Cyber Security Centrum: gevolgen aanval vallen mee, wel alert blijven

EPA

De grootschalige cyberaanval die sinds vrijdagavond in meer dan 150 landen computers heeft besmet met zogenoemde ransomware, heeft in Nederland nauwelijks gevolgen gehad. Directeur Zorko van het Nationaal Cyber Security Centrum zegt dat het waarschuwingssysteem goed heeft gewerkt en dat Nederland er daarom relatief goed vanaf is gekomen.

Alleen betaalautomaten van parkeergarages van Q-Park werden getroffen door de cyberaanval. Het NCSC heeft vooralsnog geen meldingen gekregen van hacks bij andere bedrijven, ook niet nu op maandagochtend weer veel netwerken worden ingeschakeld.

Ransomware is schadelijke software die computers gijzelt. Bij een aanval met deze programma's wordt een computer geblokkeerd doordat bestanden op het systeem worden versleuteld. Pas als de gebruiker 'losgeld' betaalt aan de aanvaller, wordt de blokkering opgeheven.

Zorko benadrukt dat bedrijven alert moeten blijven op een aanval. "Want helemaal 100 procent risicovrij zijn wij hier ook niet", zei ze in het NOS Radio 1 Journaal. Het Nationaal Cyber Security Centrum is zelf ook alert op nieuwe aanvallen of varianten van het virus.

De aanval van afgelopen weekend heeft wereldwijd naar schatting 200.000 computers getroffen. Daaronder waren systemen van Britse ziekenhuizen en van nutsbedrijven in onder meer Spanje en Rusland. Ook in Aziƫ waren er tienduizenden hacks. In China zijn enkele grote universiteiten getroffen, evenals geldautomaten en betaalsystemen bij bedrijven. In Zuid-Korea zijn maar negen aanvallen gerapporteerd.

Geld

Een reden dat Nederland er nauwelijks mee te maken heeft gekregen, kan zijn dat de overheid hier blijft betalen voor ondersteuning van verouderde computersystemen, zegt NOS-techredacteur Joost Schellevis. "Britse ziekenhuizen deden dat niet en waren dus kwetsbaar. Nederland betaalt wel voor updates, waardoor die systemen veilig zijn."

Het NCSC had in maart en april al gewaarschuwd voor aanvallen met ransomware. "We werken goed samen met het bedrijfsleven en alle overheden", zegt Zorko daarover. "De politie is ook alert. Dat heeft ervoor gezorgd dat we de eerste klappen konden opvangen."