Nieuwsuur

'Speciaal aanklager Mueller onderzoekt nu ook Trump zelf'

AFP

Het is een belangrijk keerpunt in het onderzoek naar eventuele banden tussen het campagneteam van Donald Trump en Rusland. Aanklager Robert Mueller wil volgens The Washington Post weten of de Amerikaanse president zelf zich schuldig heeft gemaakt aan belemmering van de rechtsgang.

Trump wordt dus zelfs onderzocht door de speciale aanklager. Hoewel het voor niemand als een verrassing komt, is het toch een markant moment, zegt correspondent Arjen van der Horst. "Belemmering van de rechtsgang is eerder grond geweest voor impeachment, bij Nixon en Clinton was het de reden om de eerste stappen te zetten in het proces. Als dit nu ook bij Trump bewezen wordt, heeft het dus flinke consequenties."

NOS op 3 legt uit waarom het contact met de Russen beladen is

Voor wie de draad kwijt is: er lopen vijf Amerikaanse onderzoeken naar mogelijke contacten tussen Rusland en het campagneteam van Trump. Maar twee daarvan zijn het belangrijkst.

De Commissie Inlichtingen van de Senaat, waar Republikeinen en Democraten in zitten, doet vooral aan waarheidsvinding en hoort onder ede betrokkenen. Soms doen ze dat achter gesloten, soms publiekelijk, zoals vorige week met voormalig FBI-directeur James Comey. Het is vergelijkbaar met een parlementaire enquêtecommissie in Nederland.

"Het senaatsonderzoek is vooral een politiek onderzoek en van alle politieke onderzoeken het belangrijkst", zegt correspondent Arjen van der Horst. "De senaatscommissie is veel onafhankelijker dan de commissie van het Congres. Daar werkt de partijpolitiek erg door. Je ziet dat de Republikeinse politici zich sneller achter de president en zijn team scharen. De senaat is veel onafhankelijker, dat komt ook door de jurerende positie die senaat heeft, mocht het tot een afzettingsprocedure komen."

Belemmering van de rechtsgang

Daarnaast is er dus het onderzoek van speciaal aanklager Robert Mueller. Hij werd aangesteld nadat Comey werd ontslagen en details lekte over zijn gesprekken met Trump. De relatie tussen beide mannen was gespannen. Comey maakte notities van hun gesprekken omdat hij vreesde dat de president leugens zou vertellen.

De FBI deed kort na de verkiezingen onderzoek dat zich richtte op Michael Flynn, de voormalige veiligheidsadviseur van Trump. Flynn moest na drie weken al vertrekken omdat hij had gelogen over zijn contacten met de Russen. Volgens Comey vroeg Trump hem meerdere malen om Flynn met rust te laten. Toen Comey weigerde, werd hij ontslagen.

Mueller kijkt nu volgens de Washington Post dus ook of Trump de rechtsgang heeft belemmerd, bijvoorbeeld als blijkt dat Trump daadwerkelijk Comey heeft gedwongen het FBI-onderzoek naar Flynn te stoppen.

Het is heel moeilijk, want juristen zijn het er niet over eens wat malicious intent, kwade wil, nou precies is.

Arjen van der Horst, correspondent

Mueller leidt nu het belangrijkste onderzoek naar mogelijke Russische inmenging dat politiek Washington de komende tijd met ingehouden adem zal volgen. Als speciaal aanklager heeft Mueller aanzienlijk meer onderzoeksbevoegdheden dan de Senaat. Toch zal hij het lastig krijgen denkt correspondent Van der Horst. "Het is lastig, want voor belemmering van de rechtsgang moet je niet alleen bewijzen dat Trump heeft geprobeerd het onderzoek te beïnvloeden maar ook dat er malicious intent was, kwade wil dus. Dat is heel moeilijk, want juristen zijn het er niet over eens wat dat precies is. Een echt struikelblok dus."

Tegenoffensief

Het tegenoffensief is inmiddels ook begonnen. De afgelopen dagen circuleerden geruchten dat Trump aanklager Mueller zou willen ontslaan. En de Republikeinen hebben hun eigen uitleg en argumenten naar de media gestuurd.

Het Witte Huis ontkent, maar adviseurs van Trump beschuldigen Mueller hardop van vooringenomenheid. Trumps advocaat noemt het lek naar de Washington Post over het onderzoek naar Trump "schandalig en onacceptabel".

'Nu ook onderzoek naar rol Trump'
Heeft de Amerikaanse president de rechtsgang belemmerd?