Er was dit weekend brand in een zendmast in Brabant Harrie Grijseels/SQ Vision

Netwerkbedrijf Cellnex Telecom gaat aangifte doen van een brand in een zendmast die het heeft in het Brabantse Deurne. Het bedrijf vermoedt dat er sprake is van brandstichting. De brand brak uit in de nacht van zaterdag op zondag.

Het incident volgt op branden in zendmasten in het Verenigd Koninkrijk. Ook daar zijn vermoedens van brandstichting, waarbij een verband wordt gelegd met complottheorieën die rondgaan op sociale media.

In dergelijke theorieën wordt beweerd dat de nieuwe telecom-norm 5G een rol speelt bij de verspreiding van het coronavirus. Zo zou 5G bijdragen aan het onderdrukken van het menselijk immuunsysteem. Een andere opvatting is dat via het netwerk potentiële slachtoffers worden opgespoord en 'gekozen'. Deskundigen spreken dat nadrukkelijk tegen evenals een Britse factcheck-organisatie. De straling heeft niet voldoende energie om impact op het menselijk lichaam te kunnen hebben.

In een persconferentie sprak de directeur van de Britse gezondheidszorgdienst van "gevaarlijke onzin" en "de ergste vorm van nepnieuws". "Ik ben zeer verontwaardigd en vind het weerzinwekkend dat mensen zich richten tegen de infrastructuur die we nodig hebben in deze crisis."

In hoeverre er in Brabant ook een verband is te leggen met de complottheorieën is onduidelijk. Wel is op een elektriciteitskast de tekst "Fuck 5G" aangetroffen, maar het is niet vastgesteld dat die tekst er tegelijkertijd met de brand op is gezet.

Brand begon aan buitenkant

"We hebben ter plaatse samen met de leverancier onderzoek gedaan", zegt Ed Boerema, manager bij Cellnex Telecom. "De brand is begonnen aan de buitenkant van de apparatuurkast. Op basis daarvan trekken wij de conclusie dat de brand niet in de kast is begonnen of is ontstaan door kortsluiting."

Een woordvoerder van de politie laat weten niet veel over de zaak te kunnen zeggen, maar gaat ervan uit dat er een onderzoek gestart zal worden als er aangifte is gedaan.

Door de brand is de zendmast tijdelijk defect Harrie Grijseels/SQ Vision

In Nederland bestaat 5G alleen nog in de vorm van proefopstellingen; er is nog geen netwerk. De frequenties moeten nog worden geveild en dat moet eind juni zijn afgerond. In het Verenigd Koninkrijk is al wel begonnen met de introductie van 5G.

De mast in Deurne wordt gebruikt door meerdere providers voor 2G-, 3G- en 4G-verbindingen. Woordvoerders van KPN en T-Mobile noemen het "te gek voor woorden" als er inderdaad sprake is van brandstichting.

De telecomproviders benadrukken dat mobiele communicatie juist nu essentieel is. Het wegvallen van een zendmast door brand kan leiden tot verminderde bereikbaarheid en het kan zelfs zo zijn dat iemand hierdoor bijvoorbeeld niet meer kan bellen naar het noodnummer 112.

Verhalen gaan al langer rond

De complottheorieën over 5G en het coronavirus gaan al langer rond. Uit onderzoek van Brandpunt+ blijkt dat in januari hierover al berichten zijn verschenen. Er wordt over gesproken in Facebookgroepen en in video's op YouTube.

Secretaris Monique Beerlage van het Kennisplatform Elektromagnetische Velden, dat veel voorlichting geeft over 5G, hoorde twee weken geleden voor het eerst de theorie. "Ik kreeg een vraag waarbij 5G in China werd gekoppeld aan het coronavirus. Ik stond toen even met mijn mond vol tanden. Ik ben geschrokken van welke complottheorieën er allemaal rondgaan, met de meest waanzinnige veronderstellingen. Het slaat werkelijk helemaal nergens op."

Nu de verhalen op sociale media fysieke gevolgen krijgen, wil de Britse overheid met techplatforms hierover in gesprek, meldde The Guardian gisteren.

Facebook zegt in een reactie dat het "onjuiste beweringen die covid-19 koppelen aan 5G-technologie en die kunnen leiden tot lichamelijk letsel" zal verwijderen. YouTube kondigde dit weekend aan video's waarin de theorie wordt besproken minder zichtbaar te maken op het platform. Als er actief wordt opgeroepen om een zendmast in brand te steken wordt zo'n oproep verwijderd, zeggen beide platforms.

STER reclame