Carles Puigdemont in het Europees Parlement Reuters

Het Europees Parlement heeft de immuniteit opgeheven van drie Catalaanse Europarlementariërs, onder wie de voormalige premier Carles Puigdemont. Spanje wil hen vervolgen voor separatisme, maar dat kon niet omdat de Catalanen lid zijn van het Europees Parlement. Europarlementariërs kunnen niet worden aangehouden, omdat ze immuniteit genieten.

Het gaat naast Puigdemont om de oud-ministers Antoni Comín en Clara Ponsantí. Het drietal vluchtte in 2017 naar België na het organiseren van een vooraf verboden onafhankelijkheidsreferendum. Na dat referendum riep de Catalaanse regering eenzijdig de onafhankelijkheid uit. Dat mag niet volgens de Spaanse grondwet en dus greep de Spaanse regering in.

De politici ontsnapten daardoor aan strafvervolging. Negen andere ministers en leiders van de Catalaanse burgerbeweging kregen celstraffen van 9 tot 13 jaar.

Overleveringsverzoeken

Spanje probeerde al verschillende keren om Puigdemont overgeleverd te krijgen, maar Belgische rechters stemden niet in met de verzoeken. De Catalaanse leider is sinds 2019 lid van het Europees Parlement, waardoor overlevering helemaal onmogelijk werd. Dat verandert nu.

Het Europees Parlement kan de immuniteit van z'n leden opheffen als een meerderheid van het Parlement daarvoor stemt. Dat gebeurt in vrijwel alle gevallen. Alleen als Europarlementariërs ergens worden vervolgd om uitspraken die ze in het kader van hun parlementswerk hebben gedaan, stemt het Parlement niet in met het opheffen van de immuniteit.

Daarvan is in het geval van de Catalanen geen sprake. Spanje wil Puigdemont en de ministers vervolgen voor feiten die dateren van voor de parlementsperiode.

400 van de 705 Europarlementariërs stemden voor het opheffen van Puigdemonts immuniteit. In de stemming over de oud-ministers waren 404 leden voor. Alle Vlaamse Europarlementariërs hebben tegen gestemd of zich onthouden van stemming, meldt De Standaard.

Motie van wantrouwen

De stemming gebeurde achter gesloten deuren. Achter de schermen zeggen Europarlementariërs dat het moeilijk uit te leggen was geweest als de immuniteit van Puigdemont in stand was gebleven. Spanje wordt in Brussel door vrijwel iedereen gezien als een goed functionerende rechtsstaat. Dit Spaanse verzoek weigeren zou juist worden uitgelegd als een motie van wantrouwen tegen het land.

Of de Catalanen nu ook echt wordt overgeleverd aan Spanje blijft de vraag. Spanje zal een nieuw verzoek moeten doen in België en pas als dat wordt goedgekeurd, kunnen zij in Spanje worden berecht. Oud-minister Ponsantí verblijft in Schotland, dus over haar lot zal een Britse rechter zich moeten buigen.

Puigdemont heeft gisteren al gezegd onmiddellijk naar het Europees Hof van Justitie te stappen als zijn immuniteit wordt opgeheven. Volgens hem is hij het slachtoffer van een politieke vervolging en zal hij in Spanje direct worden vastgezet, nog voor het begin van een proces, zei hij bij het programma Terzake.

STER reclame