De paus tijdens de afsluitende eucharistieviering in het Vaticaan EPA

Ter afsluiting van de driedaagse conferentie over bescherming van minderjarigen tegen misbruik binnen de kerk heeft paus Franciscus hard uitgehaald naar plegers van seksueel misbruik.

Zij zijn volgens de paus werktuigen van de duivel en slachtoffers dienen tegen hen beschermd te worden. Ook zei hij in zijn slotrede dat de "toorn van God" de daders zal treffen. Hij bezwoer dat de katholieke kerk alles zal doen om hen voor de rechter te brengen en dat hij kerkleiders zal aanpakken die misbruik verborgen proberen te houden.

Bekijk hieronder de uitspraken van de paus:

Paus: 'Plegers van seksueel misbruik zijn werktuigen van de duivel'

Maatregelen

Ook kondigde Franciscus een reeks maatregelen aan die misbruik in de kerk, maar ook daarbuiten, moeten terugdringen. Er moet een nieuwe houding komen tegenover misbruik, waarbij de bescherming van het kind voorop moet staan. Ook wil hij een betere screening van kandidaten voor het priesterambt en betere zorg voor slachtoffers van misbruik.

Verder wil de paus dat de katholieke kerk zich meer inzet voor het terugdringen van pornografie, met name op internet, en sekstoerisme.

In een persconferentie van het Vaticaan, later vanmiddag, werd bekendgemaakt dat er een handboek komt met taken en plichten voor bisschoppen die in hun bisdom geconfronteerd worden met misbruik. Ook komt er een speciale taskforce ter ondersteuning van bisschoppen met weinig geld en personeel.

De eucharistieviering in de Regia-zaal van het Vaticaan AFP

De paus begon zijn toespraak met het noemen van cijfers, waaruit blijkt dat misbruik binnen de kerk een gering aantal slachtoffers treft, vergeleken met misbruik binnen gezinnen, in familiekring, op scholen en bij sportverenigingen.

Dat maakt misbruik binnen de kerk niet minder erg, zei hij. "In de kerk is het veel monsterachtiger omwille van de geloofwaardigheid en het moreel gezag van het instituut. Tegen dit kwaad moet gevochten worden."

Vaticaan-correspondent Andrea Vreede noemt de aangekondigde maatregelen niet concreet. "Ik denk dat veel mensen, vooral misbruikslachtoffers, teleurgesteld zijn."

Reacties op Twitter wijzen daar inderdaad op. De kritische Amerikaanse priester Thomas Reese ziet een aantal goede punten. "Maar al met al is het teleurstellend", twittert hij. Hij betwijfelt, net als Vreede, of de paus de toespraak zelf heeft geschreven.

De voorzitter van de Duitse organisatie van misbruikslachtoffers binnen de kerk noemt de toespraak een "schaamteloze poging" om zichzelf tot leider van de beweging tegen misbruik te maken, zonder schuld op zich te nemen of het tekortschieten van de kerk te erkennen en werkelijke veranderingen in gang te zetten.

In één opzicht is er wel winst geboekt, zegt Andrea Vreede. "In delen van de wereld waar misbruik niet bespreekbaar is en priesters nog enorm op een voetstuk staan, zoals Afrika en Azië, kunnen ze er nu ook niet meer omheen."

Vooraf werd de conferentie gezien als een leiderschapstest voor de paus. Het is nog te vroeg om te beoordelen of hij geslaagd is, vindt Vreede. "Maar op dit moment nog niet heel erg."

STER reclame