Paul Moerman (103) tijdens Veteranendag NOS

Veteraan Paul Moerman, 103 jaar oud, had zich net als voorgaande jaren verheugd op Veteranendag. De afgelopen edities nam hij als een van de oudste veteranen deel aan het defilé voor de koning in het centrum van Den Haag. Vanwege zijn hoge leeftijd deed hij dat niet marcherend, maar in een Amerikaanse jeep.

Maar net als bij andere evenementen en herdenkingen gooit de coronacrisis roet in het eten. Het defilé is afgelast, evenals de manifestatie op het Malieveld. Dit jaar is er een aangepaste editie van Veteranendag, met een speciaal muzikaal programma in de Ridderzaal in aanwezigheid van een kleine groep gasten. Minister van Defensie Ank Bijleveld spreekt de veteranen daar toe.

Moerman heeft er begrip voor dat hij thuis moet blijven, maar is ook teleurgesteld. "Veteranendag haalt me uit mijn alleen-zijn, het is altijd een dag vol met allerlei dingen. 's Avonds laat ik de dag nog de revue passeren en heb ik een dankbaar gevoel dat ik het weer heb mogen meemaken."

Op Veteranendag heeft Moerman altijd een ingelijst papier om zijn nek hangen met de namen van twaalf van zijn compagniegenoten die zijn gesneuveld in de Tweede Wereldoorlog. Ze kwamen aan het begin van de oorlog om het leven bij de gevechten bij Ypenburg en Overschie. Op 10 mei 1940 heroverden ze het vliegveld Ypenburg, zodat de koninklijk familie naar Engeland kon vluchten.

Moerman zelf overleefde die gevechten ternauwernood; een kogel miste hem net. "Uit piëteit voor mijn gesneuvelde compagniegenoten draag ik die lijst bij me. Dat ik ze niet vergeet. Die mensen hadden ook graag willen leven, en ik zit hier na tachtig jaar nog."

In deze video vertelt Paul Moerman over de gevechten tijdens de oorlog, die hij zich zo levendig herinnert:

'Ik zag niet of het Hollanders of Duitsers waren'

Het mag dan wel tachtig jaar geleden zijn, Paul Moerman denkt nog regelmatig aan de gevechten die hij de "dag der verschrikking" noemt. Er was geen nazorg en hij droomt nog altijd over de gevechten. De beelden op Ypenburg ziet hij af en toe nog "glashelder als een film" voor zich.

"Het is denk ik een natuurwetmatigheid dat als je ouder wordt, je traumatische oorlogsdagen sterker gaan leven. Als je jong bent, heb je andere aspiraties, dan ben je druk met leven. Als je oud bent heb je meer tijd, dan houdt het je veel meer bezig."

Nederland telt ruim 109.000 veteranen. Ruim 30.000 van hen zijn onder de 40 jaar. Bekijk hieronder de interactive 'Keuzes in conflict', die NOS op 3 eerder maakte, en ervaar de dilemma's van jonge veteranen die op missie gaan.

Keuzes in conflict

STER reclame