EU steunt Catalanen niet

Eurocommissaris Frans Timmermans AFP
Geschreven door
Bert van Slooten
redacteur Brussel

In Europa is weinig steun voor een onafhankelijk Catalonië. De grote politieke partijen staan vierkant achter de Spaanse regering. De leider van de sociaaldemocraten in het Europees Parlement, de Italiaan Gianni Pittella, riep de Catalaanse regering op om de onafhankelijkheid niet uit te roepen en Guy Verhofstadt, de leider van de liberalen, noemde het zelfs onverantwoord.

Het debat in Straatsburg over de kwestie begon met een klein incident. Een aantal leden uit Catalonië toonde tot ergernis van hun niet-Catalaanse collega's uit Spanje een Catalaanse vlag. Daarna nam Frans Timmermans het woord, als vicevoorzitter van de Europese Commissie.

"Respect voor de rechtsstaat is geen keuze", aldus Timmermans. "Het is fundamenteel. Je kunt bezwaren maken tegen een wet. Je kunt proberen die wet af te schaffen, maar uiteindelijk kun je niet voorbijgaan aan de wet." En dat doet de regering van Catalonië volgens Timmermans wel.

Timmermans veroordeelde wel het geweld dat door de Spaanse regering is gebruikt, al tekende hij aan dat om de rechtsstaat te beschermen, proportioneel geweld soms gerechtvaardigd is.

Protest niet beslissend

De fractievoorzitter van de grootste partij in het parlement, de christendemocraat Manfred Weber, noemde het referendum niet rechtsgeldig. "Catalonië zet alle middelen in, ze hebben geen meerderheid en maken hier een foute keuze." Weber zei ook dat protest op straat niet beslissend mag zijn.

Verhofstadt voegde daaraan toe dat het referendum elke vorm van legitimiteit mist. "De Catalaanse politici wisten dat de meerderheid van de stemgerechtigden niet zou komen stemmen, omdat het illegaal was." Die meerderheid zou anders tegen hebben gestemd, voerde de liberaal aan. "En het wijzigen van de spelregels, door op het laatste moment geen drempel op te werpen, is manipulatie. Het is bedrog", aldus Verhofstadt.

Dialoog

De fractievoorzitter van de Groenen, Ska Keller, wees erop dat de politieke dialoog gefaald heeft. "De wereld keek zondag toe hoe het allemaal gebeurde. Deze mate van geweld lost geen politiek conflict op. Rechters lossen dat ook niet op. De enige weg is een dialoog."

Met dat laatste is Timmermans het eens. Aan het slot van het debat riep hij de Spanjaarden en Catalanen op om onmiddellijk met elkaar in dialoog te gaan. "Het enige wat daarvoor nodig is, is politieke wil."

Meer weten over Europa? Schrijf je dan hier in voor de wekelijkse nieuwsbrief Brussel Inside, waarin de Europa-correspondenten van de NOS scherpe opinies, hardnekkige geruchten en meeslepende reportages verzamelen.