NOSop3

'Te weinig vrouwen in de Tweede Kamer'

ANP

Meer vrouwen in de Tweede Kamer, dat wil het initiatief Stem op een Vrouw. "Er is echt nog wel een stap te maken", vindt bedenker Devika Partiman. Zij roept mensen op om deze verkiezingen via voorkeursstemmen meer vrouwen in de Kamer te krijgen.

De vrouwelijke Kamerleden tijdens kabinet-Rutte II zijn inderdaad nog ver in de minderheid. Van de 150 Kamerleden die in september 2012 werden geïnstalleerd, was ongeveer een derde vrouw.

Maar het kan nog 'erger'. Zo'n 35 jaar geleden, tijdens het kabinet-Lubbers II, zaten er bijvoorbeeld slechts 24 vrouwen op de zetels in de Kamer. In dat opzicht is het aantal vrouwen in de Kamer wel flink gegroeid.

NOS

Maar volgens Devika moet het allemaal een stuk sneller. "Het gaat inderdaad best wel goed. Maar eigenlijk had het aantal al een paar keer verdubbeld moeten zijn. We hebben nu 100 jaar vrouwen in het parlement, maar nog nooit evenveel vrouwen als mannen gehad. Het is gewoon echt tijd dat het fifty fifty wordt."

We hebben nu 100 jaar vrouwen in het parlement, maar nog nooit evenveel vrouwen als mannen gehad.

Devika Partman

"Het is ook een signaal aan partijen: zet meer vrouwen op je lijst", zegt Devika. Anders gaan we via voorkeursstemmen de volgorde zelf aanpassen."

Meer vrouwen

Alle grote politieke partijen leverden de afgelopen jaren meer vrouwen voor de Tweede Kamer – alleen bij de SP werden het er steeds minder.

Het aantal vrouwen per partij NOS

Als je kijkt naar de man/vrouw-verhouding van de grote partijen in de afgelopen 35 jaar, hebben voor GroenLinks verreweg de meeste vrouwen in de Tweede Kamer gezeten. De PVV leverde relatief gezien de minste vrouwen af (zo'n 10 procent).

Er is één partij die na de verkiezingen alleen maar vrouwen in de Kamer zette: de Partij voor de Dieren, een relatief kleine partij. De twee zetels zijn opgevuld door Marianne Thieme en Esther Ouwehand.

De SGP heeft nooit een vrouwelijk Kamerlid gehad. Maar dat is niet zo gek: er heeft nog nooit een vrouw op de kandidatenlijst van de partij gestaan, vanwege de overtuigingen van die partij.

Maar waarom is het nou zo belangrijk dat er steeds meer vrouwen in de Tweede Kamer zitten? "Er zijn verschillende redenen", vertelt politicoloog Liza Mügge. "Je kan bijvoorbeeld zeggen dat het rechtvaardig is dat als de helft van de samenleving uit vrouwen bestaat, dit ook zichtbaar moet zijn in de politiek."

"Een ander argument is dat vrouwen andere punten inbrengen in hun werk en daardoor het aantal perspectieven groter wordt."

De PvdD heeft op dit moment alleen maar vrouwen op de blauwe zetel: Esther Ouwehand en Marianne Thieme ANP

"Wat ik zelf heel belangrijk vind, is een symbolische waarde", zegt Mügge. "Verschillende onderzoeken hebben aangetoond dat als er meer vrouwen in de politiek zitten, dat een positief effect heeft op jonge vrouwen die Kamerlid of politicus willen worden. Ze hebben dan rolmodellen."

"En dat is zeer belangrijk, want de topposities zijn nog ongelijk verdeeld. Als meer vrouwen Kamerlid worden, schuiven zij automatisch makkelijk door naar een ministerpost."

Wat is precies Devika's plan?

Veel mensen stemmen symbolisch op de eerste vrouw op de kandidatenlijst. Maar praktisch bereik je daar weinig mee, omdat die vrouw meestal ook zonder die voorkeursstem in de Tweede Kamer komt.

Daarom roepen de initiatiefnemers van Stem op een Vrouw mensen op om op een vrouw te stemmen die – als je naar de peilingen kijkt – net niet in de Kamer terecht gaat komen. Als die vrouw genoeg voorkeursstemmen krijgt, kan ze wellicht de man boven haar op de lijst verdringen.

Of het gaat helpen? "Ik denk dat het naïef zou zijn om de verhouding in één keer fifty fifty te krijgen", zegt Devika. Maar alle beetjes helpen. Ik zou het het leukst vinden als mensen er zich wel even bewust van zijn dat het niet gelijk verdeeld is. En er misschien wat aan willen doen." 

Voor de data in dit verhaal is gekeken naar de datum waarop de 150 Kamerleden na de verkiezingen zijn geïnstalleerd. Politici die daarna in de Kamer kwamen of andere wijzigingen zijn niet meegeteld.