Tweede 'hotspot' op Griekse eilanden is klaar

De oude fabriekshal en een aantal containerwoningen op Chios in december, toen nog lang niet klaar voor gebruik AFP

Veel later dan gepland is de tweede 'hotspot' voor vluchtelingen in Griekenland klaar. Op het eiland Chios is een voormalige fabriek omgebouwd tot opvang- en registratiecentrum voor 1100 vluchtelingen. Zo'n hotspot was er al op Lesbos.

In EU-verband is afgesproken dat er asielcentra komen op de vijf Griekse eilanden die de meeste vluchtelingen te verwerken krijgen. Naast Lesbos en Chios zijn dat Kos, Leros en Samos. Alle vijf liggen ze enkele kilometers van de Turkse kust. In Italië moeten zes hotspots komen voor vluchtelingen die overvaren uit Noord-Afrika.

Niet meer op eigen houtje

Het idee is dat vluchtelingen die vanuit Turkije overvaren naar een Grieks eiland, in zo'n hotspot hun asielprocedure in de EU starten. Ze reizen dan niet meer op eigen houtje door tal van Europese landen naar de asielbestemming van hun keuze, maar worden vanuit Griekenland over Europa verdeeld.

De vijf hotspots hadden eigenlijk op 1 december klaar moeten zijn, maar dat is bij lange na niet gelukt. Onder zware Europese druk hebben de Grieken het tempo onlangs opgevoerd. Het leger en een sponsor - oliebedrijf Hellenic Petroleum (Helpe) - hebben zich ingezet om het centrum op Chios klaar te krijgen. 

Mondjesmaat

In de omgebouwde fabriekshal houden verschillende Griekse en Europese organisaties kantoor. De vluchtelingen moeten zich daar laten registreren als asielzoeker. Naast de hal staan 67 containerwoningen, waar de vluchtelingen korte tijd kunnen verblijven. Het centrum heet Helpe Village, naar de naam van de sponsor.

Na het verblijf in de hotspot moeten de kansrijke asielzoekers worden overgebracht naar andere opvangcentra in Griekenland of elders in Europa. Hoe dat precies in zijn werk zal gaan, is nog onduidelijk. De herverdeling van vluchtelingen in de EU is nog maar mondjesmaat op gang gekomen. Wie geen kans maakt op asiel, moet worden teruggestuurd.

Protest op Kos

Wanneer de hotspots op Kos, Leros en Samos klaar zijn, is nog onduidelijk. Met name op Kos is er veel weerstand tegen de bouw van het centrum, die al wel begonnen is. Het eiland is veel meer dan Chios afhankelijk van het toerisme en veel bewoners zijn bang dat een structurele asielopvang vakantiegangers afschrikt. Het protest op Kos liep de afgelopen dagen nog uit op relletjes.