FIFA WK voetbal (v) 2019

Frankrijk, 7 juni - 7 juli 2019

Janskerkhof in Utrecht na de WK-finale Hollandse Hoogte

Ook dit WK was iedereen bondscoach, alleen was het elftal daarop niet voorbereid

tijd van publicatie
Geschreven door
Carmen Dorlo
redacteur Online

Het WK voetbal is weer voorbij. Het Nederlandse vrouwenelftal wist de finale te bereiken en verloor daarin van de Verenigde Staten. Met een tweede plek hebben ze veel teams achter zich gelaten, maar toch was de kritiek op het elftal niet mals. Bondscoach Sarina Wiegman en speler Daniëlle van de Donk lieten gisteren doorschemeren dat die negatieve aandacht van invloed is geweest op de spelers.

"We hadden natuurlijk veel kritiek gekregen op onze speelstijl. Ook van jullie, van de media. We legden onszelf al heel veel druk op, dus ik weet niet of dat echt geholpen heeft", zei Van de Donk tegen de NOS.

Het team wist niet goed wat ze overkwam, zegt sportcommentator Arman Avsaroglu. "Normaal staan ze helemaal niet zo in de aandacht, maar nu had opeens iedereen een mening. Iedereen wil iets van je, iedereen vindt dat je iets niet goed doet en dat is natuurlijk moeilijk."

De kritiek op de Oranjevrouwen bestond vooral uit kritiek op het veldspel. Het niveau zou veel lager liggen dan bij het mannenvoetbal, aldus critici. Dat erkennen de vrouwen ook. "Als wij wereldkampioen worden met lelijk voetbal, dan hoor je mij niet klagen", zei Van de Donk eerder.

Ook Wiegman en middenvelder Sherida Spitse ("ik heb er een beetje schijt aan") stonden stil bij de negatieve aandacht tijdens het toernooi:

Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

Wiegman: 'Dat we onder een enorm vergrootglas liggen, is voor ons wel nieuw'

De kritiek was juist heel mild, als je het vergelijkt met eerdere toernooien, vindt Vera Pauw, bondscoach van het Nederlands vrouwenelftal tussen 2004 en 2010. "Deze generatie heeft alleen nog maar positieve aandacht gekregen. Als je alleen maar de hemel in bent geprezen en je krijgt opeens kritiek, dan raak je uit je evenwicht. Bij het EK in 2009 was er pas kritiek, toen zijn het hele team en ik persoonlijk volledig afgemaakt."

Het Nederlands elftal wist toen de halve finale te halen. "Maar de kritiek was enorm fel en ook heel erg op de man", vertelt Pauw. Alleen was er een verschil: het team was daarop voorbereid. "Wij wisten dat er negatieve aandacht ging komen. Van ons werd nog verwacht dat we mooi en leuk zouden zijn, maar wij waren krachtige vrouwen die stoïcijns een eigen beleid hadden uitgezet. Het vrouwenvoetbal was nog niet gearriveerd toen, wij moesten zorgen dat de ontwikkeling doorging en daar was succes voor nodig. Welke middelen daar ook voor nodig waren."

Die verwachtingen waren er nu niet meer, nu ging het om kwaliteit, zegt Pauw. "Dat hele leuk en mooi zijn was niet meer van toepassing. Nu ging het om goed zijn. Iedereen dacht dat ze verder waren en dat bleek niet zo. Dus kwam er kritiek." Niet alle kritiek was terecht, zegt Pauw. "Vooral de personen die op de man gepakt werden, verdienden dat niet. De tekorten in het spel hadden niets te maken met de bekritiseerde spelers."

Volgens Agnes Elling, sportsocioloog gespecialiseerd in sociale in- of uitsluiting naar gender, had het team zich nooit kunnen voorbereiden op deze aandachtsgolf. "Het merendeel van het team is geen media-aandacht gewend. De media zien het vrouwenvoetbal normaal nooit staan, zeker de reguliere competitie niet. Maar nu leek het wel alsof de media doorschoten. En bij aandacht hoort ook negatieve aandacht."

De vrouwen hebben waarschijnlijk niet genoeg geleerd hoe ze daarmee om moeten gaan. Dat heeft een psychologische impact.

Onderzoeker Agnes Elling

De vrouwen hebben waarschijnlijk niet genoeg geleerd hoe ze daarmee om moeten gaan, zegt Elling. "Dat heeft een psychologische impact. Vooral omdat ze met een paradox zitten: van de ene kant denken ze 'we staan toch hier, we doen het toch goed?' en van de andere kant krijgen ze al die negativiteit over zich heen. Dat is moeilijk en verwarrend."

Uiteindelijk zal de impact van de negatieve aandacht afnemen, denkt Elling. "Het vrouwenvoetbal wordt steeds populairder, ook in de reguliere competitie zullen de vrouwen stappen gaan zetten. Dan krijgen ze meer aandacht en leren ze vanzelf hier beter mee om te gaan. Net als de mannen. Die hebben nu een dikkere huid, omdat ze veel vaker geconfronteerd worden met kritiek."

Sterker en harder

Ook oud-bondscoach Pauw denkt dat de impact op de vrouwen minder zal worden. "Een gewaarschuwd mens telt voor twee. Het heeft ons ook alleen maar sterker gemaakt, wij hebben erom gelachen. Wij waren natuurlijk al gehard omdat we alles altijd zelf hebben moeten uitzoeken. Deze meiden zullen de volgende keer er minder door geraakt worden. Dan kunnen ze beter relativeren."

STER Reclame