EPA

Joachim Gauck ziet af van een tweede termijn als president van Duitsland. Dat heeft hij bekendgemaakt in Berlijn. De nu 76-jarige president denkt niet dat hij een tweede termijn fysiek aankan. "Ik ben dankbaar dat ik me nu goed voel, maar tussen 77 en 82 kan dat heel goed veranderen."

De nieuwe president wordt op 12 februari 2017 gekozen, maar de strijd om zijn opvolging is al begonnen.

Geliefd

Voormalig dominee en mensenrechtenactivist Gauck is als president niet alleen geliefd bij de bevolking, maar ook bij politici. Het presidentschap is in Duitsland grotendeels ceremonieel. Het imago van het ambt had te lijden gehad onder twee minder succesvolle voorgangers, Köhler en Wulff.

Volgens politici heeft Gauck het presidentschap zijn waarde teruggegeven.

Voorbeeld

Gauck is gewend zich actief en uitgesproken te mengen in het publieke debat en is daarbij vaak een voorbeeld voor de parlementariërs in de Bondsdag. Zo pleitte hij twee jaar geleden op de veiligheidsconferentie in München voor een actievere rol van het Duitse leger in internationale conflicten. Ook waarschuwde hij in het vluchtelingendebat voor negatieve sentimenten tegen buitenlanders. Gauck was ook een van de eersten die opmerkten dat Duitsland niet onbeperkt vluchtelingen kan opnemen.

Bondskanselier Merkel, en ook de leiders van coalitiegenoot SPD en de Groenen wilden graag verder met Gauck. Dat gaat nu dus niet door.

Gauck: kan benodigde energie niet garanderen

Voor zijn opvolging doen al veel namen de ronde, maar nu al zijn er aanwijzingen dat het moeilijk gaat worden voor een kandidaat een meerderheid te vinden.

De nieuwe president wordt gekozen door de bondsvergadering, een politiek orgaan dat alleen voor de verkiezing van de president bij elkaar komt. Het bestaat uit alle leden van de bondsdag (630), en nog eens zoveel vertegenwoordigers uit de zestien deelstaten.

Schäuble?

De regeringspartijen CDU/CSU en SPD hebben een meerderheid, maar iedere partij zal proberen zijn of haar kandidaat naar voren te schuiven. De christen-democraten van CDU/CSU zouden kunnen gaan voor de huidige minister van Financiën, Wolfgang Schäuble. Hij heeft zeer veel ervaring en bijvoorbeeld in de Griekenland-crisis veel krediet opgebouwd. Maar hij is weer niet erg geliefd bij de SPD.

De sociaal-democraten zouden SPD'er Frank-Walter Steinmeier kunnen kandideren. De huidige minister van Buitenlandse Zaken is een van de populairste politici van Duitsland; in de lijstjes staat hij vaak nog boven bondskanselier Merkel. Maar de leider van de sociaal-democraten Sigmar Gabriel heeft ook al gezegd dat hij graag weer een goede, partijloze kandidaat zou steunen, zoals ook Gauck was.

Als de regeringspartijen er niet uitkomen, zullen partijen als de Groenen en Die Linke in beeld komen. De coalities die zich in de keuze voor een president vormen, worden gezien als een voorbode voor mogelijke coalities na de verkiezingen volgend jaar, in september 2017.

STER reclame