Nieuwsuur
Ministerie van OCW

De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) moet beter screenen bij homoseksuele asielzoekers. Die worden te vaak teruggestuurd naar het land van herkomst, terwijl ze wel degelijk recht hebben op asiel. VVD, CDA en ChristenUnie steunen een voorstel hierover van D66.

Wie als vluchteling binnenkomt in Ter Apel, hoort of hij in Nederland mag blijven of niet. Voor een oorlogsvluchteling uit Syrië ligt de beslissing eenvoudiger dan voor een homo uit bijvoorbeeld Oeganda, want de vraag is of de IND zijn verhaal gelooft.

Niet veilig

D66'er Maarten Groothuizen, indiener van de motie, erkent dat het een moeilijke kwestie is om te beoordelen wat de geaardheid of geloofsovertuiging van mensen is. "Je wil de mensen die dit misbruiken geen verblijfsvergunning geven, maar we willen ook voorkomen dat iemand die wel homoseksueel is en niet veilig is in z'n thuisland wordt teruggestuurd."

Homos' uit landen als Afghanistan, Irak, Iran en een aantal Afrikaanse landen lopen het meeste gevaar.

Het zou goed zijn als de IND interviewers heeft die zelf ook gay zijn.

Mustafa, Irakese homo

Mustafa uit Irak is homo en vroeg in Nederland asiel aan. "Ik wilde duidelijk maken dat ik als homoseksueel risico liep in Irak, maar daar had de IND geen begrip voor. Ze wilden niet luisteren naar mijn argumenten. Ze zeiden: we zijn ervan overtuigd dat je geen homoseksueel bent en vroegen op welke dag ik homo was geworden. Alsof ik een datum zou kunnen noemen."

Mustafa vertelde dat hij een relatie had met een Nederlandse man. "Maar ze hebben hem niet eens gehoord. Wel moest ik voor het eerst praten over seks met mannen. In Irak sprak ik daar nooit over, dat was veel te gevaarlijk. Ik moest vertellen over wat ik in bed wilde doen. Bizar, waarom zou ik daarover praten?"

Stil

Dat erkent ook asiel-advocaat Brian Lit. "Ze komen uit culturen waarin ze niet getraind zijn met zelfreflectie. Velen zijn er niet eens mee bezig geweest. Ze komen hier aan, raken in gesprek, en worden zich er dan pas van bewust. Ze hebben geleerd om het stil te houden. Te overleven. Dus de luxe hebben zij niet gehad. Dat miskent de IND."

Pas nadat Mustafa Oscar Hammerstein als advocaat kreeg, en zijn Nederlandse schoonfamilie op de publieke tribune van de rechtbank zat, werd hij serieus genomen. "Toen pas werd mijn verhaal geloofd."

Gay

Mustafa vindt dat de IND veel breder moet kijken. "Naar alles. Zoals je vriend, je foto's, je dating-apps. En het zou goed zijn als de IND interviewers heeft die zelf ook gay zijn."

De Nederlandse belangenvereniging voor lesbiennes, homo's, biseksuelen en transgenders, COC, is positief over het voorstel van de coalitiepartijen. De partijen willen niet alleen een betere screening voor homoseksuelen en transgenders, maar ook voor bekeerde christenen.

Wat we ook niet willen, is dat mensen die oprecht veranderen de dupe zijn van kwaadwillende landgenoten.

Jurjen ten Brinke, dominee

Jurjen ten Brinke, dominee in Amsterdam, heeft met bekeerde christenen te maken. "Ik twijfel er niet aan dat de ondervragers van de IND oprecht hun best doen, maar ik ken teveel gevallen waarin er voornamelijk gekeken wordt naar het proces. En dat is heel divers. Ik wil pleiten dat er meer gekeken wordt naar hoe het geloof zich uit."

De meeste asielzoekers die hij ontmoet zijn volgens Ten Brinke oprecht op zoek naar God. "Naar een spirituele geloofsovertuiging. En zeker als ze hier komen en al christen zijn, zoeken ze een plek om bij te horen, een gemeenschap."

Ten Brinke denkt dat mensen vanuit de kerk veel beter kunnen herkennen of mensen gelovig zijn en herkennen of iemand christen is geworden. "Niet om iedereen hier maar te krijgen, wel zodat mensen die echt veranderd zijn, hier ook een veilig plek kunnen krijgen."

Volgens de dominee is de kennis bij de IND te beperkt. "Ik vind het al moeilijk, en ik ben dominee. Maar wat we ook niet willen, is dat mensen die oprecht veranderen, de dupe zijn van kwaadwillende landgenoten."

In 60 procent van de afgewezen gevallen zien we toch wel hele goede argumenten om te oordelen dat iemand wél christen is.

Jan Pieter Mostert, directeur Stichting Gave

Stichting Gave checkt het werk van de IND op verzoek van de advocaten van de afgewezen asielzoekers en bekijkt of de conclusie terecht is. "In 40 procent van de gevallen is de beslissing terecht, zegt Jan Pieter Mostert, directeur van Gave. "Dan zien wij ook dat de asielzoeker zijn bekering niet aannemelijk heeft kunnen maken."

"Maar in 60 procent van de afgewezen gevallen zien we toch wel hele goede argumenten om te oordelen dat iemand wél christen is. En dan is de afwijzing dus onterecht."

Reportage: asielaanvraag van homo of christen soms onterecht geweigerd

STER reclame