Premier Monti vol vertrouwen op eurotop

Aangepast op

Door correspondent Andrea Vreede in Rome

Veel Italianen hebben deze dagen vakantie. 8 december is de feestdag van Maria Onbevlekte Ontvangenis en wie kan neemt ook de vrijdag vrij. Dan is het, met het weekend erbij, vier dagen genieten. Al is er dit jaar van genieten weinig sprake.

Volgens de berichten blijven de meeste Italianen gewoon thuis om hun kerstboom op te tuigen en om te bekomen van de schrik van de hervormingen van de regering-Monti. In mijn omgeving was de meest gestelde vraag de afgelopen dagen: "Wanneer ga jij met pensioen?"

De kranten drukten tabellen af waarmee iedere burger kon uitrekenen wat de gevolgen zullen zijn van de draconische maatregelen die Monti heeft afgekondigd. Meer belasting betalen op je eigen huis, meer regionale belastingen en veel later met pensioen. De generatie die geboren is in 1952 heeft met afgrijzen ontdekt dat er opeens vijf jaar langer moet worden doorgewerkt.

Hard gelag

Recessie is het angstaanjagende woord dat opeens overal opduikt. Iedereen zal de broekriem nog verder moeten aanhalen. Maar, zoals mijn postbode gelaten opmerkte, die broekriem zit al jaren op het laatste gaatje. Want sinds 2002 zijn in Italië de lonen niet of nauwelijks gestegen. De prijzen daarentegen wel, net als de staatsschuld en het begrotingstekort.

Italië moet een hard gelag betalen voor al die jaren dat de politiek de kop in het zand heeft gestoken en zich niet bezig heeft willen houden met de broodnodige hervormingen. Tot en met premier Silvio Berlusconi aan toe, die deze zomer nog met een stalen gezicht volhield dat Italië nauwelijks last had van de crisis. Totdat het vertrouwen van de financiële markten instortte en president Napolitano een politieke omwenteling in gang zette die leidde tot de technocratische regering van Mario Monti.

Hervormingen

Monti heeft nu de schijnbaar onmogelijke taak om die staatsschuld omlaag te brengen en de economie weer te laten groeien. Nog voor Kerst moet het parlement zijn eerste bezuinigingsronde van rond de 30 miljard euro goedkeuren. Dat zullen de parlementariërs morrend doen, want Monti heeft ze voor het blok gezet: hervorm of Italië gaat failliet. Een staatsschuld van 120 procent van het bbp en een groei van minder dan 1 procent is niet langer houdbaar.

Het zal niet gemakkelijk worden voor de professor, zoals Monti's bijnaam inmiddels luidt, want het parlement voelt zich buitenspel gezet. Dat viel goed te merken tijdens Monti's presentatie van de hervormingen deze week. Veel bankjes waren leeg en de aanwezige heren en dames politici zaten erbij als stoute schoolkinderen die niet kunnen wachten om weer keet te schoppen zo gauw de meester zich omdraait.

Meedoen

Maar de eerste gevolgen van de hervormingen zijn positief. De beurzen hebben goed gereageerd en volgens peilingen kan Monti rekenen op de steun van maar liefst tweederde van de Italianen. Het is opvallend hoe de sfeer in het land is veranderd sinds het aftreden van Berlusconi. Italië doet weer mee in Europa. Eindelijk worden we weer voor vol aangezien, hoor je veel mensen zeggen.

Monti zelf gaat met opgeheven hoofd naar Brussel. Gewapend met de maatregelen die hij en zijn ministers in recordtijd in elkaar hebben getimmerd. Italië heeft een begin gemaakt om zichzelf uit het moeras te trekken en daarmee in feite, zegt Monti, een noodzakelijke bijdrage geleverd aan de redding van de euro. Nu zijn de andere landen, lees Duitsland en Frankrijk, aan zet.