Medewerkers van ziekenhuizen sluiten zich aan bij de Burgerlijke Ongehoorzaamheidsbeweging AFP

In Myanmar proberen inwoners met een grote burgerlijke ongehoorzaamheidscampagne hun onvrede te uiten over de militaire staatsgreep die daar is gepleegd. Medewerkers van zeker zeventig ziekenhuizen, onder meer in de hoofdstad Naypyidaw en Yangon, hebben het werk neergelegd omdat ze de militaire machthebbers niet willen gehoorzamen.

"We weigeren iedere opdracht van dit onrechtmatige militaire regime, dat heeft laten zien niets te geven om onze zwakke patiënten", zegt de Burgerlijke Ongehoorzaamheidsbeweging. De organisatie beschuldigt het leger ervan dat het tijdens de coronapandemie zijn eigen belangen boven die van gewone burgers heeft gesteld.

In privéklinieken en thuis wordt nog wel wat zorg verleend. Ook lijkt de spoedzorg in ziekenhuizen niet volledig te zijn stilgelegd.

Aung San Suu Kyi aangeklaagd

De beweging, die in de afgelopen 24 uur ruim 150.000 volgers kreeg op Facebook, zegt niet te stoppen voor de wettig gekozen regering is teruggekeerd. Het leger greep zondag de macht na maanden van spanningen na de parlementsverkiezingen van november, die de Nationale Liga voor Democratie (NLD) van Nobelprijswinnaar Aung San Suu Kyi met overmacht won.

De 75-jarige Suu Kyi heeft voor zover bekend huisarrest en is inmiddels aangeklaagd. De politie zou walkietalkies in de woning van Suu Kyi hebben aangetroffen die illegaal geïmporteerd zouden zijn, blijkt uit een politierapport dat is ingezien door internationale media.

Ook president Win Myint is aangeklaagd, voor het schenden van de rampenbestrijdingswetgeving. Hij en zijn vrouw zouden meer hebben rondgereisd dan is toegestaan in verband met het coronavirus. Suu Kyi en de president blijven nog zeker tot 15 februari vastzitten.

Veel jongeren hebben al gezegd: 'We worden jaren teruggezet. We waren bezig aan een niet altijd makkelijke transitie naar een democratie en dat is nu abrupt afgebroken.'

Ambassadeur Luwema over de verslagenheid bij de Myanmarese jeugd

In Yangon was er afgelopen avond een lawaaiprotest. "Dat was nogal luid, met allemaal lepels op pannen", zei de Nederlandse ambassadeur Anneke Luwema in het NOS Radio 1 Journaal. "Mensen willen op een vreedzame manier toch duidelijk maken dat ze het oneens zijn met de ontwikkelingen die nu gaande zijn." In verband met de avondklok in het land, sloegen de meeste mensen thuis of op hun balkon op potten en pannen.

Het slaan met de potten en pannen zag er zo uit:

Protest met potten en pannen in Myanmar

Ze zegt dat de machtsgreep voor veel mensen totaal onverwacht kwam, aangezien de partij van Suu Kyi zo'n 80 procent van de stemmen had gekregen. "Iedereen heeft daar eigenlijk op gestemd en dan komt er toch een staatsgreep door het leger, door een partij waar eigenlijk geen stemmen op zijn geweest. Ja, ik denk dat er enorme verslagenheid heerst."

Ook studenten- en jongerenbewegingen hebben zich aangesloten bij de beweging. De ambassadeur ziet dat die groep erg aangeslagen is. "Veel jongeren hebben al gezegd: 'We worden jaren teruggezet. We waren bezig aan een niet altijd makkelijke overgang naar een democratie en dat is nu abrupt afgebroken.' De vraag is eigenlijk: gaan we terug naar de donkere dagen van het militaire regime?"

Afwijzing VN-Veiligheidsraad geblokkeerd

Op de ambassade is een crisisteam opgezet, dat alle ontwikkelingen volgt en duidt. Luwema: "We hebben veel contact met onze EU-collega's, met collega's van diverse VN-organisaties, en met onze lokale partners om zo goed mogelijk de situatie te rapporteren naar Den Haag." Contact met de militairen, de NLD of Aung San Suu Kyi is er nog niet geweest.

Intussen klinkt vanuit veel landen, waaronder Nederland, een sterke afwijzing van de coup en een roep om sancties. Afgelopen nacht strandde een poging tot een unanieme veroordeling van de staatsgreep door de VN-Veiligheidsraad. China en Rusland blokkeerden een verklaring daartoe. De G7-landen (Duitsland, Frankrijk, Italië, het VK, de VS, Canada, Japan en de Europese Unie) hebben vanmorgen wel gezamenlijk hun zorgen geuit.

De Nederlandse ambassade denkt dat er nog zo'n honderd Nederlanders in het land zijn, fors minder dan voor de wereldwijde uitbraak van het coronavirus. Het zijn volgens Luwema vooral mensen die al langer in Myanmar werken. Die staat ze bij met informatie, bijvoorbeeld wanneer het internet platligt, zoals gisteren. Nederlanders die nog in het land zijn, worden opgeroepen zich te registreren, zodat de ambassade contact met hen kan houden.

Beeld van de staatsgreep is onbedoeld vastgelegd door een fitnessinstructeur:

Fitnessinstructeur filmt onbedoeld staatsgreep Myanmar

STER reclame