Justitie gaat naar hersenen jonge criminelen kijken

Aangepast op
Een jongen in de justitiële jeugdinrichting Doggershoek in Den Helder ANP

Justitie gaat een proef doen onder jonge criminelen om te zien hoe kennis van hersenen en het zenuwstelsel kan helpen om misdaad te bestrijden en jonge delinquenten te behandelen. Staatssecretaris Dijkhoff van Justitie schrijft aan de Tweede Kamer dat de neurowetenschap kan bijdragen aan een betere aanpak van jeugdige criminelen. 

Dijkhoff baseert zich hierbij op onderzoek van het wetenschappelijk onderzoeksbureau van het ministerie van Veiligheid en Justitie, het WODC. Er is veel kennis bijgekomen over de invloed van neurologische factoren bij agressie en criminaliteit, maar die wordt bij justitie nog weinig gebruikt, zeggen de onderzoekers van het WODC. 

Bij de aanpak van criminelen wordt tot nu toe vooral gekeken naar sociale en psychologische factoren, zoals problemen op school of thuis. Neurowetenschappelijke kennis vormt "een deel van de puzzelstukjes die nodig zijn om menselijk gedrag te verklaren", staat in het WODC-rapport, dat vandaag ook naar de Tweede Kamer gaat, 

Hartslag

In een van de proeven wordt de hartslag gemeten om stress en oplopende agressie te signaleren. Ook worden er hormoonmetingen gedaan bij de proefpersonen. 

Dijkhoff schrijft in zijn Kamerbrief dat de uitkomsten van dergelijke testen de jongeren inzicht kunnen bieden in hun eigen gedrag: "Voor de persoon zelf kan het behulpzaam zijn, doordat hij in een vroeg stadium wordt gewezen op een verhoogd stressniveau."  Hij erkent dat er ethische aspecten zitten aan het gebruik van neurowetenschappelijk onderzoek bij de behandeling van criminelen.   

Fysiologische factoren zijn niet bepalend voor crimineel gedrag, maar zijn altijd een onderdeel, zei WODC-onderzoeker Katy de Kogel in het NOS Radio 1 Journaal. "Sociale en psychologische factoren krijgen volop aandacht in de huidige behandelplannen. Maar die biologische factoren maken ook deel uit van de puzzel. Je hebt ze alle drie nodig om een goed behandelprofiel te maken."

Daarnaast kan onderzoek naar biologische factoren ook voor preventie worden ingezet. "Je zou zelfs bij hele kleine kinderen al kunnen kijken of er factoren zijn die probleemgedrag in de hand werken. Die kun je al vroeg in kaart brengen, zodat je de ouders en het kind kan helpen zodat het niet overgaat tot criminaliteit."

Voedingssupplementen

Het WODC zegt dat jeugdinrichtingen meer moeten kijken naar de mogelijk positieve invloed van voedingssupplementen en brain games. Verder zouden bepaalde computerspellen met een therapeutische of educatieve insteek onderdeel kunnen worden van behandelprogramma's. Onderzoek zou hebben uitgewezen dat die een positief effect hebben op de jongeren. 

Ruim een jaar geleden kondigde Nederland als eerste land ter wereld aan gevangenen voedingssupplementen te geven om te onderzoeken of daarmee agressie tegengegaan kan worden.