Het zijn de Spelen van de Nederlandse vrouw

Het zijn de Spelen van de Nederlandse vrouw. Sporters als Anna van der Breggen, Maaike Head en Ilse Paulis, Elis Ligtlee, Sharon van Rouwendaal, Sanne Wevers - ze groeien in Rio de Janeiro boven zichzelf uit en winnen goud in mondiale sporten als (baan)wielrennen, roeien, zwemmen en turnen.

De Nederlandse man? Alleen Dorian van Rijsselberghe pakte tot nu toe (weer) goud. Epke Zonderland verdedigt vandaag zijn olympische titel van Londen.

Sanne Wevers met haar gouden medaille ANP

Ontwikkeling

Het is een ontwikkeling van de laatste decennia: Nederlandse vrouwen behalen meer eremetaal op het hoogste niveau dan mannen. Ook weer in Rio. Van de inmiddels zes gouden medailles zijn er vijf gewonnen door vrouwen. Van de elf medailles in totaal komen er acht op het conto van vrouwen. 

Sinds 2000 behalen vrouwen steevast meer dan de helft van alle medailles die Nederland oogst.

Nederlands goud op de Olympische Spelen

JaarGoud voor een vrouwGoud voor een man
1984415
1988112
1992112
1996044
20007512
2004314
2008617
2012426
2016*5*1*6*
*tot nu toe

Het is opvallend. En wat duidelijk wordt uit de statistieken van databureau Gracenote Sports; het is een typisch Nederlandse ontwikkeling. Mondiaal leveren alleen de vrouwen van Roemenië en China sinds 1984 verhoudingsgewijs meer medailles. Bij alle andere (grote) sportlanden komt minder dan de helft van de totale medailleoogst op naam van hun vrouwelijke sporters.

Het roept de vraag op: hoe kan dit? Naar maatschappelijke oorzaken (emancipatie, fysieke gesteldheid, welvaart) is het slechts gissen. Bewijs is lastig te vinden. 

Nederlandse vrouwen behoren wel tot de langste mensen ter wereld. Maar dan zouden de prestaties ook in de omringende landen uitzonderlijk moeten zijn en dat is niet het geval. Zo komen Duitse en Franse vrouwen niet in de buurt van het percentage dat Nederlandse vrouwen vanaf 1984 halen ten opzichte van de mannen in hun land: respectievelijk 36% en 29% ten opzichte van ruim 56%.

Net achter VS en China op ‘vrouwenspiegel'

Als de medaillespiegel van Rio de Janeiro opgesplitst wordt in mannen en vrouwen, is het overwicht van de Nederlandse vrouwen nog duidelijker. Nederland hoeft qua gouden medailles voor vrouwen alleen maar de VS en China voor zich te dulden. Op alle nummers.

Medaillespiegel vrouwen in Rio

Land Goud Zilver Brons
VS 16 11 10
China 9 7 10
Rusland 5 9 4
Nederland512
Australië 4 3 4
ANP

Nederland heeft uniek record

Uiteraard; Fanny Blankers-Koen won al eens vier keer goud op de Spelen van 1948, maar vanaf 1984 begon de opmars van vrouwen. In dat jaar behaalden de Nederlandse vrouwen in Los Angeles 11 van de in totaal 13 medailles, een percentage van 85%. Dat is nog altijd een internationaal record (voor landen die minimaal tien medailles pakken op een Spelen).

Nederland kon dat percentage deels halen door het ontbreken van de Sovjet-Unie en enkele andere voormalige Oostbloklanden. Onder anderen Ria Stalman (die later dopinggebruik toegaf op die Spelen) profiteerde daarvan door goud te winnen op het in die jaren door Oostbloklanden gedomineerde onderdeel discuswerpen.  

Bouwmeester, Schippers

En dan zijn de Spelen nog niet voorbij. Voor Nederland komen nog in actie: onder anderen Dafne Schippers (200 meter), Marit Bouwmeester (Laser Radial) en de hockeyvrouwen.

Marit Bouwmeester na het winnen van goud op het WK van 2014 EPA