President Biden bij zijn toespraak gisteren in Polen AFP

In de VS hebben Republikeinse politici scherp gereageerd op de opmerkelijke uitspraken van president Biden over de Russische president Poetin. De Republikeinse senator James Risch sprak van een "verschrikkelijke stommiteit". "Mensen die zich niet met diplomatie bezighouden, beseffen niet wat deze woorden losmaken", zei hij tegen CNN. "Dit wordt een groot probleem."

Senator Rob Portman, ook een Republikein, zei in een tv-programma van de omroep NBC dat de Russen en Poetin de uitspraken in hun propaganda zullen uitbuiten. "Dus het was een fout."

Biden noemde Poetin zaterdag tijdens een bezoek aan Polen een "slager" en zei in een live uitgezonden toespraak dat "deze man niet aan de macht" kan blijven. Met dat laatste leek hij te suggereren dat de VS actief probeert om Poetin af te zetten. Het Witte Huis haastte zich daarna te verklaren dat het niet op een machtswisseling in het Kremlin uit is.

Context

De Amerikaanse ambassadeur bij de NAVO, Julianne Smith, schetste vandaag nog eens de context waarin Biden tot de uitspraken kwam. De president had die dag met Oekraïners gesproken die vanwege het Russische oorlogsgeweld naar Polen waren gevlucht. "Ik denk dat het een principiële en menselijke reactie was op de verhalen die hij eerder die dag had gehoord."

Smith herhaalde dat de VS geen regime change in Rusland nastreeft. En de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Blinken vulde in Jeruzalem aan dat het aan de Russen is om te bepalen wie hun leider is.

Kremlin-woordvoerder Peskov gebruikte zaterdag vrijwel dezelfde woorden. "De president van Rusland wordt gekozen door de Russen." Ook over de rest van de toespraak van Biden was Peskov kritisch. "Verbazingwekkend, als ik me beleefd uitdruk."

De voorzitter van het Russische parlement, Vjatsjeslav Volodin, was minder diplomatiek. "Dit is hoe zwakke en zieke mensen zich gedragen. Psychiaters kunnen dit gedrag beter verklaren."

Escalatie?

Ook de Franse president Macron nam afstand van de woorden van Biden. "Dat zijn niet woorden die ik zou gebruiken, want ik ben in gesprek met Poetin", zei hij. Hij is bang dat harde woorden olie op het vuur gooien. "Ons doel is de oorlog te stoppen zonder zelf in oorlog te raken. Om dat te bereiken moet je de zaak niet laten escaleren: niet met woorden en ook niet met daden. Wij Europeanen moeten elke vorm van escalatie voorkomen."

Correspondent Geert Groot Koerkamp denkt niet dat Bidens woorden voor Rusland veel verschil zullen maken. De relatie van Rusland met de VS was al historisch slecht, en Rusland beticht de Amerikanen er al heel lang van uit te zijn op een machtswisseling.

Eerder deze maand noemde Biden Poetin al een "oorlogsmisdadiger". Russische media herinneren er graag aan dat de NAVO in 1999 bombardementen op Servië goedkeurde. "Wie is hier nou een oorlogsmisdadiger?", is in dat verband een veel gestelde vraag.

STER reclame