NOS Op 3
ANP

De politie wil dat criminelen die handgranaten neerleggen bij winkels of cafés zwaarder worden gestraft. Dat kan afschrikkend werken, zegt Dick Schouten, landelijk portefeuillehouder vuurwapens bij de Nationale Politie.

Dit jaar zijn al 43 handgranaten op straat gevonden, ruim twee keer zoveel als in 2017 en 2016. Het gebeurt bijna iedere week wel een keer, meestal als dreigmiddel of om de eigenaar van een horecagelegenheid af te persen.

De politie stelt dat deze praktijk levensgevaarlijk is voor voorbijgangers en omwonenden. "Wij kunnen nu alleen verboden wapenbezit ten laste leggen en de straffen daarvoor zijn laag", legt Schouten uit. Op het bezit van explosieven staat een gevangenisstraf van 9 maanden.

Zorgwekkend

Volgens de politie baart de verdubbeling van het aantal incidenten zorgen. Vorig jaar rukte de Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) twintig keer uit na een melding van een handgranaat. De EOD is een gespecialiseerde dienst die granaten onderzoekt en opruimt.

Bekijk in deze video hoe een EOD-team te werk gaat:

In een bompak van 40 kilo naar een handgranaat

Vooral dit najaar was het raak: in Amsterdam werden in een paar dagen tijd drie granaten neergelegd. EOD'er Marcel werd ingeschakeld. "We moeten er vaak uit voor handgranaten. En soms staan die op scherp, dus kunnen ze ieder moment ontploffen. Bij sommige was de slagpin al in het slaghoedje geslagen. Ja, dan schrik je wel even." In mei ontploften in Delft twee handgranaten voor de deur van een coffeeshop.

Marcel is 'junior ruimer explosieven'. Samen met ploegcommandant Maarten moet hij de mogelijke bom veiligstellen. Dat is EOD-taal voor het voorkomen dat het ding ontploft en zorgen dat het zo snel mogelijk wordt weggehaald. Marcel bestuurt de robot die vaak wordt ingezet om eerst een kijkje te nemen bij het verdachte pakketje of het explosief.

Ploegcommandant Maarten tijdens een training NOS

Maarten hijst zich in een bompak om het explosief daadwerkelijk te ruimen. Zijn zwaar bepantserde pak weegt 40 kilo en biedt bescherming tegen een handgranaat die op 1 meter afstand ontploft.

Op zijn handen na dan. Daar draagt hij alleen twee dunne handschoentjes om geen vingerafdrukken op bewijsmateriaal achter te laten. "We kunnen niet alle risico's wegnemen en dat de handen dan onbeschermd zijn, is het risico van het vak. We hebben wel een paar collega's die een hand missen."

De handgranaten die worden neergelegd als chantagemiddel of dreigement komen hoofdzakelijk uit voormalig Joegoslavië en zijn online al voor zo'n 20 euro te koop.

Een EOD team. vlnr: Marcel (junior ruimer), Maarten (ploegcommandant), Melanie (chauffeur / helper), Peter (officier van dienst) NOS

De handgranaten vormen maar een fractie van het werk van de EOD'ers. Vaak moeten ze naar gevonden bommen of munitie uit de Tweede Wereldoorlog. Van de ongeveer 2200 meldingen per jaar gaat het in zo'n 150 gevallen om verdachte pakketjes, handgranaten en bijvoorbeeld zwaar vuurwerk.

Junior ruimer Marcel en ploegcommandant Maarten zijn beiden al meerdere keren in het buitenland geweest om voor defensie geïmproviseerde bommen of explosieven te ruimen. Voor Marcel was zijn uitzending naar Afghanistan reden om bij de EOD te gaan. "Ik heb daar met eigen ogen gezien wat explosieven kunnen doen, soms zelfs met dodelijke afloop. Toen dacht ik, ik wil hier alles van weten."

STER reclame