Coalitievorming Duitsland mislukt, mogelijk nieuwe verkiezingen

EPA

De onderhandelingen over een nieuwe Duitse regering zijn mislukt. De FDP trekt zich terug uit de gesprekken over een 'Jamaica-coalitie' met CDU/CSU en de Groenen. Daarmee zijn nieuwe verkiezingen plotseling weer een serieuze optie.

"Het is beter niet te regeren dan verkeerd te regeren", zei FDP-voorman Lindner na het mislukken van de verkennende gesprekken. Volgens hem is er geen vertrouwensbasis gevonden tussen de partijen. Die zouden geen overeenstemming hebben kunnen bereiken over hoe Duitsland gemoderniseerd moet worden.

"Wij willen en kunnen hier geen verantwoordelijkheid voor nemen. Veel van de besproken maatregelen vinden we zelfs schadelijk", zei Lindner. "We willen onze kiezers niet in de steek laten door een beleid te steunen waar we niet van overtuigd zijn."

1/2'Mislukken onderhandelingen is blamage voor Angela Merkel'
2/2Coalitievorming Duitsland mislukt: 'niet regeren is beter dan verkeerd regeren'

Het was vooraf al duidelijk dat er grote politieke verschillen te overbruggen waren tussen Merkels christendemocraten, de Groenen en de liberalen van de FDP. Onder meer over het klimaat en de vluchtelingenproblematiek lagen de partijen ver uit elkaar. Volgens Lindner zijn de onderhandelingen niet stukgelopen op één onderwerp, maar waren de partijen het over meer punten niet eens.

Gisteren werd als de cruciale dag in de onderhandelingen gezien. De leiders van de partijen spraken uren met elkaar, soms onderbroken door overleg in eigen kring. Een ultimatum dat de onderhandelaars zichzelf voor 18.00 uur hadden gesteld, verliep zonder resultaat.

'Principes'

Volgens Lindner was de sfeer gisteren juist verslechterd, omdat er weer gemorreld zou worden aan eerder bereikte compromissen. Daardoor was het voor hem duidelijk dat de partijen er niet uit zouden komen. "We nemen het niemand kwalijk voor zijn principes op te komen, dat doen we zelf ook."

Angela Merkel heeft teleurgesteld gereageerd op het besluit van de FDP. Ze zal in de loop van de dag bondspresident Steinmeier bijpraten. Merkel benadrukte verder dat ze als bondskanselier de komende weken haar verantwoordelijkheid zal nemen om het land "ook in deze moeilijke weken" te leiden.

De partijtop van de Groenen noemt de breuk onnodig en stelt dat de FDP populisme boven regeringsverantwoordelijkheid verkiest. "Wij zijn op veel punten over onze pijngrens heen gegaan om de enige coalitie die mogelijk was tot stand te brengen."De FDP was daartoe niet bereid, zeggen de Groenen.

Nieuwe verkiezingen?

Omdat de SPD na de verloren verkiezingen van 24 september resoluut voor de oppositie koos, is nog niet duidelijk wat er nu gaat gebeuren. Merkel zou kunnen proberen een minderheidsregering met de Groenen of de FDP te vormen; dan zou ze respectievelijk 42 of 29 zetels steun moeten vinden bij besluiten.

Een dergelijke coalitie zou uniek zijn voor Duitsland en Merkel heeft eerder al gezegd daar geen voorstander van te zijn. In Duitsland wordt daarom ook rekening gehouden met nieuwe verkiezingen.