Ook in Groenlo voeren inwoners actie tegen de komst van een mestvergister, de grootste van Europa. "Daar zijn wij niet blij mee. Dat betekent dat de inwoners van Groenlo grote kans hebben op stankoverlast en er elke dag 200 tot 300 tankwagens vol met stront deze kant op komen", zegt de actiegroep.

De energie die mestvergisten oplevert komt nauwelijks uit de mest.

Lucas Reijnders

Ook biochemicus en hoogleraar Lucas Reijnders vindt de miljarden aan subsidie weggegooid geld. "De kern van het mestprobleem bestaat uit stikstof- en fosfaatverbindingen, die worden in een vergasser gedaan. Maar daar komt vervolgens opnieuw stikstof en fosfaat in precies dezelfde hoeveelheid uit."

Hoe werkt het?

Er is in Nederland niet voldoende land om de stront van de bijna 115 miljoen dieren die er zijn op uit te rijden. Daarom wordt bij mestvergisting de mest in de stallen opgevangen, automatisch afgevoerd en naar een vat gepompt, waar door gisting gas vrijkomt. Ook dat gas wordt opgevangen en gebruikt voor het opwekken van energie.

Ook levert koeienpoep amper energie op, legt Reijnders uit. "De energie die mestvergisten oplevert komt nauwelijks uit de mest. Er moet nog van alles bij worden gevoegd voordat er via vergisting energie kan worden opgewekt. Gras, maïs of ander afval is nodig, maar dat levert alleen maar meer methaan op."

Dat er toch voor miljarden aan subsidie wordt uitgegeven, komt volgens de biochemicus door gebrek aan kennis. "Het is nooit goed doorgedrongen tot de hersens van toonaangevende politici hoe zo'n vergister werkt. Als je er goed over nadenkt is dit ecologische waanzin en boerenbedrog."

Innoveren

Landbouworganisatie LTO Nederland vindt dat de critici meer geduld nodig hebben. "Als je aan het innoveren bent om een klimaatbijdrage te leveren, heb je subsidie nodig. Daar is niks mis mee om uiteindelijk een rendabele installatie te krijgen", zegt Eric Douma.

Douma gelooft dat mestvergisters wel heel nuttig kunnen zijn. "Daarmee bedienen we het klimaat en maken we in duurzaamheid een slag. Het is belangrijk dat de boer goed om gaat met zijn producten, dus ook met de mest."

Op dit moment is de agrarische sector in Nederland verantwoordelijk voor zo'n 13 procent van de uitstoot van broeikasgassen, het overgrote deel is volgens het Planbureau voor de Leefomgeving afkomstig uit de veehouderij.