NOS Op 3
Jaime van Gastel

We spreken zakkenrollerjager Jaime van Gastel terwijl hij op pad is. Donderdag is namelijk jachtdag voor hem. Aan de andere kant van de lijn klinkt gehijg. "Je gaat het niet geloven", zegt hij. "Ik zit nu achter drie zakkenrollers aan. Ze gaan heel hard."

Door zakkenrollers en winkeldieven te filmen kreeg Jaime de afgelopen week veel aandacht. Honderdduizenden mensen zagen zijn video's, verschillende media interviewden hem en met de abonnees op YouTube gaat het ook lekker.

De boeven worden tot nu toe allemaal herkenbaar door Jaime in beeld gebracht. De Amsterdamse politie heeft daar helemaal geen moeite mee. "Hij staat gewoon op de openbare weg als hij filmt. We vinden daar verder niets van", zegt een woordvoerder. 

Hij is juist blij met de inzet van Jaime. "Hij is goed coachbaar en doet het heel goed." Jaime helpt volgens de woordvoerder al jaren met het opsporen van zakkenrollers.

Zelf noemt Jaime het "een gave". Hij heeft de drie potentiële zakkenrollers nog steeds in het vizier. "Ik kijk naar die persoon en die heeft dan een rotkop. Bijna alle zakkenrollers hebben namelijk een rotkop. Ik zie hun hoofd naar beneden gericht. Ze zijn gefocust op tassen. Dan weet ik genoeg."

Het is een hobby voor 'm, vertelt hij. De rest van de week werkt hij in een kledingzaak in Lelystad. "Zakkenrollers moeten met hun poten van de spullen van mensen in Amsterdam afblijven. Ze hebben soms hard gewerkt voor een dagje in de hoofdstad. Dat je spullen dan worden gejat is puur onrecht."

Even later geeft hij toe: "En die kick van het jagen, heerlijk toch?"

Nog steeds heeft hij flink de pas erin. Hij is buiten adem. "Och, mijn conditie is zo slecht."

Het is niet zo dat je iemand die een misdrijf pleegt, zomaar op internet mag zetten.

Bart Schermer

Jaime heeft korte lijntjes met het zakkenrollersteam van de politie. Als hij er eentje op het oog heeft, dan belt hij het door. Jaime is zijn acties gaan filmen, omdat hij dacht dat mensen daar op YouTube wel behoefte aan hadden. "Youtubers houden van sensatie."

Maar dat hij op een openbare weg filmt, betekent niet dat de video's geen juridische gevolgen kunnen hebben. "Als je iemand heel specifiek gaat filmen, valt het niet meer onder het recht om in de openbare ruimte te filmen", stelt internetjurist Bart Schermer. "Dat is dan een inbreuk op de privacywet – ongeacht of iemand nou iets legaals of illegaals doet."

"Het gaat dan uiteindelijk dus om de afweging van het journalistieke belang van Jaime – hij legt misdrijven vast die worden gepleegd – tegenover de privacy van iemand die gefilmd is. Het is niet gezegd dat omdat iemand een misdrijf heeft gepleegd, je diegene zomaar op internet mag zetten."

Jaime denkt er over na om in het vervolg de gezichten te blurren. Hij heeft woensdag met zijn account een video geliket met de titel 'Hoe maak je iemand onherkenbaar in een video'. Liever houdt hij de daders gewoon herkenbaar.

Jaime liket de video Screenshot YouTube

Hij heeft er een goed gesprek over gehad met het zakkenrollersteam. "Ik moet voortaan wat meer op een afstandje staan, niet zo overdreven als de vorige keer. Agenten mogen er sowieso niet op."

Bovendien is er een kans dat door de beelden de straf van een dader een stuk lager uitvalt. Als iemand herkenbaar in beeld is gebracht, kan de rechter oordelen dat diegene "in de media al genoeg is gestraft".

Een voorbeeld is een gefilmde mishandeling in Eindhoven. De beelden waren te zien op tv en social media. De rechter gaf de daders een lagere straf dan was geëist vanwege alle media-aandacht.

Op naar Barcelona

Jaime wil voorkomen dat hij zijn video's van de rechter moet verwijderen. "Als ik straks een goede actiefilm heb en ik moet die vanwege een rechtszaak weer verwijderen, dan heb ik een groot probleem." Hij overweegt naar Barcelona te gaan om daar video's te maken. "Volgens mij mag het daar gewoon."

Tot rust komt hij pas als hij weer in de trein terug naar Almere zit, vertelt hij. Of nee, verbetert hij zichzelf: "Eigenlijk let ik daar ook nog op. Maar ik ben dan minder hyper dan nu."

De drie man die hij op het oog had, blijken toch geen zakkenrollers te zijn. "Ik voelde die adrenaline en had hartkloppingen. En ik zag elementen die ik zocht. Ze zijn inmiddels zoveel tassen en jaszakken voorbij, dat ze die allang hadden gerold als het echt zakkenrollers waren."

Hij gaat verder richting de Bloemenmarkt. "Dat is m'n favoriete stukje. Hopelijk heb ik daar meer succes."

STER reclame