Provinciale Staten van Zeeland NOS

Het was in maart vorig jaar niet minder dan een sensatie: Forum voor Democratie dat 86 zetels haalde bij de Provinciale Statenverkiezingen. Daarmee werd de partij van Thierry Baudet in een klap de grootste van het land. De huidige machtsstrijd heeft er echter voor gezorgd dat FvD die status kwijt is.

Nadat de afgelopen 1,5 jaar al drie zetels verloren waren gegaan door conflicten in verschillende provincies, verlieten de afgelopen week nog eens ten minste 24 Statenleden de partij omdat ze zich niet meer thuis voelen bij de 'lijn-Baudet'. Dat geldt ook voor de Limburgse gedeputeerde Ruud Burlet. Een moeilijke beslissing, zei Burlet bij de regionale omroep L1, maar een opluchting toen hij die eenmaal had genomen. Hij blijft wel gedeputeerde.

'Geen plaats voor extremisme'

De recentste afsplitsing was in Provinciale Staten van Utrecht, waar alle zes de FvD'ers gisteren besloten verder te gaan als een onafhankelijke fractie. Dat ging gepaard met een verklaring waarin zij opriepen tot een "grote schoonmaak in de partij, waar geen plaats hoort te zijn voor extremistisch gedachtegoed".

Opvallend in die tekst is dat de Utrechtse fractie een terugkeer naar Forum voor Democratie niet uitsluit, mocht de "situatie ten goede keren". Daarmee bedoelt de fractie: als het anti-Baudet-kamp na de komende week als winnaar uit de machtsstrijd naar voren komt en Baudet definitief buiten de deur wordt gezet.

Gebeurt dat niet, dan lijkt het onvermijdelijk dat er nog meer Statenleden de wijk nemen. Verschillende fracties, onder meer in Friesland en Zuid-Holland, hebben nog niet uitgesproken over hun gezamenlijke toekomst. Maar de Friese fractieleider Maarten Goudzwaard zegt voor zichzelf besloten te hebben dat hij weg is als Thierry Baudet blijft. En ook zijn Zuid-Hollandse collega Matthijs Sandmann steunt het partijbestuur in zijn clash met Baudet.

'Wederhoor bij Baudet'

Forum voor Democratie in Groningen is de enige provinciale fractie die zich nog voltallig achter de oprichter van de partij schaart. Fractievoorzitter Bart van der Werf zegt op Twitter "een goed gesprek" te hebben gehad met Baudet, waarin hij "wederhoor" heeft toegepast op alle publiciteit van de afgelopen tien dagen. Na dat gesprek besloten volgens Van der Werf de Groningers Baudet te steunen.

In sommige andere provincies is er sprake van grote verdeeldheid. In Drenthe houden vier statenleden het voor gezien, maar de twee anderen vinden dat vooralsnog te ver gaan. In Flevoland hetzelfde beeld: vijf FvdD'ers gaan als onafhankelijken verder, maar fractielid Anton de Lange blijft vierkant achter Baudet staan. Een dergelijke scheuring is er ook in Overijssel en Noord-Holland.

Drie partijen zijn Forum voorbij

De huidige leegloop bij Forum voor Democratie leidt er concreet toe dat nu de VVD, net als in de Tweede Kamer, de grootste machtsfactor is in de provincies met tachtig zetels. Ook het CDA en GroenLinks zijn daar nu groter dan Forum in Provinciale Staten. De "veranderingswind" die Baudet in zijn veelbesproken overwinningsspeech na de statenverkiezingen aankondigde, is inmiddels op zijn minst afgezwakt.

STER reclame