Kinderdagverblijf De Blokkendoos in Uithoorn ANP

Kinderen die naar een dagverblijf gaan zijn ongeveer twee keer zo vaak ziek als kinderen die thuisblijven. Daardoor komen ze, voor buikgriep, de meest voorkomende infectie op kinderdagverblijven, ook twee keer zo vaak bij de huisarts en worden ze twee keer zo vaak met complicaties opgenomen in het ziekenhuis.

De kosten van buikgriep en luchtweginfecties die samenhangen met het bezoek aan kinderdagverblijven bedragen jaarlijks zo'n 100 miljoen euro. Dat becijfert epidemioloog Remko Enserink in een onderzoek waarmee hij vandaag promoveert aan de Universiteit Utrecht. Het gaat om zowel de kosten van medische zorg als de economische schade.

Enserink werkte vier jaar aan zijn onderzoek. Tienduizend gezinnen en 104 kinderdagverblijven namen deel aan de studie. In Nederland gaan ongeveer 350.000 kinderen gemiddeld 2,5 dagen per week naar een van de bijna 6000 kinderdagverblijven. In zijn onderzoek werkt Enserink met de cijfers van 2011. Intussen zijn er ongeveer 5000 kinderdagverblijven die wekelijks door minder dan 300.000 kinderen bezocht worden.

Geen weerstand 

Enserink heeft ook gegevens gebruikt uit de nationale (huisartsen)registraties en uit het Kinderdagverblijven Infectieziekten Surveillance Systeem (KIzSS). Verder heeft hij een aantal bestaande studies uit binnen- en buitenland bij zijn onderzoek betrokken.

Dat kinderen op het kinderdagverblijf in hun eerste twee levensjaren dubbel zo vaak allerlei infectieziekten oplopen, betekent niet dat ze daar ook extra weerstand tegen opbouwen. In ieder geval niet tegen buikgriep, blijkt uit Enserinks onderzoek.

"Het is niet zo dat ze daar later op school profijt van hebben", zegt Enserink. "Kinderen die niet op een kinderdagverblijf zijn geweest lopen hun 'achterstand' wat dat betreft ook niet in." 

Hoge kosten

Enserink liet de deelnemende ouders een jaar lang maandelijks een vragenlijst invullen over infecties bij hun kinderen. Als de kinderen een infectie hadden opgelopen, kregen de ouders vragen voorgelegd over de kosten die zij moesten maken voor bijvoorbeeld extra oppas of opgenomen vrije dagen. 

De bedragen die daaruit kwamen, corrigeerde hij voor allerlei factoren,  zoals sociaal-economische achtergrond en opleidingsniveau. De kosten van medische behandelingen telde hij daarbij op.

Op grond daarvan schat de onderzoeker de kosten van buikgriepinfecties opgelopen in kinderdagverblijven op 25 miljoen euro per jaar. Voor luchtweginfecties is dat 72 miljoen.

'De kinderen moeten gewoon net iets vaker handen wassen'

Hygiëne

Enserink heeft niet onderzocht hoe het aantal besmettingen op dagverblijven terug te dringen is. Wel blijkt uit zijn onderzoek een aantal risicofactoren. Grote dagverblijven hebben meer te maken met buikgriep dan kleinere. "De aanwezigheid van zandbakken en zwembadjes vergroot de kans op buikgriep. En dagverblijven met dieren melden meer infecties dan die zonder dieren", zegt Enserink.

Grote centrale verschoonruimten lijken buikgriep in de hand te werken, net als het inzetten van medewerkers in verschillende groepen. Dagverblijven die niet dagelijks alle speelgoed en beddengoed schoonmaken, hebben eveneens meer buikgriep dan instellingen die dat wel doen.

Maatregelen

De studie levert dus wel lessen op. Kinderdagverblijven die oppervlakken desinfecteren met chloor en bijvoorbeeld braaksel opruimen met gebruik van papieren doekjes met allesreiniger hebben minder infecties. Datzelfde geldt voor kinderdagverblijven die zieke kinderen en medewerkers weren of zieke kinderen apart opvangen.

Dat laatste is in de praktijk vaak niet eenvoudig en bovendien tegen de regels, zegt de Brancheorganisatie Kinderopvang. De organisatie werkt aan een kwaliteitskeurmerk voor de opvang, waarbij ook wordt gelet op veilig en gezond werken.

Als bestaande maatregelen voor het voorkomen van ziekte beter kunnen, zal de brancheorganisatie daar werk van maken, staat in een verklaring.

STER reclame