Oudste Nederlander uit de IJstijd gevonden

Aangepast
Rijksmuseum van Oudheden

Het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden heeft een fragment van de oudste moderne Nederlander in zijn bezit. Het gaat om iemand die in de IJstijd leefde. Daarnaast is het oudste kunstwerk uit de Noordzee ontdekt.

Archeologen onderzochten een stuk schedel dat in 2013 door een vissersboot uit de Noordzee werd gehaald en aan het museum is geschonken. Het overblijfsel blijkt zo'n 13.000 jaar oud te zijn. Daarmee gaat het om een fragment van de vroegste moderne mens van Nederland.

De onderzoekers konden zien dat het afkomstig is van een volwassen persoon, die mogelijk in zijn of haar jeugd last had van bloedarmoede. Ook blijkt uit de samenstelling van het bot dat vlees een belangrijk onderdeel was het dieet. Daarmee wordt bevestigd dat mensen in de IJstijd veel jaagden.

1/4 Marc-Robin Visscher / NOS
2/4De binnenzijde van de schedel Rijksmuseum van Oudheden
3/4Zijaanzicht van de schedel Rijksmuseum van Oudheden
4/4De bovenkant van de schedel Rijksmuseum van Oudheden

Dat het stuk schedel in de Noordzee is gevonden, is niet heel vreemd. 13.000 jaar geleden stond de zeespiegel zo'n 60 tot 80 meter lager dan nu.

Oudste kunstwerk uit de Noordzee

Naast de vondst van de mens is ook het oudste kunstobject afkomstig uit de Noordzee ontdekt. Het gaat om een versierd bizonbot dat iets ouder is dan het stukje schedel: 13.500 jaar.

Het werd in 2005 opgevist in de buurt van de Bruine Bank en belandde in een privéverzameling. Het Rijksmuseum van Oudheden kreeg het bot in bruikleen en besloot het te onderzoeken.

1/3Het bizonbot Rijksmuseum van Oudheden
2/3De zigzag-versierselen op het bizonbot Rijksmuseum van Oudheden
3/3Het bizonbot Rijksmuseum van Oudheden

Het stuk middenvoetsbeentje heeft een geometrische zigzag-versiering. Waar het voor werd gebruikt is niet duidelijk. De onderzoekers denken dat het misschien een handvat was van een werktuig, of een ritueel voorwerp.

Op de bodem van de Noordzee liggen waarschijnlijk nog veel meer prehistorische schatten. Het museum benadrukt dat het gebied goed beschermd moet worden en dat nader archeologisch onderzoek belangrijk is.