NOS / Tom Egbers

Het Monument Indië-Nederland in Amsterdam is beklad met rode verf. Er staat geschreven: "Van Heutsz leeft! Stop alle vormen van racisme! Next stop: Coentunnel".

Het gedenkteken is ooit opgericht ter herinnering aan Joannes van Heutsz, gouverneur-generaal van toenmalig Nederlands-Indië van 1904 tot en met 1909. Van Heutsz werd aanvankelijk gezien als militaire held omdat hij Atjeh veroverde. Koningin Wilhelmina onthulde het bakstenen monument in Amsterdam Oud-Zuid in 1935.

Opstanden

Na de onthulling kwam er kritiek omdat de visie op het koloniale verleden van Nederland veranderde. Er kwam meer aandacht voor de bloedige uitwassen van de Nederlanders en van de militaire operaties onder Van Heutsz in het bijzonder. Hij kreeg de bijnaam 'de slachter van Atjeh'. Tijdens de Atjehoorlog, die duurde van 1873 tot 1914, doodden Nederlandse militairen en hun lokale bondgenoten tienduizenden opstandelingen en burgers. Dorpen werden platgebrand en gevangenen gemarteld en geëxecuteerd.

Het monument werd meerdere keren beschadigd. Zo verdwenen de letters die de naam van Van Heutsz vormden en actiegroepen probeerden in 1967 en 1984 zelfs om het monument met een kneedbom en dynamiet op te blazen. In 2004 werd de naam en functie van het monument veranderd tot "een gedenkteken dat de relatie tussen Nederland en Indië tijdens de koloniale periode in herinnering roept".

De afgelopen tijd zijn op verschillende plaatsen beelden en panden beklad die verwijzen naar het koloniale verleden van Nederland, waaronder het Tropenmuseum in Amsterdam en het beeld van Piet Hein in Rotterdam. Eerder deze week bleek ook het standbeeld van Mahatma Gandhi in Amsterdam met rode verf te zijn beklad. De politie onderzoekt de bekladdingen.

NOS / Tom Egbers

In het buitenland zijn standbeelden van bijvoorbeeld slavenhandelaren of generaals die vochten voor de Confederatie in de Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865) omvergehaald. Dat gebeurde na de gewelddadige dood eind mei van de Amerikaan George Floyd door toedoen van een politieman.

STER reclame