In Irak is IS officieel verslagen, maar vrede is er nog lang niet

tijd van publicatie
Marcel van der Steen

Het is ruim twee jaar geleden dat Islamitische Staat in Irak militair werd verslagen. Maar nog steeds is het land tot op het bot verdeeld. Naast het Iraakse leger bestaan naar schatting zo'n honderd milities en andere militaire organisaties. Allen met hun eigen agenda, religieuze achtergrond en invloedssfeer.

Zoals Hashd al Shaabi, een grotendeels sjiitische organisatie met naar schatting 60 tot 150 duizend strijders. Correspondent Marcel van der Steen ging mee op patrouille door het gebied. Want IS is dan wel militair verslagen en het kalifaat bestaat niet meer, maar de organisatie is nog steeds aanwezig in Irak.

Ze opereren ondergronds, als een guerrillagroep, vertelt Abu Elias, commandant van Hashd al Shaabi. "IS probeert met cellen van drie of vier man terug te keren en schade toe te brengen aan de belangen van overheid en burgers, om dan weer te verdwijnen", zegt Elias terwijl hij wijst op kapotgeschoten huizen langs de weg.

Alle Iraakse volkeren hebben geleden

"In Nederland, Europa en Amerika denken ze misschien dat IS de moslims vertegenwoordigt. Maar IS heeft sjiieten en soennieten aangevallen en christenen, jezidi's, Turkmenen en shabakken. Alle Iraakse volkeren hebben geleden onder IS", benadrukt de commandant.

"IS vertegenwoordigt geen religieuze groepering in Irak. Hun perverse ideologie heeft niks gemeen met de Iraakse ideologie", zegt Elias. Maar toch ging en gaat het in dit conflict ook om de twee stromingen binnen de islam. Hashd al Shaabi is grotendeels sjiitisch, IS is in een extreme vorm soennitisch.

Mensen willen terugkeren en een normaal leven leiden, maar IS ontmoedigt dat.

Abu Elias, commandant van Hashd al Shaabi

Volgens politiek analist Abduljbbar Ahmad kon IS voet aan de grond krijgen in Irak door het wantrouwen tussen de Iraakse leiders. "Wil een land stabiel zijn, dan moet er een geweldsmonopolie zijn. Maar er waren in 2007 in dit land slechts tien milities of militaire groeperingen. In 2019 zouden dat er nul moeten zijn, maar in feite zijn het er misschien wel honderd."

Maar de macht overdragen aan het Iraakse leger of erin opgaan is voor de sjiitische troepen geen optie. Zij willen hun macht ook niet opgeven en zeggen dat alleen zij IS kunnen tegenhouden. Maar daardoor komen veel gewone soennitische bewoners ook niet meer terug. Ze zijn bang om beschuldigd te worden van lidmaatschap van IS.

Volgens commandant Elias wakkert de terreurgroep die angst aan bij de bevolking. "Mensen willen terugkeren en een normaal leven leiden. Maar IS ontmoedigt dat, met propaganda tegen Hashd al Shaabi en de veiligheidstroepen in Irak."

Nieuw gezicht

Hij vertelt hoe zijn militie jaagt op IS-strijders. "Soms trekken de terroristen zich terug in onherbergzame gebieden, maar er zijn altijd families die ze onderdak bieden. De veiligheidstroepen en Hashd al Shaabi hebben goede informatiebronnen, daardoor kunnen ze die plaatsen overvallen en de gezochte personen arresteren."

Analist Ahmad denkt dat er een kans is dat IS weer terugkeert in Irak. "Wellicht met een nieuw gezicht, doelwit, tactiek en strategie."

Volgens hem wachten veel bevrijde steden in Irak op wederopbouw. "Mensen zijn hun huis kwijt, het ziekenhuis, de scholen, de universiteit en hun baan. Het echte doel van economisch herstel is het terughalen van families en zorgen dat ze weer een huis hebben. Er moeten nieuwe scholen en een ziekenhuis komen, zodat de Iraakse families geen enkele herinnering meer hebben aan IS."

Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

In Irak is IS officieel verslagen, maar vrede is er nog lang niet
Nieuwsuur

Nieuwsuur is een programma van

STER Reclame