De plannen van het Mexicaanse telecombedrijf América Móvil (AM) om KPN over te nemen zijn gedwarsboomd. De Stichting Preferente Aandelen KPN heeft een enorm pakket extra aandelen uitgegeven waarmee de stichting in één klap voor de helft eigenaar van KPN is en zeggenschap heeft.

Vijf vragen aan economie-redacteur André Meinema.

Wie of wat is die stichting?

De stichting is ingesteld in 1994 bij beursgang van KPN, als een soort waakhond voor de belangen van het bedrijf KPN, in het geval de belangen, het voortbestaan of de identiteit van de onderneming worden bedreigd.

Het bestuur van de stichting bestaat uit vijf mannen afkomstig uit de top van bedrijfsleven, waaronder Hans Zwarts (Randstad), Pieter Bouw (KLM) en Peter Wakkie (Ahold). Voorzitter is de oud-Shell topman en oud-werkgeversvoorzitter Jacques Schraven.

Wat heeft de stichting gedaan?

Ze hebben in één klap een enorm pakket bijzondere aandelen op de markt gezet, zogeheten preferente aandelen. Het aantal aandelen KPN wordt daarmee verdubbeld waardoor de stichting in één keer bijna de helft van de aandelen en het stemrecht in handen heeft en dus alles kan blokkeren. Het belang van AM van bijna 30 procent is dus gehalveerd. In die preferente aandelen kan ook niet gehandeld worden, dus die kunnen de Mexicanen ook niet opkopen.

Waarom wordt dit paardenmiddel ingezet?

Omdat de stichting de manier waarop AM KPN wil inlijven vijandig vindt. Het is een bedreiging, zegt de stichting. Op 13 augustus lieten de leden al weten dat ze bezorgd zijn over de overnameplannen en dat ze zich zouden beraden.

En dit is hun antwoord. Ze verwijten AM dat er geen overleg met KPN is en dat het onduidelijk is wat de gevolgen zijn voor werknemers, aandeelhouders en ander stakeholders en zelfs de Nederlandse samenleving.

Kan dat zomaar?

Ja, het is wettelijk zo geregeld. Er zijn ook meer en vooral beursgenoteerde bedrijven die een dergelijke beschermingsconstructie kennen. Het heeft natuurlijk ook te maken met de achtergrond van KPN als oud staatsbedrijf en hoeder van de telecommunicatie met de daarbij horende infrastructuur.

Volgens de stichting is de uitoefening van de optie tijdelijk en kunnen de preferente aandelen ook weer zo ingetrokken worden. Maar de komende maanden kan er dus niets gebeuren zonder instemming van de stichting.

Is een overname nou van de baan?

Niet per se. De stichting wil eerst en vooral afdwingen dat er gepraat wordt en dat KPN niet meegezogen wordt met de markt of onder de voet gelopen wordt door de Mexicanen. Het haalt ook de druk op KPN weg en geeft ruimte om te onderhandelen.

Of Carlos Slim nu afdruipt is niet duidelijk. Hij heeft al veel geld en tijd aan KPN gespendeerd. Het is enkel een duidelijk signaal en waarschuwing: wij bepalen spelregels en het gaat op onze manier.

STER reclame