De Hongaarse premier Orbán EPA

Het parlement van Hongarije heeft ingestemd met een omstreden noodwet die premier Orbán de mogelijkheid geeft om voor onbepaalde tijd zonder tussenkomst van het parlement te regeren. Volgens de premier is dat nodig in de strijd tegen het coronavirus. De noodtoestand in het land is met onbepaalde tijd verlengd en de verkiezingen zijn opgeschort.

Het parlement, waarin de Fidesz-partij van Orbán een tweederdemeerderheid heeft, keurde het voorstel goed met 137 tegen 53 stemmen. Oppositiepartijen zeiden wel voor maatregelen te zijn, maar vroegen tevergeefs om een tijdslimiet aan de noodwet. Het parlement komt nog wel bijeen, maar heeft in de praktijk nauwelijks nog macht.

De regering wil verder celstraffen opleggen aan mensen die nepnieuws verspreiden. Critici vinden dat die wet ook gebruikt kan worden om kritische journalisten te muilkorven. Ook dreigen celstraffen tot vijf jaar voor mensen die zich niet houden aan de voorschriften om het virus in te dammen. De regering wijst erop dat het parlement de macht van Orbán ook weer kan intrekken. Dat parlement wordt overigens gedomineerd door Fidesz.

Kritiek

Op de noodwet van Orbán is de afgelopen dagen veel kritiek gekomen, onder meer van de Raad van Europa, het Europees Parlement en mensenrechtenorganisaties.

Secretaris-generaal Marija Pejcinovic Buric van de Raad van Europa vroeg zich in een brief aan de Hongaarse premier af of "bij een onbepaalde en ongecontroleerde uitzonderingssituatie als deze" de basisprincipes van de democratie nog wel overeind blijven. Orbán reageerde: "Als u ons in deze crisissituatie niet kunt helpen, probeer dan op z'n minst onze inspanningen niet te hinderen."

'Buitengewoon zorgwekkend'

De in Hongarije bekende mensenrechtenactiviste Marta Pardavi van het Helsinki Committee, een organisatie die zich bezighoudt met mensenrechten en democratie, zegt tegen de NOS dat er veel steun zal zijn voor de regering om noodmaatregelen te nemen. "Maar de grote vraag is of deze noodmaatregelen zodanig moeten zijn dat de overheid geen beperkingen heeft."

Pardavi noemt het "buitengewoon zorgwekkend" dat uitgerekend Hongarije met deze maatregelen komt. De afgelopen tien jaar heeft de Hongaarse regering voortdurend instellingen verzwakt en de rechtsstaat proberen te ontmantelen, zegt ze. "En dit nieuwe, onbeperkte mandaat kan die ontmanteling absoluut versnellen."

Volgens Pardavi moet afgewacht worden hoe Orbán de noodwet gaat gebruiken. "We moeten kijken naar de volgende regeringsbesluiten, of ze gaan over meer zaken dan alleen het coronavirus, of dat ze rechten ondermijnen op een manier die niet nodig of onevenredig is."

STER reclame