ANP

De strafzaak tegen PVV-leider Geert Wilders is een politiek proces. Niet in de zin dat de uitspraak bij voorbaat vaststaat of dat de rechters niet onafhankelijk zijn. Maar wel heeft de uitspraak in deze zaak grote consequenties voor de politieke ontwikkeling in Nederland en daarbuiten.

Dat stelt Paul Cliteur, rechtsgeleerde, filosoof maar ook columnist en publicist. Hij is als getuige-deskundige opgeroepen door de verdediging van Wilders. De hoogleraar liet er voor de rechtbank geen misverstand over bestaan dat hij tegenstander is van de vervolging van Wilders.

Vrijheid van meningsuiting

Volgens Cliteur is het onwenselijk als een rechterlijke instantie uitspraken moet doen over een politieke kwestie. Dat kan volgens hem beter in het parlement worden besproken. Het proces kan volgens hem ook tot reputatieschade leiden voor de rechtbank. "Het is heikel als de rechterlijke macht op de stoel van de wetgevende macht gaat zitten."

In de ogen van Cliteur moet de rechterlijke macht juist alle zeilen bijzetten om vrijheid van meningsuiting te beschermen. Ook de rijksoverheid moet volgens hem het recht op meningsuiting van Wilders verdedigen.

'Geen discriminatie'

De jurist ziet ook niet dat Wilders heeft aangezet tot discriminatie met zijn vraag aan toehoorders of ze meer of minder Marokkanen willen.

"Het is een voorstel tot immigratiebeperking", zegt Cliteur.

Hij vindt het onzin dat politici een grotere verantwoordelijkheid zouden hebben dan gewone burgers. Politici zouden juist een grotere vrijheid van meningsuiting moeten hebben, aldus de hoogleraar.

Als het kan moet deze discussie gevoerd worden in het publieke debat en niet voor een rechterlijk college.

Rechtsgeleerde en filosoof Paul Cliteur

De uitspraken van Wilders over de groei van de radicale islam zijn "zeer ongezouten", zegt Cliteur, maar hij wijst de rechters erop dat de Amerikaanse presidentskandidaat Trump en Amerikaanse senatoren zich hier nu ook over uitlaten. "Het is allang geen Nederlandse discussie meer, maar wordt internationaal gevoerd."

De discussie zal volgens de hoogleraar nog wel decennia duren. "En als het kan in het publieke debat en niet voor een rechterlijk college", zegt Cliteur. 

Onverdraagzaamheid

"Het is jammer dat de erosie van tolerantie een vertaling lijkt te krijgen in Nederlandse jurisprudentie", zegt de hoogleraar. Hij doelt daarbij op een arrest van de Hoge Raad uit december 2014 in de zaak van ex-politicus Delano Felter. De Hoge Raad oordeelde dat die met anti-homo-uitspraken had aangezet tot onverdraagzaamheid. Het hoogste rechtscollege introduceerde daarmee een nieuw criterium.

Omdat het arrest van de Hoge Raad werd uitgesproken na de gewraakte 'minder Marokkanen'-uitspraken van Wilders, kan de PVV-leider niet worden veroordeeld voor aanzetten tot onverdraagzaamheid, stelt Cliteur.

Vraagtekens

Zowel de rechtbank als de officier van justitie legden Cliteur het vuur na aan de schenen. Vooral officier van justitie Wouter Bos plaatste openlijk vraagtekens bij de deskundigheid van de hoogleraar, maar ook de rechtbank stelde kritische vragen. 

Volgens advocaat Geert-Jan Knoops dreigt hierdoor ten onrechte het beeld te ontstaan dat Cliteur alleen maar zijn eigen mening kwam verkondigen.

STER reclame