'We zullen alle middelen gebruiken om de orde in het land te herstellen'

De Spaanse regering heeft aangekondigd zaterdag de autonome regio Catalonië onder direct bestuur te brengen. Dat is bekendgemaakt in Madrid, nadat de Catalaanse leider Puigdemont de Spaanse eis naast zich neer had gelegd om het onafhankelijkheidsstreven in te trekken.

De Spaanse regering bespreekt de zaak zaterdag, na de Europese top in Brussel. Spanje kan nu artikel 155 van de grondwet in stelling brengen. Madrid kan het bestuur in de regio overnemen, nieuwe verkiezingen afdwingen en een bewindvoerder in Catalonië aanstellen die boven Puigdemont zal staan.

De Catalaanse leider Carles Puigdemont liet eerder vanochtend weten dat het Catalaanse parlement zich kan uitspreken over afscheiding van Spanje als de regering in Madrid het aanbod tot onderhandelen afwijst.

Zijn woorden komen neer op een dreigement om de onafhankelijkheid uit te roepen als Madrid overleg blijft weigeren "en de onderdrukking voortzet". Puigdemont kwam met zijn verklaring vlak voor het ultimatum afliep dat de Spaanse regering hem gesteld had. Uiterlijk om 10.00 uur vanochtend moest hij kenbaar maken of Catalonië het streven naar onafhankelijkheid zou intrekken. Het politie-ingrijpen bij het referendum op 1 oktober en het gevangen zetten van twee Catalaanse onafhankelijkheidsactivisten tonen volgens Puigdemont aan dat Spanje een autoritaire, repressieve staat is.

Artikel 155

In de verklaring van Madrid staat dat de Spaanse regering kennis heeft genomen van de Catalaanse weigering om het streven naar onafhankelijkheid op te geven. Aan de hand van artikel 155 kan de centrale regering "de wettelijke toestand in Catalonië herstellen". Het is de eerste keer dat de Spaanse regering naar dit middel grijpt. De grondwet uit 1978 maakt dergelijk ingrijpen mogelijk.

De maatregelen tegen Catalonië moeten aan het Spaanse parlement worden voorgelegd. In de Senaat heeft de Partido Popular van premier Rajoy de meerderheid. Verwacht wordt dan ook dat die ermee zal instemmen om Catalonië tot de orde te roepen. De premier rekent ook op de steun van de oppositiepartijen.

Onduidelijk is nog hoe, wanneer en waar de Catalaanse onafhankelijkheid wordt uitgeroepen. Voorstanders van afscheiding van Spanje vinden dat de onafhankelijkheidsverklaring moet worden afgelegd in het regionale parlement in Barcelona, om die een plechtig, ceremonieel karakter te geven.

Een kopie van de brief van Puigdemont aan Rajoy AFP

STER reclame