Nederland nu nog 'zonnekoning', maar moet alle zeilen bijzetten

De gezinswagen op zonne-energie van Solar Team Eindhoven TU Eindhoven / Bart van Overbeeke

Dat zonne-energie een grote toekomst heeft, daarover zijn vriend en vijand het eens. Zonne-energie heeft de afgelopen decennia een spectaculaire groei doorgemaakt en volgens professor Wim Sinke van het Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) zal die groei dankzij nieuwe innovaties en dalende kosten de komende decennia nog veel verder doorzetten.

De World Solar Challenge, waarbij teams uit de hele wereld het deze week in Australië tegen elkaar opnemen om zo snel mogelijk ruim 3000 kilometer af te leggen in solarauto's, zet de ontwikkelingen op het gebied van zonnetechnologie volgens Sinke weer even op de kaart.

Personenvervoer

"Dat elektrisch rijden de trend is, is overduidelijk", zegt Sinke. "De volgende stap is om de energie die nodig is voor een deel ook zelf aan boord op te wekken. De World Solar Challenge laat zien dat dat haalbaar is, ook voor gewoon personenvervoer."

Drie Nederlandse studententeams uit Delft, Twente en Eindhoven strijden in Australië mee om de eerste plaats. Het team uit Eindhoven rijdt mee in de cruiserklasse voor de gewone gezinsauto en kreeg voor vertrek een Nederlands kenteken, waarmee de auto dus ook geschikt is voor de openbare weg.

"De zonnecellen worden steeds efficiënter, de auto's worden lichter en er is steeds minder elektriciteit nodig om te kunnen rijden." Of we al op korte termijn massaal gaan rijden in auto's met zonnecellen op het dak, weet Sinke niet. "Maar er is wereldwijd veel belangstelling voor, ook in de auto-industrie."

'De Stella Vie is voor vandaag, voor het leven van nu'

Volg alles over de World Solar Challenge 2017 via de speciale NOS Solar videoapp: beschikbaar in de App Store (iOS) en de Play Store (Android) of via www.nos.nl/solarapp (mobiel).

Nederland zal volgens Sinke flink zijn best moeten doen om bij de koplopers te blijven als het gaat om de technologie om zonnecellen en zonnepanelen te produceren. "De markt voor zonne-energiesystemen is wereldwijd ongeveer 100 miljard euro per jaar. Maar de concurrentie is moordend. Het is dé sector van de 21ste eeuw en om mee te kunnen blijven doen, moeten we ons innovatiebeleid blijven versterken."

Bij die innovatie draait het onder meer om de ontwikkeling van zonne-energie op maat, zegt Sinke. "Het gaat erom dat we producten ontwikkelen waarbij de zonnecellen zijn geïntegreerd, in diverse vormen, maten en kleuren. Zo wordt het makkelijker om zonne-energie toepasbaar te maken in een dichtbevolkt land als Nederland."

Flinterdunne zonnefolie

Met dergelijke toepassingen zijn ze druk bezig bij Solliance in Eindhoven, een samenwerkingsverband van universiteiten en bedrijven op het gebied van zonnetechnologie. Het consortium ontwikkelt een flexibele en flinterdunne zonnefolie met perovskiet (een mineraal), die onder meer gebruikt kan worden op daken, auto's, maar ook op golfplaat en zelfs in kleding.

De verwachting is dat de folie over vijf jaar goedkoper geproduceerd kan worden dan de huidige zonnecellen. "Door deze sterke en flexibele zonnecellen te gebruiken in bouwmaterialen, creëer je een groot oppervlak en produceer je dus een heleboel energie", zegt Niels van Loon van Solliance.

"We ontwikkelen zonnecellen die zodanig zijn vormgegeven dat je straks bouwmaterialen hebt waarvan je niet ziet dat ze energie kunnen geven. Ze kunnen dan ook verwerkt worden in bijvoorbeeld vensterglas in woonhuizen of kantoren. Of je koopt bij de bouwmarkt een gevelelement met zonnecellen waar een stekker aan zit."

Zonnecellen van de toekomst: buigzaam, sterk en (bijna) overal toepasbaar

In de dagelijkse programmareeks 'Oranje Boven, Down Under' doen presentator Herman van der Zandt (NOS) en wetenschapsjournaliste Anna Grimbrere (VPRO) van zaterdag 7 t/m zondag 15 oktober verslag van de World Solar Challenge 2017, dwars door de Australische outback. Al acht keer eerder kwam een Nederlandse zonne-auto als eerste over de streep. Lukt dat deze keer weer? Een programma over een spannende strijd tussen jonge ambitieuze teams, maar ook over groene innovaties die Nederland dichterbij een duurzame samenleving brengen.

NPO 1: direct na het 20 uur Journaal, 10 minuten
NPO Start: 20.15 uur, 25 minuten
NPO 1: na het late NOS Journaal, 25 minuten