Nieuwsuur

Onderhandelen in Minsk over Oekraïense oplossing

Aangepast op
EPA

De Oekraïense president Petro Porosjenko en zijn Russische collega Vladimir Poetin praten onder toeziend oog van het Franse staatshoofd François Hollande en de Duitse bondskanselier Angela Merkel over een oplossing voor het conflict in Oost-Oekraïne. 

Na maanden van op en neer gaande strijd is er gisteravond een principeakkoord bereikt dat vandaag moet worden bekrachtigd. Ze zijn er alle vier, maar of Poetin en Porosjenko een definitief akkoord sluiten, hangt af van hoeveel water ze bij de wijn willen doen. De westerse landen willen dat het akkoord wordt gebaseerd op het Minsk-akkoord van september vorig jaar, dat een wapenstilstand als doel had, maar Poetin kan zich daar totaal niet in vinden. 

Nieuwsuur spreekt vanavond over de uitkomsten van het topoverleg met Anne Applebaum, buitenlandcommentator van The Washington Post en met Dmitry Babich, politiek analist van The Voice of Russia. In de studio is defensie-specialist Frank van Kappen

Onderhandelen in Minsk over Oekraïense oplossing

Poetin werpt zich op als beschermer van de Russen in Oekraïne. Hij vindt het uiteenvallen van de Sovjet-Unie in 1991 "de grootste geopolitieke catastrofe van de 20e eeuw" en hij komt nu overal op voor de Russische minderheid.

Het Amerikaanse leger heeft vandaag laten weten dat het Oekraïense militairen gaat trainen die in Oost-Oekraïne tegen de separatisten vechten. Volgens Ben Hodges, de bevelhebber van het Amerikaanse leger in Europa, gaan de trainingen in maart van start in de Oekraïense stad Lviv.

Wat willen de partijen bereiken in Minsk?

Oekraïne: regering krijgt weer zeggenschap over de betwiste gebieden. De regio's Donetsk en Loegansk krijgen meer autonomie. Rebellengroepen moeten worden ontwapend en Russische troepen moeten zich terugtrekken. Kiev krijgt weer controle over de Oekraïens-Russische grens. Totale gevangenenruil.

Pro-Russische rebellen: afscheiding van Oekraïne en erkenning van de zelfstandige republieken Donetsk en Loegansk. Rebellen worden niet ontwapend en rebellenleiders krijgen amnestie.

Rusland: de rechten van Russisch sprekende inwoners van Oost-Oekraïne moeten wettelijk worden beschermd. Volledige autonomie voor de republieken Donetsk en Loegansk in een federaal Oekraïne. De Krim blijft onderdeel van Rusland. Oekraïense troepen moeten zich terugtrekken uit het conflictgebied.

EU en de VS: territoriale integriteit Oekraïne moet worden hersteld. Russische inmenging in het conflict moet stoppen. Rusland moet al zijn troepen en zware wapens terugtrekken. Er moet een gedemilitariseerde zone komen rond de grens.

Sinds het begin van de oorlog in april vorig jaar zijn zeker 5000 mensen om het leven gekomen en in aanloop naar het overleg is gisteren ook nog flink gevochten, onder meer in Kramatorsk en Marioepol.

Demonstratief bezoek

Vlak voor zijn vertrek naar Minsk bracht de Oekraïense president nog een demonstratief bezoek aan de wijk in Kramatorsk die door raketten is getroffen. Bij een aanval op de woonwijk verloren zeker vijftien mensen het leven en raakten 63 mensen gewond.

Tijdens zijn bezoek zei Porosjenko dat Oekraïne een wapenstilstand wil. Alle buitenlandse troepen moeten weg en de grens moet worden gesloten.

In de buurt

Vanochtend viel bij een inslag in de stad Donetsk zeker één dode, mogelijk twee. Dat was bij een busstation in het centrum van de stad. Een stadsbus en een bestelwagen brandden uit. 

Nieuwsuur-verslaggever Rudy Bouma ​was in de buurt. "Het is nooit eerder gebeurd dat een projectiel zo dicht bij het centrum insloeg", zegt hij. De OVSE was bij de bussen op zoek naar delen van het projectiel en probeert vast te stellen wat er precies is gebeurd. 

1/6 Rudy Bouma/Nieuwsuur
2/6 Rudy Bouma/Nieuwsuur
3/6 Rudy Bouma / Nieuwsuur
4/6 Rudy Bouma/Nieuwsuur
5/6 Rudy Bouma/Nieuwsuur
6/6Bij de aanslag op het busstation viel zeker één dode Rudy Bouma/Nieuwsuur

Bouma was aan het front om mee te lopen met enkele artsen. In al het oorlogsgeweld zijn ook veel ziekenhuizen verwoest. De ziekenhuizen die nog wel open zijn, kunnen de stroom slachtoffers nauwelijks aan. Bouma volgde de artsen in Gorlovka, op zo'n 40 kilometer van Donetsk, vlak bij het front.

Diplomatieke kansen

Reuters meldt dat volgens een Russische diplomatieke bron de kans 70 procent is dat de vier leiders een akkoord bereiken over het oplossen van de crisis in Oekraïne. De presidenten reizen niet voor niets af naar Minsk, volgens de bron.